نگاهی به داستان راه بی‌پایان

مشاهده : 1257
نگاهی به داستان راه بی‌پایان سینمای ایران و جهان
سینمای ما – مهیار ابراهیمی وفا: یکی از سریال هایی که این روزها از تلویزیون در حال پخش است سریال راه بی پایان ساخته همایون اسعدیان است .این سریال که به قسمت های پایانی خود نزدیک می شود، از معدود سریال های تلویزیونی است که از ساختار منسجم و فکر شده ای برخوردار است. شخصیت […]

سینمای ما – مهیار ابراهیمی وفا: یکی از سریال هایی که این روزها از تلویزیون در حال پخش است سریال راه بی پایان ساخته همایون اسعدیان است .این سریال که به قسمت های پایانی خود نزدیک می شود، از معدود سریال های تلویزیونی است که از ساختار منسجم و فکر شده ای برخوردار است. شخصیت ها کم و بیش باور پذیرند و سیاه یا سفید محض نیستند.

شخصیت اصلی داستان، جوانی است به نام منصور (هومن سیدی) که سال ها قبل در پی عشقی نا فرجام به خارج رفته و اکنون پس از اتمام تحصیلات، با یک طرح تولیدی به ایران بازگشته است. او طرح خود را تصادفا به شرکتی می برد که توتونچی، پدر نامزد سابقش (آتیلا پسیانی)، مدیریت آن را عهده دار است. توتونچی به قصد رقابت با شرکایش سرمایه لازم برای اجرایی شدن طرح را در اختیار منصور می گذارد و او کارش را آغاز می کند. در این میان، عشق گذشته هم بین منصور و غزل (آزاده صمدی)، دوباره زنده می شود. از سوی دیگر، ابوالحسنی (فرهاد اصلانی) که طرح منصور منافعش را به خطر انداخته تلاش می کند که کار او را متوقف نماید. در این راه توتونچی کشته می شود. منصور هم با پاپوشی که برایش دوخته می شود، کارگاهش تعطیل می شود و عشق گذشته اش را نیز دوباره از دست می دهد. حالا او است که برای اعاده هیثیت از دست رفته، دست به کار می شود.

نقطه قوت اصلی سریال به زعم من، فیلمنامه آن است. از دلایل اصلی جذابیت فیلمنامه می توان این موارد را برشمرد:

۱- باور پذیری. در فیلمنامه آن چیزی اتفاق می افتد که باید اتفاق بیفتد. نه آن چیزی که تماشاگر دوست دارد ببیند. بعنوان مثال توجه کنید به سکانسی که غزل بعد از مرگ پدر و نا امید شدن از منصور، تصمیم به ترک دوباره وطن می گیرد. در این سکانس علی رغم توضیحاتی که منصور برای غزل می دهد و از او می خواهد که بماند، او تصمیمش را همچنان عملی می کند. این مساله برخلاف عادت تماشاگران تلویزیون است. احتمالا اگر به جای راه بی پایان با یکی از سریال های سطحی تلویزیونی طرف بودیم، غزل نمی رفت و سر و ته قصه به راحتی بسته می شد و تماشاگر هم راضی بود. برای تماشاگری که با سریال های تلویزیونی خو گرفته، ماندن غزل و پذیرفتن حرف های منصور قابل انتظار و حتی شاید معقول باشد. اما نویسندگان راه بی پایان به تماشاگر باج نداده اند و منطق داستانی را فدای خواست تماشاگر نکرده اند. این رویه در مجموع به نفع فیلم تمام شده و آن را جذاب تر نموده است.

۲- گره افکنی: راه بی پایان رویکردی کلاسیک در مورد گره افکنی های داستانی دارد. بدین معنی که همه گره ها و موانع دراماتیک را تا حد نهایت پیش پای قهرمان داستانش قرار می دهد. می بینیم که منصور از همه طرف به بن بست می رسد. کارگاهش تعطیل می شود. همکارانش رهایش می کنند، با بهترین دوستش مشاجره می کند و به جایی می رسد که حتی غزل هم دیگر او را باور نمی کند. درحالی که هیچ مدرکی برای اثبات بی گناهی خود ندارد. اینگونه گره افکنی، کار فیلمنامه نویسان را در گره گشایی سخت تر نموده است. با این حال یکی از دلایل اصلی پرکشش بودن و تعلیق خوب سریال، همین نکته است.

۳- گره گشایی: در مورد گره گشایی باز هم اصل باور پذیری مورد توجه قرار گرفته است. راه بی پایان از روشی که معمولا سریال ها برای گره گشایی استفاده می کنند، استفاده نکرده است. راحت ترین راه برای گره گشایی که به وفور در فیلم ها و سریال های ایرانی مورد استفاده قرار گرفته گره گشایی توسط کسی است که همه چیز را می داند و مثلا با شهادت در دادگاه یا با تلفن، قهرمان داستان را نجات می دهد. اما در راه بی پایان قرار است گره گشای اصلی خود قهرمان باشد. اگر هم لازم است اطلاعاتی توسط کس دیگری به قهرمان داستان منتقل شود، سعی شده که مقدمه چینی های لازم انجام شود. بعنوان مثال در مورد شخصیت منشی ابوالحسنی که گاه تلفنی منصور را از برخی اتفاقات مطلع می سازد، کوشش شده که انگیزه های او از قبل برای تماشاگر توضیح داده شود. حتی نویسندگان در پاره ای موارد به عمد و برای ایجاد تعلیق جلوی این کار را نیز گرفته اند. مانند وقتی که دایی غزل قبل از خارج رفتن او می خواهد او را از اتفاقات مطلع کند، اما ابوالحسنی سر می رسد و تلاش او بی ثمر می ماند. البته به نظرم سریال در مورد گره گشایی ها علی رغم تمام تلاش های انجام شده موفق نبوده است. از جمله تمهید استفاده از فونت پایان نامه برای تشخیص جعلی بودن آن، سطحی و نا محتمل به نظر می رسد. به همین دلیل تمام اتفاقاتی که در پی این مساله می آیند نیز میزان تاثیرگذاری و باور پذیری خود را از دست می دهند. از جمله ابوالحسنی که به نظر می رسیده از آن بیدها نیست که از این بادها بلرزد، پس از مطلع شدن از قضیه فونت، مستاصل و عصبی می شود که این مساله را تماشاگر به سختی باور می کند. به نظرم بهتر بود فیلمنامه نویسان اثر، به دنبال راه بهتری برای گره گشایی می گشتند.

۴- شخصیت پردازی: سعی زیادی شده که شخصیت ها در سریال کاملا سیاه یا سفید نباشند. اغلب شخصیت های اصلی سریال رگه هایی از خوبی و بدی را با هم دارند. خود منصور که شخصیت اصلی داستان است، عموما عصبی و پرخاشگر است. همین پرخاشگری او در پیشبرد قصه و گره افکنی ها هم کارکرد خوبی پیدا کرده است. شخصیت غزل، توتونچی، کامران و سایر شخصیت ها هم اغلب از همین قاعده پیروی می کنند. حتی شخصیت ابوالحسنی (فرهاداصلانی) هم که شخصیت منفی قصه است، کسی است که عاشق می شود ، با عاملین مرگ توتونچی برخورد می کند و نسبت به ظلمی که به منشی خود کرده، احساس دین می نماید. یکی دیگر از شخصیت های خوب داستان، سرایدار توتونچی، میکائیل (مهران رجبی) است که از نظر نوع رفتار، برخوردها و رک بودنش با سایرین، از قالب یک سرایدار تیپیک خارج شده و شخصیتی دوست داشتنی و باور پذیر یافته است.

فیلمنامه راه بی پایان توسط علیرضا بذرافشان و مهدی شیرزاد نوشته شده و همایون اسعدیان هم بازنویسی اش کرده. علیرضا بذرافشان را شاید بتوان یکی از امیدهای فیلمنامه نویسی آینده ایران دانست. او تا به حال کارهای قابل قبولی از خود در سینما و مخصوصا تلویزیون ارائه نموده است. از جمله می توان به سریال های تب سرد و خط قرمز و نیز فیلمنامه هایی که با همکاری اصغر فرهادی نوشته مانند رقص در غبار، اشاره کرد.

به هر حال باید منتظر نشست و چند قسمت باقیمانده سریال را نیز دید. مخصوصا که ادامه سریال به گره گشایی و رفع اتهام از منصور خواهد پرداخت. امیدوارم مشکلاتی که در این رابطه ذکر کردم ادامه پیدا نکند. البته با توجه به اینکه خشت اول گره گشایی، کج نهاده شده، احتمال اینکه این بار با صحت و سلامت کامل به منزل برسد ضعیف است. امیدوارم اشتباه کرده باشم.

منبع خبر : سینمای ما

2007-09-26 / گردآوری:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
سعید کریمی در سریال بچه مهندس ۳ از کرونا و استرس زمان فیلمبرداری گفت سعید کریمی در سریال بچه مهندس ۳ از کرونا و استرس زمان فیلمبرداری گفت
روایت سعید کریمی از شرایط سخت و پر استرسی که در سریال بچه مهندس پشت سر گذاشت
سوژه های روز رو این جا ببینید !
فال روزانه
تعبیر خواب
داستان سریال نجلا که در ایام اربعین ۹۹ از شبکه سه پخش می شود
سریال های تابستان ۹۹ تلویزیون ؛ از محمدرضا گلزار تا بهاره رهنما
تپق زدن های مهران مدیری مجری دورهمی واقعا غیر عمدی است؟
شرط عجیب صاحب خانه هادی کاظمی و سمانه پاکدل چه بود؟
پایان مبهم سریال پایتخت ۶ ؛ بدون نقی معمولی تکلیف این سریال چه می شود!؟
ممنوع التصویری های تلویزیون؛ از عادل فردوسی پور تا محمدرضا حیاتی
فردوس کاویانی بازیگر نقش کمال همسران ۲۶ سال بعد
اعتراف ریحانه پارسا بازیگر جوان درمورد حاشیه ها و جنجال هایش !
ماشین های معروف سریال های تلویزیونی ؛ از کامیون خوش رکاب تا ماشین بهتاش پایتخت
بازیگران معروفی که مجریان ناموفقی از آب در آمدند
شیلا خداداد بازیگر زن ایرانی از علت کم کاری اش در سینما پرده برداشت
حواشی سلبریتی ها؛ از ریحانه پارسا تا محسن چاوشی و بنیامین بهادری
فلورا سام در دورهمی ؛ ماجرای جالب عاشق شدن فلورا سام همسر مرحوم مجید اوجی
روایت مرحوم صدیقه کیانفر بازیگر معروف از روزهای پایانی عمر در قرنطینه
هم گناه ؛ سریالی که می تواند همه چیز در آن ختم به خیر نشود
بازگشت مهناز افشار به سینما و در ادامه عذرخواهی مهناز افشار !
logo-samandehi