تاریخ نشر :شنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۳مشاهده : 79مذهبیRSSاشتراک:

کثیرالشک ها بخوانند!!

کثیرالشک ها بخوانند!!
سوال: آیا کثیر الشکی که نباید به شک خود اعتنا کند، شامل هر نوع شکی است؟ و آیا نظر همه مراجع همین است، یا در این مسئله اختلاف نظر وجود دارد؟ طبق قاعده «لا شکّ لکثیر الشک»، کثیر الشک (کسی که زیاد شک می کند) نباید به شک خود اعتنا کند، امّا آیا این قاعده […]

سوال: آیا کثیر الشکی که نباید به شک خود اعتنا کند، شامل هر نوع شکی است؟ و آیا نظر
همه مراجع همین است، یا در این مسئله اختلاف نظر وجود دارد؟

طبق قاعده «لا شکّ لکثیر الشک»، کثیر الشک
(کسی که زیاد شک می کند) نباید به شک خود اعتنا کند، امّا آیا این قاعده – علاوه بر عبادات
– شامل امور دیگری؛ مانند معاملات، حقّ الناس، اعتقادات و…
نیز می شود یا خیر؟ در این باره چند نظریّه وجود دارد:

اول.دیدگاه بیشتر فقها: طبق نظر اکثر فقها این
قاعده مختصّ خود نماز نبوده، بلکه شامل مقدّمات آن؛ مانند: وضو، غسل و تیمّم، و همچنین شامل عبادات مرکّبی؛ مانند:
حجّ و معاملات و اعتقادات نیز می شود.اینان برای دیدگاهشان دلایلی بیان می کنند؛ مانند این که قاعده «لا شکّ
لکثیر الشک» تعلیلی بوده که عمومیّت دارد.[۱] به شرط آن که این شخص شرایط کثیر الشک را داشته و شک
او ناشی از وسوسه باشد؛ به طوری که عرفاً به او کثیر الشک بگویند؛ از این رو، گفته اند:

۱٫شکّی
که ناشى از وسوسه باشد، نباید به آن اعتنا شود.[۲]

۲٫انسانى که وقتى به مهمانى مى ‌رود، در حلال بودن
غذایى که مى‌ خواهد بخورد زیاد شک مى‌کند، نباید به شک اعتنا کند و باید بنا را بر حلیّت بگذارد.[۳]

۳٫در امور حقّ الناس، شخص وسواسى نباید به شکّ خود اعتنا کند و باید بنا را بر تمام بودن و
صحت عمل بگذارد.[۴]

۴٫وظیفه‌ کسى که در همه اعمال عبادى و غیر عبادى خود شک ‌هاى مختلفى مى‌ کند، این
است که اگر شرایط کثیر الشّک را دارد، به شک‌ هاى خود اعتنا نکند.[۵]

۵٫کسانى که به خدا و پیامبر
اسلام (صلی الله علیه و آله) ایمان دارند، ولى وسوسه‌ هایى براى آنها پیدا مى‌ شود و به مطالعه و
تحقیق مى‌پردازند، پاک اند و این وسوسه‌ ها ضررى ندارد؛ [۶] یعنی کافر شمرده نشده و نجس نیستند.

دوم: دیدگاه عدّه ای از فقها: اما عده ای از فقها این قاعده را فقط مختصّ نماز دانسته و آن
را در موارد دیگر جاری نمی دانند، بلکه می گویند در موارد دیگر باید به حکم مخصوص همان مورد عمل
کرد.[۷]

در این قسمت نکاتی را درباره شک و تردید بیان می کنیم:

یک .
وسوسه، شک، تردید و تزلزل از خطرات و القائات شیطانی است؛ چنان که طمأنینه، یقین و ثبات از افاضات رحمانی
و ملکوتی است.شیطان برای بیرون راندن بندگان خدا از راه مستقیم و صراط حق، از وسایل و حیله های متفاوتی
استفاده می کند و از آن جا که اهل کید و مکر است، روش گمراه نمودن افراد را به حسب
آمادگی های ایشان تشخیص داده و از همان راه وارد می شود.بهترین راه مبارزه با این وسوسه ها، بی اعتنایی
به وسوسه ها و القائات شیطانی است.وقتی شیطان، انسان را به پندارهای بد و باطل وا می دارد، او باید
فکر خود را به مسائل دیگر مشغول سازد.

دو.

آدمی، موجودی دارای عقل و فکر است و بدین ‏وسیله بایستی راه حق را بشناسد و به آن ملتزم گردد.مسلّم
است که این راه نیاز به تلاش علمی و فکری منظّم و روش‏ مند دارد تا فرد بتواند برای خود
جهانی معنادار بسازد و در آن به «حیات طیّبه» دسترسی پیدا کند.در این عرصه هر چه تلاش صورت گیرد، کم
است و این تلاش، بهایی است که هر کس بایستی برای کسب معرفت بپردازد.برای این منظور، باید گام به گام
به تحکیم مبانی عقیدتی پرداخت و آن را استحکام بخشید تا دستگاه فکری و سازمان آن، از ارتعاشات در امان
بماند و دچار آسیب و صدمه نگردد.اولین نقطه این حرکت، تفکر، تعمّق، مطالعه و نتیجه گیری درست درباره «هستی جهان
و هستی انسان» است.در این راه، شک و تردید هایی که برای انسان حاصل می ‏شود، طبیعی بوده و صرفاً
یک سری خلجانات ذهنی است و چنان نیست که همیشه مضر و گمراه کننده باشد، بلکه گاهی می‏ تواند پُلی
به سوی یقین و راه صعود به مراتب بالاتر باشد.البته این در صورتی است که انسان به سرعت از این
مرحله بگذرد و در آن توقّف نکند؛ چرا که درنگ در آن زیانبار است.[۸]

در پایان پاسخ مراجع تقلید به پرسش مزبور را یاد آور می شویم: [۹]

۱٫آیه الله خامنه ای دام ظله:
کسى که زیاد شک مى‌کند کثیرالشک مى‌باشد و در نماز اگر کسى در یک نماز سه مرتبه شک کند یا
در سه نماز پشت سر هم (مثلاً در نماز صبح و ظهر و عصر) شک کند، کثیرالشک است و چنانچه
زیاد شک کردن او از غضب یا ترس یا پریشانى حواس نباشد، به شک خود اعتنا نکند و کثیرالشک تا
وقتى یقین نکند که به حال معمولى مردم برگشته باید به شک خود اعتنا نکند.

۲٫آیه الله مکارم شیرازی دام ظله: طبق فتوای ما «کثیرالشّک» یعنى کسى که زیاد شک مى کند نباید به شکّ
خود اعتنا کند، خواه در عدد رکعات نماز باشد، یا در اجزاى نماز، یا شرایط نماز.

کثیرالشّک کسى است که بگویند زیاد شک مى کند و اگر کسى در یک نماز سه مرتبه شک کند یا
در سه نماز پشت سرهم شک کند کثیرالشّک است.

۳٫آیه الله صافی گلپایگانی دام ظله: بطور کلی کثیر الشک در افعال نماز چه در اذکار و چه رکعات، چه
افعال از قبیل رکوع و سجود باید به شک خود اعتنا نکند.

۴٫آیه الله سیستانی دام ظله: بله.

پی نوشتها: [۱].
نک: موسوی بجنوردی، سید حسن، القواعد الفقهیه، محقق و مصحح: مهریزی، مهدی و درایتی، محمد حسن، ج ۲، ص ۳۵۳
– ۳۵۶؛ طباطبایی قمّی، سید تقی، الأنوار البهیه فی القواعد الفقهیّه، ص ۱۹۰ و ۱۹۱، ؛ تبریزی، جواد، استفتاءات جدید،
ج ۲، ص ۷۱، س ۳۲۵[۲].
امام خمینى، سید روح اللّٰه، استفتاءات، ج ۱، ص ۱۶۹، س ۱۵۸[۳].
همان، ص ۱۱۰، س ۲۹۵٫[۴].
تبریزی، جواد، استفتاءات جدید، ج ۲، ص ۷۱، س ۳۲۵٫[۵].
بهجت، محمد تقى، استفتاءات، ج ۲، ص ۲۱۵، س ۲۳۰۲[۶].
مکارم شیرازى، ناصر، رساله توضیح المسائل، ص ۳۶، م ۱۱۴[۷].
القواعد الفقهیه، ج ۲، ص ۳۵۵ و ۳۵۶٫[۸].
نمایه «شک و تردید در اعتقادات»، سۆال ۴۸۹۵ (سایت: ۵۳۵۶) در سایت اسلام کوئیست[۹].
استفتاء از دفاتر توسط سایت اسلام کوئست.

اسلام کوئیست

2014-04-05
امتیاز بدهید
امتیاز : 4 تعداد رای : 5

نو عروس

نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
رایانمهر
حکایت نافعه برای گشایش کارحکایت نافعه برای گشایش کار
شیطان به دست امام زمان(عج) کشته می شود؟شیطان به دست امام زمان(عج) کشته می شود؟
حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟
دوست دختر داشتن در اسلام چه حکمی دارد؟دوست دختر داشتن در اسلام چه حکمی دارد؟
ذکر ما شاء اللَّه لاحَول و لاقوه الا بالله‏ذکر ما شاء اللَّه لاحَول و لاقوه الا بالله‏
چرا سوره بقره،‌بزرگترین سوره قرآن شده است؟چرا سوره بقره،‌بزرگترین سوره قرآن شده است؟
حضرت علی اصغر باب‌الحوائج کربلاحضرت علی اصغر باب‌الحوائج کربلا
حدیث امام علی علیه السلام درباره جهلحدیث امام علی علیه السلام درباره جهل
ازدواج شیعه و سنی باهم چگونه ممکن است؟ازدواج شیعه و سنی باهم چگونه ممکن است؟
اعمال شب و روز عرفهاعمال شب و روز عرفه
شرح مختصری از زندگینامه حضرت فاطمه الزهرا (س)شرح مختصری از زندگینامه حضرت فاطمه الزهرا (س)
ماجرای سخن گفتن امام علی(ع) با خورشیدماجرای سخن گفتن امام علی(ع) با خورشید
آشنایی با ثواب بعضی اذکار الهیآشنایی با ثواب بعضی اذکار الهی
نخستین تابوت در اسلام به چه کسی تعلق داشته است؟نخستین تابوت در اسلام به چه کسی تعلق داشته است؟
خشم و عصبانیت خود را این گونه مهار کنیدخشم و عصبانیت خود را این گونه مهار کنید
نمازهای واجب را می شناسید؟ | نماز قضاى پدر و مادر بر عهده کیست؟نمازهای واجب را می شناسید؟ | نماز قضاى پدر و مادر بر عهده کیست؟
آیا می‌شود پول را در بانک گذاشت و از سود آن برای اربعین استفاده کرد؟آیا می‌شود پول را در بانک گذاشت و از سود آن برای اربعین استفاده کرد؟
ماجرای پهلو گرفتن کشتی نوح بر قله کوه جودیماجرای پهلو گرفتن کشتی نوح بر قله کوه جودی
آیات و روایات درباره منزلت و مقام مادر در اسلام در آستانه روز مادرآیات و روایات درباره منزلت و مقام مادر در اسلام در آستانه روز مادر
اعمال مشترکه ماه شعبان ماه پیامبر اسلاماعمال مشترکه ماه شعبان ماه پیامبر اسلام
صله رحم و رعایت آداب مهمانی از دید پیامبر اکرم و امام علی علیه السلامصله رحم و رعایت آداب مهمانی از دید پیامبر اکرم و امام علی علیه السلام
کدام بزرگواران قبرشان در بقیع است؟کدام بزرگواران قبرشان در بقیع است؟
سیره امام باقر(ع) بهترین پاسخ در برابر شبهات دینیسیره امام باقر(ع) بهترین پاسخ در برابر شبهات دینی
ماجرای سه دعای ناکام که برای زاهد قوم بنی اسرائیل دردسرساز شدماجرای سه دعای ناکام که برای زاهد قوم بنی اسرائیل دردسرساز شد
سفارش امام معصوم به فقرا برای زیارت امام حسین(ع)سفارش امام معصوم به فقرا برای زیارت امام حسین(ع)
تعقیب نماز عشاء به همراه معنیتعقیب نماز عشاء به همراه معنی
هنگام خواب چه سوره هایی را بخوانیم؟هنگام خواب چه سوره هایی را بخوانیم؟
حکم خریدن و پوشیدن کروات براى داماد چیست؟حکم خریدن و پوشیدن کروات براى داماد چیست؟
چگونه ثواب نماز را چندین برابر کنیم؟چگونه ثواب نماز را چندین برابر کنیم؟
قرآن بخوانید تا زنگ دلتان برطرف و دلتان بهاری شودقرآن بخوانید تا زنگ دلتان برطرف و دلتان بهاری شود
حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟
حجاب فرمان الهی است و بسیار به ان توصیه شده است آیه ای در قرآن در سوره احزاب مستقیما به رعایت حجاب توصیه شده است که البته حجاب فقط پوشش موها و بدن نیست و در حیا و راه رفتن و صحبت کردن هم نیز حجاب باید رعایت شود.
به آسانی و فوری پولدار شوید ! بدون نیاز به صرف زمان و هزینه
هدیه ایی ویژه برای خوشحال کردن همسرتان
دیگر جشن عروسی نگیرید، بدون عروسی ساز !!!
شیک ترین و جدیدترین مدل های لباس عروس , سفره عقد , آرایش عروس و ...
علت مشکی بودن پارچه کعبه چیست؟
امام جواد علیه السلام چگونه به شهادت رسید؟
زن می تواند جلوتر از مرد به نماز بایستد؟
طریقه خواندن نماز دهه اول ذی الحجه
شیطان به دست امام زمان(عج) کشته می شود؟
ثواب وضو گرفتن قبل از خواب
احکام شرعی مربوط به احتکار چیست؟
این نماز پر فضیلت ماه ذی‌القعده را از دست ندهید
تماشاى زن بى‏ حجاب در رسانه‏ هاى تصویرى چه حکمی دارد؟
شیطان و سیاست‌های هجومی او چیست؟
آشنایی با فضایل و اعمال ماه ذی القعده
آشنایی با احکام شرعی حد ترخص
نماز خواندن با بلوز و شلوار برای بانوان چه حکمی دارد؟
زن و ارثیه | زن چه مقدار از اموال شوهرش را به ارث می برد؟
نمازهای واجب را می شناسید؟ | نماز قضاى پدر و مادر بر عهده کیست؟
خشم و عصبانیت خود را این گونه مهار کنید
وظایف مرد در خانواده چیست؟
ازدواج موقت | جایگاه فرزند حاصل از ازدواج موقت در قانون شرع
نماز و فصل های سال چه رابطه ای باهم دارند؟
دعایی برای دفع وسوسه های شیطانی و دوری از گناهان
بهترین نوع خوابیدن از نظر اسلام چگونه است؟
آرامش در قبر تحت تاثیر این عوامل است
اختلاط زن و مرد در کلاس های دانشگاه تا چه حدی اشکال ندارد؟
جعفر طیار کیست و چرا نمازش معروف است؟
دعایی برای رفع حاجت و تنگی سینه
نخستین تابوت در اسلام به چه کسی تعلق داشته است؟
موانع ظهور امام زمان(عج) را می شناسید؟
آبزیان دریایی حرام گوشت را بشناسید|خوردن آبزیان دریایی در روایات
روابط جنسی در ازدواج از نظر اسلام را بخوانید
تیمم عروس خانم در شب عروسی چه احکامی دارد؟
ازدواج شیعه و سنی باهم چگونه ممکن است؟
دوست دختر داشتن در اسلام چه حکمی دارد؟
دعا برای دفع حیله دشمنان را بخوانید
احادیث زیبا درباره فراگیری علم و دانش
شیطان از چه گناهی متنفر است؟
با پارتیشن اداری چگونه محیط کار دوستانه خلق کنیم ؟
بهترین محصولات مراقبت از پوست تالگو مخصوص خانمها و آقایون
در سال جدید نگران کسب درآمد نباشید | کسب درآمد عالی
ویژه تابستان 97 | امسال را متفاوت تجربه کنید
حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟
حجاب را می توان برای دیگران زیبا نشان داد؟
علت مشکی بودن پارچه کعبه چیست؟
علت مشکی بودن پارچه کعبه چیست؟
امام جواد علیه السلام چگونه به شهادت رسید؟
امام جواد علیه السلام چگونه به شهادت رسید؟
زن می تواند جلوتر از مرد به نماز بایستد؟
زن می تواند جلوتر از مرد به نماز بایستد؟
طریقه خواندن نماز دهه اول ذی الحجه
طریقه خواندن نماز دهه اول ذی الحجه
شیطان به دست امام زمان(عج) کشته می شود؟
شیطان به دست امام زمان(عج) کشته می شود؟
ثواب وضو گرفتن قبل از خواب
ثواب وضو گرفتن قبل از خواب
احکام شرعی مربوط به احتکار چیست؟
احکام شرعی مربوط به احتکار چیست؟
رایانمهرامیران پرواز