مشاهده : 217مذهبیRSS

آداب پیاده روی از منظر دین

آداب پیاده روی از منظر دیناحکام و مسائل شرعی
آداب پیاده روی در مجموع احادیث اهل ‌بیت(علیهم السلام)، از دو منظر متفاوت به موضوع پیاده‌‌روی پرداخته شده است.در برخی احادیث، پیاده‌‌روی تنها به عنوان یک حرکت فیزیکی لحاظ شده و در مورد آداب و شرایط آن در حالت سفر و غیر سفر توصیه‌‌هایی صورت گرفته است؛ و گاهی نیز در حرکت به سمت اماکن […]

آداب پیاده روی

در مجموع احادیث اهل ‌بیت(علیهم السلام)، از دو منظر متفاوت به موضوع پیاده‌‌روی پرداخته شده است.در برخی احادیث، پیاده‌‌روی تنها به عنوان یک حرکت فیزیکی لحاظ شده و در مورد آداب و شرایط آن در حالت سفر و غیر
سفر توصیه‌‌هایی صورت گرفته است؛ و گاهی نیز در حرکت به سمت اماکن مقدسه، به عنوان یک موضوع مستقل مطرح
گردیده است.البته با نگاهی دیگر در حرکت به سمت اماکن مقدسه، روایات متعددی توصیه به سواره رفتن کرده‌‌اند، تا مبادا
خستگی راه مانع از انجام مناسک عبادی گردد.

توجه به این نکته ضروری است که کاربرد عباراتی؛ مانند «مشی» و «سیر» در روایات، الزاماً به معنای پیاده‌‌روی نیست.گاهی
از این کلمات فقط به منظور بیان «اقدام و حرکت»، تعبیر شده است؛ مانند آن‌جا که امام صادق(علیه السلام) فرمودند:
«هر کس که به همراه برادر مسلمان خود، در رفع حاجت او قدمی بردارد، خداوند برای او هزار هزار حسنه
می‌نویسد و هزار هزار گناه را می‌بخشاید و او را هزار هزار مرتبه منزلت می‌بخشد».[۱] روشن است که در این
روایت مقصود از قدم برداشتن، مفهوم عام حرکت و اقدام جهت رفع حاجات مۆمنان است.

آنچه در روایات مورد توجه قرار گرفته شده است آداب و نکات اخلاقی ای هست که برای همه ما لازم
است به همه آن ها توجه کنیم.

پرهیز از راه رفتن متکبرانه

راه رفتن نیز از جمله کارهایی است که دارای آداب و احکام مخصوص به
خود است.اولین آداب آن دوری از نمود هر گونه تکبر و غرور در ظاهر فرد است.در حقیقت تکبر و غرور
از صفات بسیار زشتی است که همواره در آیات و روایات مورد مذمت بوده است؛ تا آن‌جا که در راه
رفتن فرد نیز باید از نمود این صفات ناپسند خودداری کرد.خداوند در خطاب مستقیم از راه رفتن با حالت غرور
نهی کرده است.[۲] و در روایات نیز به اندازه‌‌ای مذموم شمرده است که زمین نیز این فرد را لعن می‌‌کند،[۳]
و خداوند برای او عذابی سخت را وعده می‌‌دهد.از امام صادق(علیه السلام) نقل است: «رسول خدا(صلی الله علیه و آله)
فرمودند: هنگامى که امت من در مقابل گدایان خود را به ناشنوایی زده و متکبرانه راه بروند، خدایم به عزتش
سوگند یاد نموده و مى‏‌فرمایند که بعضى از آنها را به وسیله بعضى دیگر عذاب مى‏‌نمایم».[۴]امام صادق(علیه السلام) فرموده‌‌اند: «خداوند
به چیزی سخت‌تر و بالاتر از پیاده‌رفتن [در زیارات و انجام فرائض دینی] پرستیده نشده است»

اهل‌بیت(علیهم السلام) این نکات
را با تمام ریزه‌کاری‌هایی که گاه بسیاری از ما از آنها غافلیم رعایت می‌‌فرمودند.می‌گویند: «روزى امیر المۆمنین(علیه السلام) به همراه
اصحاب خود بیرون شدند، در حالى‌که بر مرکبى سوار بودند و اصحاب پیاده با حضرت راه مى‌‏رفتند، حضرت متوجه آنان
شده و فرمود: کارى داشتید؟ گفتند: خیر اى امیر المۆمنین، ما دوست داریم همراه شما باشیم، فرمود: پس شما هم
سوار شوید؛ زیرا پیاده راه رفتن همراه سواره، موجب فساد سواره و خوارى پیاده است.»[۵]

وقار و متانت در
راه رفتن

از طرفی دیگر باید توجه داشت تواضع در راه رفتن، نباید موجب از بین رفتن وقار گردد؛ بلکه
راه رفتن با حالت متانت و وقار از صفات پسندیده مۆمن است.در توصیف راه رفتن پیامبر اکرم آمده است: «پیغمبر(صلی
الله علیه و آله) چنان [بانشاط] راه می‌رفت که به خوبى پیدا بود که در راه رفتن عاجز و بی‌رمق
نیست».[۶] امام صادق(علیه السلام) در توصیف راه رفتن جد پدری خود امام سجاد(علیه السلام) می‌‌فرمایند: «چنان آرام و با وقار
حرکت مى‌‏کرد که گویى بر سرش پرنده‌ای نشسته است و سمت راستش به سمت چپش پیشى نمى‌‏گرفت.(گونه‌‏اى راه نمى‌‏رفت که
شانه‌‏هایش را به شدت حرکت داده و تکبر و سبکى کند)».[۷]

از این‌رو، توصیه شده است در راه رفتن دست‌‌ها
در اطراف بدن رها نباشند[۸] و پیاده‌‌روی نیز با سرعت متناسب باشد؛ از امام موسی کاظم(علیه السلام) نقل است که
ایشان فرمودند: «تند راه رفتن، متانت مۆمن را از بین می‌برد».[۹]

این متانت و وقار در راه رفتن زنان نیز
مورد توجه خاص قرارگرفته و توصیه شده است از کناره‌‌ها به مسیر خود بروند؛ و شاید این‌‌چنین از مصونیت بیشتری
نیز برخوردار باشند.امام هفتم(علیه السلام) فرمودند: «پسندیده نیست که زن از میان مسیر عبور کند، و بهتر است از کنار
جادّه حرکت کند».[۱۰]

پیاده‌روی در مسیرهای طولانی

در زمانهای گذشته که امکان دسترسی به وسایل نقلیه و چهارپایان برای همگان میسر نبود، بسیاری از
مردم مسیرهای طولانی را با پای پیاده می‌‌پیمودند.برخی روایات حکایت از شکایت این مردمان نسبت به سختی این راهپیمایی‌‌‌ها دارد.برای
حل این مشکل، پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله) توصیه‌‌هایی را به آنان نموده‌‌اند که شاید امروزه نیز در ورزش‌‌هایی
چون کویر نوردی و کوهنوردی به آنها نیاز داشته باشیم.استفاده از سرعت نسبتاً بالا در حرکت[۱۱] و همچنین بستن شکم
و کمر[۱۲] از جمله آن توصیه‌‌ها است.

 پیاده‌روی به سمت اماکن مقدسه

در حرکت به سمت اماکن مقدسه، روایات متعددی توصیه به سواره رفتن کرده‌‌اند، تا مبادا خستگی راه مانع از انجام
مناسک عبادی گردد؛ یعنی اصل در زیارات و انجام فرایض دینی داشتن نشاط و سلامتی کافی است؛ از این‌رو چنین
به نظر می‌‌رسد که پیاده‌‌روی با توجه به تمام سختی‌‌های آن، تنها در مواردی به عنوان یک «حرکت عبادی» مد
نظر بوده است که افراد یا تمکن مالی برای سواره رفتن را نداشته‌‌اند و یا این‌که با وجود تمکن مالی
و امکان دست‌رسی به وسایل نقلیه، از آن جهت که «أفضل الأعمال أحمزها»[۱۳] بوده است، اقدام به پیاده رفتن می‌‌نمودند.در
غیر این صورت اگر کسی تمکن مالی دارد و از طرفی طاقت این سختی را نداشته و با پیاده‌‌روی از
باقی اعمال خود باز می‌ماند، می‌بایست از وسایل نقلیه برای سفر خود بهره گیرد.

رسول خدا(صلی الله علیه و آله) فرمودند: هنگامى که امت من در مقابل گدایان خود را به ناشنوایی زده و
متکبرانه راه بروند، خدایم به عزتش سوگند یاد نموده و مى‏‌فرمایند که بعضى از آنها را به وسیله بعضى دیگر
عذاب مى‏‌نمایم

البته تحمل این سختی به قدری ارزش‌مند است که امام صادق(علیه السلام) فرموده‌‌اند: «خداوند به چیزی سخت‌تر و
بالاتر از پیاده‌رفتن [در زیارات و انجام فرائض دینی] پرستیده نشده است».[۱۴]و همواره الگوی مردان خدا در این‌‌گونه فرهنگ سازی‌‌ها
وجود مبارک امام حسن(علیهم السلام) بوده است، که ۲۰ بار با پای پیاده از مدینه تا مکه را برای انجام
فریضه حج پیمودند.راوی از امام صادق(علیهم السلام) در مورد فضیلت پیاده‌‌روی در حج می‌‌پرسند، امام در پاسخ می‌‌فرمایند: «همانا حسن
بن علی(علیهم السلام) سه مرتبه اموال خود را با خدای خود قسمت کرد [و برای رضای خدا به فقرا بخشید]
حتی کفش و لباس و مخارج زندگیش را؛ و ۲۰ مرتبه حج را پیاده به جا آورد».[۱۵]

در اثبات این
امر که ترجیح بر سواره رفتن است، می‌‌توان به احادیثی استناد کرد که ائمه اطهار(علیهم السلام) در قبال سۆال مردم،
آنان را ترغیب به سواره رفتن می‌‌نمودند تا خستگی سفر، آنان را از دعا و عبادات باز ندارد.در حدیثی با
سند صحیح آمده است که راوی می‌‌گوید به امام صادق(علیه السلام) عرضه داشتم: «پیش از این، ما پیاده به حج
مى‌‏رفتیم، ولى خبر آوردند که شما از حج پیاده منع کرده‌‏اید.نظر شما چیست؟ ابو عبد اللّه گفت: مردمان که به
حج مى‌‏روند، جمعى پیاده حرکت مى‌‏کنند و جمعى سواره.من گفتم: از اصل موضوع سۆالى ندارم.ابو عبد اللّه گفت: پس سۆال
تو از چیست؟ من گفتم: کدام نوع آن نزد شما محبوب‌تر است که همان را انجام دهیم؟ امام صادق(علیه السلام)
فرمود: اگر سواره حرکت کنید، نزد من محبوب‌تر است؛ چرا که بر دعا و عبادت تواناتر خواهید بود».[۱۶]

پی
نوشت ها:

[۱].کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج ۴، ص ۴۱۵، دار الکتب الاسلامیه، تهران، ۱۴۰۷ق.

[۲].و در [روى‏] زمین به نخوت گام برمدار، چرا که هرگز زمین را نمى‏‌توانى شکافت، و در بلندى به کوه‌ها
نمى‌‏توانى رسید.(اسراء، ۳۷) و در توصیه‌‌های لقمان آمده است: «(پسرم!) با بى‏‌اعتنایى از مردم روى مگردان، و مغرورانه بر زمین
راه مرو که خداوند هیچ متکبّر مغرورى را دوست ندارد».لقمان، ۱۸٫

[۳].امام صادق(علیهم السلام) روایت مى‏‌نمایند که رسول خدا(ص) فرمودند: «کسى که با تکبر و خودنمایى روى زمین راه برود، زمین
و هر کسى که در زیر و روى آن است، او را لعنت می‌کند».ابن بابویه، محمد بن علی، ثواب الأعمال
و عقاب الأعمال، ترجمه، بندر ریگی، ص ۵۸۷، انتشارات اخلاق، قم، ۱۳۷۹ش.

[۴].ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص ۵۴۲٫

[۵].الکافی، ج۶، ص۵۴۰٫

[۶].طبرسی، حسن بن فضال، مکارم الاخلاق، ص ۲۲، الشریف الرضی، قم، ۱۴۱۲ق.

[۷].شیخ حر عاملی، محمد بن حسن، وسائل الشیعه، ج ۱۵، ص ۳۸۲، مۆسسه آل البیت، قم، ۱۴۰۹ق.

[۸].در برخی روایات با واژه «المطیطاء» آمده است؛ وسائل الشیعه، ج ۱۱، ص ۴۵۷٫

[۹].ابن بابویه، محمد بن علی، من لا یحضره الفقیه، ج۳، ۵۶۱، دفتر انتشارات اسلامى، قم‏، ۱۴۱۳ق.

[۱۰].وسائل الشیعه، ج ۲۰، ص ۱۸۴٫

[۱۱].«فَقَالَ لَهُمُ اسْتَعِینُوا بِالنَّسْلِ»، من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص ۲۹۵٫

[۱۲].«فَقَالَ شُدُّوا أُزُرَکُمْ وَ اسْتَبْطِنُوا»، همان.

[۱۳].«بالاترین اعمال سخت‌ترین آنها است»؛ این حدیث از پیامبر اکرم(ص) نقل شده است و در بین شیعه و اهل سنت
نیز شهرت یافته است.مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج ۷۹، ص ۲۲۹، دار احیاء التراث العربی، بیروت، ۱۴۰۳ق.

[۱۴].وسائل الشیعه، ج ۱۱، ص ۷۸٫

[۱۵].طوسی، محمد بن الحسن، تهذیب الاحکام، ج ۵، ص ۱۱، دار الکتب الاسلامیه، تهران، ۱۴۰۷ق.

[۱۶].الکافی، ج ۴، ص ۴۵۶٫

ایران

2015-07-26 / گردآوری:

نو عروس

دکتر طاهری

مسابقه گردشگری

نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
دعایی برای فروش رفتن خانهدعایی برای فروش رفتن خانه
همه ما نیاز به سرپناه برای زندگی داریم . گاهی داشتن یک خانه برای ما کفایت نمی کند و نیاز داریم که بتوانیم خانه خود را بفروشیم و خانه ای با شرایط بهتر خریداری کنیم. ولی پیش می آید که خانه به سادگی فروش نرود.
سوژه های روز رو این جا ببینید !
اگر اهل سفر و هیجان هستید ، حتما ببینید !
یک عروسی رویایی داشته باشید ! | بهترین ها را اینجا ببینید
زیبایی اندام خانم ها( جمع کردن باسن و بالا کشیدن سینه ) در زمانی کوتاه
تأثیر شگفت انگیز خواندن ذکر یا جلیل
نماز خوان شدن فرزند با توصیه های ناب
حکم قرعه کشی در اسلام
برای هرحاجتی سوره یس را چه روزی از هفته باید بخوانید؟
نماز مخصوص گشایش مشکل ازدواج از امام علی (ع)
دعا برای رونق مغازه
دعایی عظیم در هنگام قطع امید از همه درها
دیدن فضل موش در غذا چه حکمی دارد؟
دعا برای از شیر گرفتن کودک
آداب قبرستان رفتن از منظر اسلامی چگونه است؟
روابط زناشویی در ایام استحاضه چه احکامی دارد؟
مسجدی که به دستور پیامبر ویران شد
ثواب هدیه نماز به امامان و ائمه را بخوانید
ﺑﺰﺭﮔﺘﺮﻳﻦ ﮐﻠﻤﻪ ﻗﺮﺁﻥ چیست و چند حرف دارد؟
دعایی خوب برای رفع عصبانیت
فال روزانه
تعبیر خواب