تاریخ نشر :پنج شنبه ۰۵ مرداد ۱۳۹۶مشاهده : 218فرهنگ زندگیRSSاشتراک:

آشنایی با آداب و رسوم کهن مردم گیلان در ایام نوروز

آشنایی با آداب و رسوم کهن مردم گیلان در ایام نوروز
نوروز خوانی از مراسم آخر هر سال در گیلان است. نوروزخوانی که هم اکنون نیز کم و بیش رواج دارد، در گیلان نماد ورود بهار و خیر و برکت است.

آداب و رسوم کهن مردم گیلان

آداب و رسوم کهن مردم گیلان زمین همواره با جذابیت‌های منحصر به فردی همراه بوده است.

برخی از آداب و رسوم کهن مردم استان گیلان در ایام نوروز عبارتند از:

نوروز خوانی:

نوروز خوانی از مراسم آخر هر سال در گیلان است. نوروزخوانی که هم اکنون نیز کم و بیش رواج دارد،
در گیلان نماد ورود بهار و خیر و برکت است.

برای این کار گروهی نوروزخوان در کوچه و خیابان به راه می‌افتند و اشعاری می‌خوانند.
از معروف‌ترین این اشعار می‌توان به دوازه امام و عروس گوله اشاره داشت.
اغلب نوروزخوانان نخست دوازده امام را می‌خوانند و وقتی به قسمت ترجیع بند می رسند،
آن را دو نفری تکرار می کنند و بعد نوروز و نوسال می خوانند.

این شعر چنین آغاز می‌شود:

همی خوانم امام اولین را شه کشور امیرالمؤمنین را
وصی و جانشین یعنی علی را
به یاسین والف لام و به فیروز دهید مژده که آمد عید نوروز
امام دومین هم دسته گل شفاعت می کند او بر سر پل
حسن بابش سوار است او به دلدل
به یاسین و الف لام و به فیروز دهید مژده که آمد عید نوروز
این شعر در مدح دوازده امام ادامه می یابد.

عروس گوله:

نمایش عروس گوله نیز از دیگر مراسم قبل از حلول سال نو به شمار می رفت.
این نمایش همراه با آواز ریتمیک دارای مفاهیم اخلاقی و آیینی خاصی بود.
بازیگران این نمایش معمولاً سه نفر بودند و به نقش غول، پیربابو و نازخانم ظاهر می شدند.
نقش نازخانم را بیشتر مواقع پسر جوانی که لباس زنانه پوشیده بود اجرا می کرد.

پیر بابو یا کوسه نقش پیرمردی بود که با غول بر سر تصاحب نازخانم به بحث و جدل می پرداخت.
غول هم خود را با کلاهی از کلوش (ساقه برنج)، زنگوله ها و چماق به هیبتی عجیب می آراست.
این گروه به منازل مختلف رفته، به ایفای نقش خود می‌پرداختند و در ازای تهنیت گویی
خویش و آرزوی سالی پربرکت و پر یمن برای صاحبخانه، از او هدایایی دریافت می کردند.
گاه نقش یک شخصیت دیگر به اسم کاس خانم نیز به این جمع اضافه می‌شد.

آداب و رسوم کهن مردم گیلان

عروس گوله از مراسم قبل از حلول سال نو به شمار می رفت

گل گل چهارشنبه:

از دیگر مراسم کهن ایرانیان که در گیلان هم با بعضی تغییرات جزیی به آن می‌پردازند، چهارشنبه سوری است که در غروب آخرین سه شنبه سال و در شب چهارشنبه انجام می شود.
به این منظور خار، بوته، گون و کاه جمع‌آوری می‌شد و با درست کردن پشته‌هایی که معمولاً رو به سمت قبله می‌نهادند و سپس آتش زدن آنها، از روی آتش می‌پریدند و هنگام پریدن با خوشحالی می‌خواندند:

گل گل چهارشنبه به حق پنج شنبه

زردی بشه، سرخی بایه نکبت بشه، دولت بایه

آشنایی با آداب و رسوم کهن مردم گیلان در ایام نوروز

یعنی: ای شعله آتش چهارشنبه، به حق پنج شنبه، زردی و ضعف و بیماری رخت بر بندد و نوبت سرخی و نشاط و خرمی فرا رسد. دوره نکبت و ناکامی به سر آید و دولت و اقبال روی نماید.

این سنت که از روزگار زرتشت و حتی جلوتر بر جای مانده، در دوران اسلامی با اعتقادات مردم در هم آمیخته و رنگ و بویی دینی گرفته است. دود کردن اسپند هم از این رسوم است که سعی می شد از سادات خریداری شود و به هنگام دود کردن آن زمزمه می‌کردند:

عاطتیل کن، باطیل کن تی مرده ماره بیرون کن
اسفند دوکن چاووس بایه مردمار به هوش بایه

یعنی: عاطل و باطلش کن و چشم زخم را از وجودها دور ساز. مادر شوهرت را بیرون کن. اسپند دود کن تا چاووش بیاید. تا مادر شوهرت به هوش بیاید.

علاوه بر این به نیت این که دختران به زودی به خانه شوی بروند، دختران دم بخت را چند ساعتی از خانه بیرون و خانه تکانی می کردند. شکستن کاسه و کوزه و ظروف کهنه به علامت دور ساختن نفرت و رفع قضا و بلا از دیگر آداب این روز به شمار می رفت.

مراسم چهارشنبه سوری در نواحی مختلف گیلان با تفاوتی اندک اما شبیه به هم اجرا می شد و گاه شلیک تیر و ترکاندن ترقه نیز در برنامه جای داشت. گاه نیز به نیت برکت، یکی از اهالی با تبر به سمت درختی که بار نمی داد می رفت اما با ضمانت دیگران برای بار آوردن درخت در سال بعد، شخص تبر به دست از قصد خود منصرف می‌شد.

فالگوش ایستادن:

فالگوش ایستادن نیز از دیگر برنامه‌های چهارشنبه سوری است. برای این کار، در گذرگاه ها می‌ایستادند و با شنیدن پنهانی نخستین کلمات عابرین، مفهوم آن را حمل بر توفیق یا ناکامی خود در سال آتی می‌شمردند.آداب و رسوم کهن مردم گیلان

قاشق زنی:

از دیگر رسوم اجرایی این شب بود که معمولاً جوانان و بیشتر دختران به در خانه همسایه ها می رفتند و با پنهان کردن روی خود و بدون دادن آشنایی، خواستار هدیه می شدند. نقل و نبات و تنقلات از عمده ترین چیزهایی بود که در کاسه قاشق زنان جای می گرفت.

شال اندازی:

در مناطق روستایی کوهستانی از رسوم شایع چهارشنبه سوری بود و گاه حالت نوعی خواستگاری از دختر صاحب خانه را داشت.
معمولاً به گوشه شال اینان مقداری شیرینی و آجیل به عنوان هدیه صاحب خانه بسته می شد و شال اندازان بدون مشخص کرن هویت خویش به خانه فرد دیگری می رفتند.

سیزده سال:

آخرین مراسم نوروز، سیزده سال است. در این روز مردم گیلان بیشتر به کنار رودخانه‌ها و در دل جنگل‌ها می‌روند و به صورت گروهی، آخرین روز نوروز را گرامی می‌دارند.

دختران گیلانی در این روز سبزه گره می زنند. این مراسم معمولاً با بندبازی، کشتی گیله مردی و نواختن ساز و نقاره همراه است.آداب و رسوم کهن مردم گیلان

همشهری آنلاین

2017-07-27
امتیاز بدهید
امتیاز : 4 تعداد رای : 1

نو عروس

۷ راهکار برای خشکی پوست:۷ راهکار برای خشکی پوست:
مواد منقبض کننده پوست کدامندمواد منقبض کننده پوست کدامند
نوع پوست شما چیست؟(توصیف و شرح انواع مختلف پوست )نوع پوست شما چیست؟(توصیف و شرح انواع مختلف پوست )
سرطان پستان و نقش ورزش و تغذیه سالم در پیشگیری از ابتلا به آنسرطان پستان و نقش ورزش و تغذیه سالم در پیشگیری از ابتلا به آن
حس و حال پاییز را اینگونه به خانه بیاورید + تصاویرحس و حال پاییز را اینگونه به خانه بیاورید + تصاویر
خانه تیلور سویفت در کالیفرنیا که قصد فروش آن را دارد!خانه تیلور سویفت در کالیفرنیا که قصد فروش آن را دارد!
گل سرخ برای پوست و مو شما تا چه اندازه ای مفید است؟گل سرخ برای پوست و مو شما تا چه اندازه ای مفید است؟
ماست در درمان این بیماری موثر استماست در درمان این بیماری موثر است
برای‌ پاک‌ کردن‌ چربی‌برای‌ پاک‌ کردن‌ چربی‌
شستن‌ بشقاب هاشستن‌ بشقاب ها
روش تهیه شله مشهدی ؛ مشهورترین نذری مشهد ویژه محرم و صفرروش تهیه شله مشهدی ؛ مشهورترین نذری مشهد ویژه محرم و صفر
طرز پخت عدس پلو نذریطرز پخت عدس پلو نذری
استراحت مطلق در بارداریاستراحت مطلق در بارداری
تناسب اندام پس از بارداریتناسب اندام پس از بارداری
ماده بیزوفنول به کار رفته در شیشه شیرماده بیزوفنول به کار رفته در شیشه شیر
۹ روش برای ایجاد اعتماد به نفس در کودکان۹ روش برای ایجاد اعتماد به نفس در کودکان
زندگی امیرعلی اکبری | شکارچی خرس لهستان و غول روسیهزندگی امیرعلی اکبری | شکارچی خرس لهستان و غول روسیه
زندگی جالب پرهام مقصودلو ، جانشین احتمالی کاسپارف!زندگی جالب پرهام مقصودلو ، جانشین احتمالی کاسپارف!
علت بی خوابی چیست؟ ۴ ترفند موثر برای درمان بی خوابیعلت بی خوابی چیست؟ ۴ ترفند موثر برای درمان بی خوابی
بهترین داروهای طبیعی برای پیشگیری از پوکی استخوانبهترین داروهای طبیعی برای پیشگیری از پوکی استخوان
تیپ های پاییزی کیت میدلتون در تور یک هفته ای کانادا +عکستیپ های پاییزی کیت میدلتون در تور یک هفته ای کانادا +عکس
مراسم جوایز امی ۲۰۱۸ و حضور سلبریتی های معروفمراسم جوایز امی ۲۰۱۸ و حضور سلبریتی های معروف
کاهش وزن ملیسا مک کارتی بازیگر و کمدین معروفکاهش وزن ملیسا مک کارتی بازیگر و کمدین معروف
مگان مارکل همسر شاهزاده هری و آشپزی با ساکنان برج گرنفل لندنمگان مارکل همسر شاهزاده هری و آشپزی با ساکنان برج گرنفل لندن
تفریحات هیجان انگیز در ساحل کیشتفریحات هیجان انگیز در ساحل کیش
زیباترین عمارت ساری را ببینید ! +عکسزیباترین عمارت ساری را ببینید ! +عکس
نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
رایانمهر
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو راهاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
هاتف اصفهانی شاعر توانا و مسلط به زبان فارسی و عربی بوده است وی از جمله شاعران نامی در سبک ترجیع‌بند و ترکیب‌بند می باشد.
به آسانی و فوری پولدار شوید ! بدون نیاز به صرف زمان و هزینه
هدیه ایی ویژه برای خوشحال کردن همسرتان
دیگر جشن عروسی نگیرید، بدون عروسی ساز !!!
شیک ترین و جدیدترین مدل های لباس عروس , سفره عقد , آرایش عروس و ...
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
میلاد امام رضا (ع) | اشعار مربوط به آن روز
روز جهانی پسوریازیس در ۲۹ اکتبر
فریدونشهر | عروسی گرجی در این شهر چگونه برگزار می شود؟
جشن آبانگان در دهم آبان
مسعود سعد سلمان | شعر زیبای در بزم پادشا نگر این کاروبار گل
روز ملّی مبارزه با استکبار در ۱۳ آبان
آیین تولد فرزند در کردستان چگونه است؟
عید قربان | اشعار تبریک این روز بزرگ
فروغی بسطامی | شعر زیبای صف مژگان تو بشکست چنان دل‌ها را
روز جهانی پرتونگاری (رادیولوژی) در ۸ نوامبر
خراسان جنوبی | رمضانی‌خوانی رسم کهن خراسان جنوبی در رمضان
روز فرهنگ عمومی در ۱۴ آبان
بیدل دهلوی | شعر زیبای ای خیال قامتت آه ضعیفان را عصا
دامغان | جشنواره شیردوشان یا امامدر
کارو دردریان | شعر زیبای از بس کف دست بر جبین کوبیدم
گیلان | مراسم عروس فوشای چگونه برگزار می شود؟
مهدی اخوان ثالث | شعر زیبای منزلی در دوردست
مصر | فانوس رمضان سنت فاطمیان در این دیار
روز جهانی علم در ۱۰ نوامبر
عید غدیر | اشعار مربوط به آن (۴)
روز ملی کیفیت در ۱۸ آبان
ژاپن | جشن شکوفه های گیلاس در این کشور
روز جهانی ذات الریه در ۱۲ نوامبر
ایرج میرزا | شعر زیبای شکوه ی شاگرد
روز جهانی دیابت در ۱۴ نوامبر
دوره قاجار | مراسم جالب ازدواج بلوچ ها
قیصر امین پور | شعر زیبای این ترانه بوی نان نمی دهد
روز بزرگداشت سید محمدحسین طباطبایی در ۲۴ آبان
گالری آرایش عروس
خرید اینترنتی بلیط هواپیما ( ارزان تر از همه جا )
در سال جدید نگران کسب درآمد نباشید | کسب درآمد عالی
ویژه تابستان 97 | امسال را متفاوت تجربه کنید
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
رایانمهرامیران پرواز