استجابت دعا چه شرایطی دارد؟ / چه کارهایی مانع از اجابت دعا میشود؟

استجابت دعا چه شرایطی دارد؟ / چه کارهایی مانع از اجابت دعا میشود؟احکام و مسائل شرعی
استجابت دعا ـ دعا کلیدی است که با آن گنجینه بخشایش الهی را می‌توان گشود.ـ دعا وسیله قرب الی الله و مغز عبادت الهی است.ـ دعا زنگ در رحمت رحیمیّه خداوند، و سبب ریزش برکات الهی است.ـ دعا ره توشه سالکان طریق وصال، و شعار عاشقان قبله جمال دوست است.ـ دعا سیر شهودی و کشف […]

استجابت دعا

ـ دعا کلیدی است که با آن گنجینه بخشایش الهی را می‌توان گشود.ـ دعا وسیله قرب الی الله و مغز
عبادت الهی است.ـ دعا زنگ در رحمت رحیمیّه خداوند، و سبب ریزش برکات الهی است.ـ دعا ره توشه سالکان طریق
وصال، و شعار عاشقان قبله جمال دوست است.ـ دعا سیر شهودی و کشف وجودی اهل کمال و بهترین رابطه انسان
با خدای متعال است.ـ دعا معراج عروج نفس ناطقه به اوج وحدت، و ولوج به ملکوت عزّت است.ـ دعا یاد
دوست در دل راندن و نام او به زبان آوردن و در خلوت با او جشن ساختن و در وحدت
با او نجوی گفتن و شیرین زبانی کردن است.ـ دل بی‌دعا بهاء ندارد، و دل بی‌بهاء، بهاء ندارد.[۱]پس با توجه
به این ارزش و منزلت دعا است که در متون دینی درباره آن اصرار فراوان شد.خدای سبحان فرمود: «قل ما
یعبؤبکم ربّی لولا دعاؤکم»؛[۲] یعنی بگو اگردعای شما نباشد، پروردگارم هیچ اعتنایی به شما نمی‌کند.و در برخی روایات آمده: هر
عمل عبادی اندازه و حدّی خاص دارد، مثلاً نماز در شبانه‌روز پنج مرتبه تعیین شده، روزه یک ماه رمضان،
و حج یک بار در عمر، زکات نصاب خاصی دارد و مانند آن، امّا برای دعا حدّی معین نشده.[۳]

جلوه‌ای از اسرار استجابت دعا

یکی
از مهم‌ترین و اساسی‌ترین مسائل درباره دعا، اسرار اجابت آن است، یعنی چه طور و چگونه ممکن است با دعا
جلو وقوع یک حادثه ناگوار گرفته می‌شود و یا خواسته مورد علاقه ونیاز یک فرد برآورده می‌گردد؟

گرچه این بحث نیازمند طرح مسایل فراوان است، امّا به اندازه ظرفیت مقاله به چند نکته اشاره می‌شود

نکته اول: حکیم
ژرف‌اندیش بوعلی سینا به نکته ظریفی درباره سرّ استجابت دعا اشاره نموده، می‌گوید: «نسبت دعا و تضرّع به خواست و
استدعا نسبت تفکر و اندیشه به درک یک مسأله علمی است».[۴] از توضیحی که در ادامه این کلام بوعلی آمده
معلوم می‌شود که به نظر ایشان همان طور که با تفکر واندیشیدن زمینه افاضه صور علمی از مبادی عالیه (مثلاً
عقل فعّال) برای نفس انسانی پدید می‌آید آن گاه علم و معرفت برای انسان حاصل می‌شود.با دعا و تضرّع در
پیشگاه الهی انسان مستعد می‌شود که صورت سلامتی و صحت و یا صور دیگر به انسان افاضه شود، ‌پس دعا
زمینه‌ساز افاضه الهی برای برآورده شدن خواست‌های انسان است.بنابراین گرچه خداوند «دائم الفیض علی البریّه» است.امّا زمینه پذیرش و دریافت
فیض باید در قابل فراهم شود و دعا نقش زمینه‌سازی برای پذیرش فیض دائمی الهی را دارد.نکته دوم: برخی از
بزرگان در تحلیل اسرار استجابت دعا حقایق ارزشمندی را عنوان کرده‌اند که در فرازی از این سخنان آمده است: دعا
و ذکر و حضور و مراقبت در ذات انسان بلکه در بیرون از ذاتش آثار عجیب و غریبی دارد، چنان
که اگر کسی به طور پیوسته و مستمر فکر و توجه خود را به عالم قدس و جبروت معطوف نماید،‌انوار
حقایق بر او اشراق می‌شود، و آن کسی که مصاحب با ملکوتیان را اختیار کند، صاحب عزم و همت و
اراده می‌شود و با توجه و ذکر و دعا به اخلاق ملکوتیان و اوصاف عقول قدسی متصف گردیده و صاحب
رتبه ولایت تکوینی می‌شود که می‌تواند در همه چیز تصرف کند.پس استجابت دعا امری برخلاف سیره و سنّت الهی نیست،
بلکه یکی از علل و اسباب تحوّل و تبدّل در عالم است.[۵]
پرتویی از شرایط اجابت دعا
برای استجابت دعا
و برآورده‌شدن خواست انسان به وسیله دعا، شرایط متعدد و
مختلف در روایات مطرح شده که در این جا به
طور خلاصه به چند مورد اشاره می‌شود
۱٫یکی از شرایط مؤثر در اجابت دعا آن است که انسان در
همه حال اهل دعا و مناجات با خدا باشد، امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمود: جدّم می‌فرمود: در دعا
پیش‌دستی کنید (پیش از آن که گرفتار شوید دعا کنید) زیرا چون بنده‌ای بسیار دعا کند و بلائی به او
برسد و دنبالش دعا کند، گفته شود: صدای آشناست، و اگر همواره اهل دعا نباشد، و بعد از پیش‌آمد ناگوار
دعا نماید، بدو گفته شود: تاکنون کجا بودی؟[۶]۲٫یکی از شرایط استجابت دعا طهارت و پاکی انسان از هرگونه آلودگی ظاهری
و باطنی است،[۷] لذا گفته‌اند: شرط بسیار مهم تأثیر اذکار و ادعیه و اوراد و نظائر آنها، طهارت انسان است
که صرف لقلقه زبان سودی نبخشد، بلکه مبادا موجب قساوت و دوری هم بشود، زیرا که ذکر عاری از فکر
است یعنی قلب بی‌حضور است و قلب بی‌حضور چراغ بی‌نور است و شخص بی‌نور از ادراک حقایق دور است و
مَثَل ذکر بی‌حضور مثَل کوری است که در دست او مشعل نور است.[۸]۳٫از شرایط مؤثر دیگر که در روایات فراوان
مطرح شده صلوات فرستادن بر پیامبر اکرم ـ صلّی الله علیه و آله ـ و ائمه اطهار ـ علیهم
السّلام ـ ، قبل از دعا و بعد از دعا است، به گونه‌ای که دعا در لفّافه صلوات قرار گیرد.امیرمؤمنان
علی ـ علیه السّلام ـ در کلام دل‌انگیزی دراین باره فرمود: هر گاه از خدای سبحان درخواستی داری، ابتدا بر
پیامبر اسلام ـ صلّی الله علیه و آله ـ درود بفرست، سپس حاجت خود را بخواه، زیرا خدا بزرگوارتر از
آن است که از دو حاجت درخواست شده، یکی را برآورده و دیگری را باز دارد.[۹]۴٫مسأله دیگر که در اجابت
دعا مؤثر است و در روایات بر آن اصرار شده، دعای دسته‌جمعی است، امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمود:
هر گاه پیش‌آمدی پدرم را غمناک می‌کرد، زنان و کودکان را جمع می‌کرد، سپس دعا می‌نمود و آنها آمین می‌گفتند.[۱۰]
و هم چنین فرمود: هیچگاه چهارنفر با هم اجتماع نکرده‌اند که برای مطلبی به درگاه خدا دعا کند، جز این
که با اجابت آن دعا از هم جدا شده‌اند.[۱۱]یکی از بزرگان اهل معنا در این باره گفته است: به طور
اصل کلّی نفوس مجتمع متحد را اثر یک نفس کلیّ الهی قوی است، و یکی از فضیلت‌های نماز جماعت و
حلقه ذکر و مجتمع دعا این است که هر انسانی یک صفت یا بیشتر از اوصاف خوب و کمالات انسانی
را دارد و به فرض اگر یک انسان کامل باشد تا چه اندازه واسطه نزول برکات خواهد بود، انسان‌های گرد
آمده در صلوات و ذکر دعا، کانّ یک انسان کامل و یا ظلّ و مثال او را تشکیل می‌دهند که
آن مجتمع نزول برکات خواهد بود.[۱۲]

استجابت دعا چه شرایطی دارد؟ / چه کارهایی مانع از اجابت دعا میشود؟

برخی از موانع اجابت دعا

گرچه بر اساس روایات هیچ دست نیازمندی، وقتی به سوی خداوند دراز شود، خالی
بر نمی‌گردد و به گفته بعضی از بزرگان لااقل یکی از فواید دعا اصلاح جوهر نفس ناطقه و زبان استعداد
است که در سایه دعا و تقرّب به خدا نصیب انسان می‌شود.[۱۳] امّا اگر حاجتی موردنظر باشد و با دعا
حاصل نشود، سبب عدم اجابت را انسان باید در اعمال و کارهایش جستجو نماید، ‌چون پیش‌آمدها و حوادث و یا
عدم پذیرش دعاهای انسان بدون ارتباط با عمل انسان نیست، گرچه به گفته برخی بزرگان در بعضی از موارد نسبت
بین عمل و جزاء انسان ممکن است درک کند و یا بعضی موارد را به طور اندک آگاهی پیدا کند،
امّا در بسیاری از موارد از درک ارتباط عمل با حوادث نظیر عدم استجابت دعا انسان عاجز است.[۱۴] امّا ارتباط
قطعی میان آنها برقرار است، لذا در دعای کمیل در این زمینه آمده: «اللهم اغفرلی الذنوب التی تغیّر النعم، اللهم
اغفرلی الذنوب التی تحبس الدعاء،‌اللهم اغفرلی الذنوب التی تنزل البلاء»؛ خدایا بیامرز برایم گناهانی که دگرگون می‌سازد، نعمت‌ها را، خدایا
بیامرز برایم گناهانی که از اجابت دعا جلوگیری می‌کند، خدا بیامرز گناهانی را که سبب نزول حوادث ناگوار می‌شود.و هم
چنین در برخی روایات آمده: «الذنوب التی تردّ الدعا و تظلم الهواء عقوق الوالدین»؛[۱۵] گناهانی که سبب رد شدن دعا
و باعث تشویش فکر می‌شود عاق والدین (نارضایتی پدر و مادر) است.خلاصه اینکه ادب اقتضا می‌کند که در محضر خداوند
متعال آداب و شرایط ظاهری و باطنی دعاکردن را رعایت کنیم و اگر با مراعات عوامل مؤثر در استجابت دعا،
دعایمان مستجاب نشد، گذشته از مصلحت‌ها و حکمت‌های الهی، حق این است که علت مهم و اساسی را در خودمان
جویا شویم چرا که در اکثر اوقات گناه و معصیت، ایجاد حجاب نموده و مانع استجابت دعا می‌گردد که این
گناهان در قالب‌های مختلف بوده و آثار منفی و مخرّب خود را همواره به دنبال دارند.[۱].
علامه حسن زاده آملی، رساله نور علی نور در ذکر و ذاکر و مذکور‌، ص ۹، نشر تشیع، چ ۲،
سال ۱۳۷۱ ش.[۲].
فرقان، ۷۷٫[۳].
اصول کافی، ج ۴، کتاب الدعا، ص ۲۵۷، نشر بنیاد رسالت.[۴].
ابن سینا، ‌الهیات شفاء، مقاله عاشر، فصل اول، ص ۴۳۸، نشر مکتبه آیت الله مرعشی نجفی، قم، ۱۴۰۴ ق.[۵].
حسن زاده آملی، رساله ذکر،‌ذاکر و مذکور، ص ۱۰۱، نشر انتشارات تشیع، سال ۱۳۷۱ ش.[۶].
اصول کافی، ج ۴، کتاب دعا، باب التقدم فی الدعا، ص ۲۲۰، نشر بنیاد رسالت با ترجمه جواد مصطفوی.[۷].
حسن زاده آملی، رساله وحدت از دیدگاه عارف و حکیم، ص ۴۲، نشر فجر، سال ۱۳۶۲ ش.[۸].
حسن زاده آملی، رساله ذکر،‌ذاکر و مذکور، فصل ۶، ص ۶۲، نشر انتشارات تشیع، سال ۱۳۷۱ ش.[۹].
نهج البلاغه، حکمت، ۳۶۱، ترجمه محمد دشتی.[۱۰].
اصول کافی، ج ۴، کتاب دعا باب اجتماع فی دعا، ص ۲۴۱، نشر بنیاد رسالت، با ترجمه جواد مصطفوی.[۱۱].
همان.[۱۲].
حسن زاده آملی، رساله نور علی نور، ص ۱۰۷، انتشارات تشیع، سال ۱۳۷۱ ش.[۱۳].
همان، ص ۱۱۱٫[۱۴].
همان، ص ۱۰۰، ۱۰۲٫[۱۵].
اصول کافی، ج ۲، کتاب ایمان و کفر، باب ۱۹۷ (فی تفسیر الذنوب)، ص ۴۲۱، نشر دار التعارف للمطبوعات، بیروت،
سال ۱۴۱۳ ش.

اندیشه قم

2017-01-05 / گردآوری:
برچسب ها:
نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
آیا هر دعایی زیر قبه امام حسین مستجاب می شود؟آیا هر دعایی زیر قبه امام حسین مستجاب می شود؟
نمازهای واجب را می شناسید؟ | نماز قضاى پدر و مادر بر عهده کیست؟نمازهای واجب را می شناسید؟ | نماز قضاى پدر و مادر بر عهده کیست؟
آشنایی با اعمال روز مباهلهآشنایی با اعمال روز مباهله
چگونگی شهادت امام رضا از زبان اباصلت هرویچگونگی شهادت امام رضا از زبان اباصلت هروی
احادیث امام حسین و محرماحادیث امام حسین و محرم
با اعمال ماه ربیع الاول آشنا شویدبا اعمال ماه ربیع الاول آشنا شوید
دلیل معلق ماندن سنگ در شب معراج پیامبردلیل معلق ماندن سنگ در شب معراج پیامبر
اعمال مشترکه ماه شعبان ماه پیامبر اسلاماعمال مشترکه ماه شعبان ماه پیامبر اسلام
اعمال عید غدیر عید بزرگ شیعیاناعمال عید غدیر عید بزرگ شیعیان
فضیلت خواندن قرآن قبل از خوابفضیلت خواندن قرآن قبل از خواب
حدیث امام علی علیه السلام درباره جهلحدیث امام علی علیه السلام درباره جهل
حکم شرعی استفاده از محصولات تراریختهحکم شرعی استفاده از محصولات تراریخته
صله رحم و رعایت آداب مهمانی از دید پیامبر اکرم و امام علی علیه السلامصله رحم و رعایت آداب مهمانی از دید پیامبر اکرم و امام علی علیه السلام
سرنوشت جعده ، همسر و قاتل امام حسن (ع) چگونه شد؟سرنوشت جعده ، همسر و قاتل امام حسن (ع) چگونه شد؟
دوست دختر داشتن در اسلام چه حکمی دارد؟دوست دختر داشتن در اسلام چه حکمی دارد؟
فضایل و مقام علمی حضرت زهرافضایل و مقام علمی حضرت زهرا
ازدواج شیعه و سنی باهم چگونه ممکن است؟ازدواج شیعه و سنی باهم چگونه ممکن است؟
زوار امام حسین چه پاداشی را از خداوند دریافت می کند؟زوار امام حسین چه پاداشی را از خداوند دریافت می کند؟
آشنایی با خواص سوره فلقآشنایی با خواص سوره فلق
نخستین تابوت در اسلام به چه کسی تعلق داشته است؟نخستین تابوت در اسلام به چه کسی تعلق داشته است؟
خشم و عصبانیت خود را این گونه مهار کنیدخشم و عصبانیت خود را این گونه مهار کنید
شیطان به دست امام زمان(عج) کشته می شود؟شیطان به دست امام زمان(عج) کشته می شود؟
مجرب ترین دعا برای خانه دار شدنمجرب ترین دعا برای خانه دار شدن
حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟
احکام شرعی در رابطه با زن متاهلاحکام شرعی در رابطه با زن متاهل
آیات و روایات درباره منزلت و مقام مادر در اسلام در آستانه روز مادرآیات و روایات درباره منزلت و مقام مادر در اسلام در آستانه روز مادر
اشنایی با اعمال مستحبی عید قرباناشنایی با اعمال مستحبی عید قربان
تأخیر در نماز چه هنگام جایز است؟تأخیر در نماز چه هنگام جایز است؟
نحوه وفات ام البنین مادر حضرت عباسنحوه وفات ام البنین مادر حضرت عباس
واقعه تلخ کربلا و روز عاشورا تا نهایت تاریخ می تواند نقل شود و هرگز از تلخی آن کم نمی شود. یکی از مهم ترین شخصیت های کربلا حضرت ابوالفضل عباس است که برادر امام حسین بود ولی مادر او حضرت فاطمه سلام الله علیها نبود.
سوژه های روز رو این جا ببینید !
دیگر جشن عروسی نگیرید، بدون عروسی ساز !!!
فال حافظ
شیک ترین و جدیدترین مدل های لباس عروس , سفره عقد , آرایش عروس و ...
آشنایی و بررسی خواص سوره تکاثر
آشنایی با احکام ناخن گرفتن
آشنایی با طریقه خواندن نماز جمعه
آشنایی با خواص سوره فلق
بررسی کفاره نماز قضا
با چگونگی شهادت حضرت فاطمه آشنا شوید
دلیل مخفی ماندن قبر حضرت فاطمه چیست؟
فضایل و مقام علمی حضرت زهرا
مقام فاطمه در منابع اهل سنت
این دعاها برای جلب محبت هستند
دعای حضرت علی علیه السلام در ابتدای صبح برای گرفتن حاجت
سرنوشت جعده ، همسر و قاتل امام حسن (ع) چگونه شد؟
در هنگام گرفتاری این دعا را بخوانید!
نماز حاجت از امام حسن عسکری(ع)
خواندن این آیه موجب برکت کیف پول می شود
دوری از زنا با خواندن این سوره از قرآن
دعای مجرب جهت فروش کالایی که به فروش نمی رود
۲ نذر بسیار مجرب از مرحوم نخودکی
چرا دعا در هنگام باران مستجاب می شود؟
چهار سوره براى رفع سردرد و دردهاى دیگر
سه آیه براى پنهان شدن از چشم افراد بى ‏ایمان
هفت آیه جهت گشایش رزق و روزی
۱۳ سؤالی که نکیر و منکر می‌پرسند
این ذکر در زیاد شدن ثروت اثر عجیبی دارد
ذکرهایی برای بچه دار شدن!
دعاهایی برای رفع درد دست
مهمترین سوالات شرعی درباره نماز
دعا برای رفع درد های معده و قلب
دعای ازدواج سریع (بسیار مجرب)
با خواص دعای مشلول آشنا شوید
علت پنهان ماندن اسرار پس از مرگ از زبان حضرت علی
سخنان زیبای پیامبر درباره وفای به عهد
آیا به عبادت فرشتگان هم پاداشی تعلق می گیرد؟
کسی که به دنبال روزی حلال باشد چه پاداشی در انتظار اوست؟
بررسی احکام خرید و فروش موی طبیعی
یک عروسی رویایی داشته باشید ! | بهترین ها را اینجا ببینید
زیبایی اندام خانم ها( جمع کردن باسن و بالا کشیدن سینه ) در زمانی کوتاه
فال حافظ
فال روزانه