مشاهده : 126فرهنگ زندگیRSS

آیین شب یلدا در گوشه و کنار ایران زمین

آیین شب یلدا در گوشه و کنار ایران زمینفرهنگ و هنر و شعر
جشن‌های شب یلدا سنایی می‌گوید به صاحب دولتی پیوند اگر نامی همی جوییکه از پیوند با عیسی چنان معروف شد یلدا یلدا لغت سریانی است به معنی میلاد و چون شب یلدا، با میلاد مسیح تطبیق می‌کرده، از این رو بدین نام نامیده‌اند.باید توجه داشت جشن میلاد مسیح که در ۲۵ دسامبر تثبیت شده، در […]

جشن‌های شب یلدا

سنایی می‌گوید

به صاحب دولتی پیوند اگر نامی همی جوییکه از پیوند با عیسی چنان معروف شد یلدا

یلدا لغت سریانی است به معنی میلاد و چون شب یلدا، با میلاد مسیح تطبیق می‌کرده، از این رو
بدین نام نامیده‌اند.
باید توجه داشت جشن میلاد مسیح که در ۲۵ دسامبر تثبیت شده، در اصل جشن ظهور میترا بوده که
مسیحیان در قرن چهارم میلادی، آنرا روز تولد عیسی قرار دادند.در ایران باستان، برای دی ماه چهار جشن وجود داشت
که شامل روزهای اول، هشتم، پانزدهم و بیست و سوم این ماه بود.
اما امروزه، ایرانیان تنها نخستین روز دی ماه، یعنی درازترین شب اول زمستان که ( شب یلدا، آخرین شب پاییز،
پایان قوس، آغاز جدی ) است، را جشن می‌گیرند.
در اصطلاح قدیم، شب اول زمستان را شب چله می‌گویند.
مردم، زمستان را در حقیقت دوماه یا دوبخش می‌دانند که ۴۰روز اول را چله بزرگ و ۴۰ روز آخر را
که مصادف با جشن سده است، چله کوچک می‌نامند.پیشینیان براین باور بودند که در این شب، فرشته بدی‌ها ( اهریمن)
با فرشته‌ی خوبی‌ها ( امشاسپندان ) به جنگ می‌پردازند و در این نبرد طولانی که برابر درازترین شب سال است،
بالاخره فرشته‌ی خوبی‌ها، اهریمن را شکست داده و تاریکی از روشنایی شکست می‌خورد و صبح بعد زاده شدن مجدد خورشید،
آغاز می‌گردد.
زایش خورشید و آغاز دی را، آیین‌ها و فرهنگ‌های بسیاری از سرزمین کهن، آغاز سال قرار داده‌اند و به شگون
روزی که خورشید از چنگ شب‌های اهریمنی نجات می‌یافت، روزی مقدس برای مهرپرستان بود.جشن شب چله، بعد از نوروز تنها
جشنی است که همواره در میان ایرانیان پایدار مانده است و علت پایداری آن را می‌توانی:- باور دینی کهن مهرپرستان
یعنی زایش خورشید و مهر دانست.- پایان کار کشاورزان و برداشت محصولات خود و آغاز فصل استراحت آنها دانست که
با مهاجرت روستاییان به شهر، این جشن که یادآور روزگاران گذشته ایرانیان است، به میان مردم شهر نشین نیز رخنه
کرده و پایدار مانده است.

 آیین شب یلدا در گوشه و کنار ایران زمین

مردم ایران در شهرها و روستاهای مختلف با توجه به فرهنگ، آداب و رسوم ویژه‌ی خود شب چله را جشن
می‌گیرند، که در اینجا به طور مختصر، به ذکر چگونگی برگزاری این جشن عمومی و خانوادگی در چند منطقه و
شهر ایران می‌پردازیم:

خراسان: خراسانی‌ها معتقدند که در شب چله، باید از میوه‌هایی که دارای خواص ویژه‌ای هستند خورد تا
سال آینده خواص آنها در بدن باقی بماند.
این میوه‌ها شامل هویج، گلابی، انار، زیتون سبز، خربزه و هندوانه است، که در میان میوه‌ها، هندوانه از میوه‌های اصلی
است که باید در شب چله خورده شود.
چراکه می‌گویند هندوانه « گرمیت مغز» و « سوزندگی جگر» را دفع می‌کند.
همچنین معتقدند هرکس در شب چله هندوانه بخورد جگرش لک برنمی‌دارد.
البته بعد از خوردن هندوانه، رسم براین است که پوست هندوانه را به پشت بام همسایه می‌اندازند تا اگر استطاعت
خرید این میوه را ندارد پوست آنرا بتراشد و بخورد و این عمل تا بام همسایه‌ی هفتم ادامه دارد.
از مراسم دیگر این شب فرستادن خوانچه میوه است که از طرف داماد و برای خانواده عروس فرستاده می‌شود.
این خوانچه، پر از میوه با هدایای مناسب از قبیل قواره پارچه، دستبند یا گردن بند برای عروس است.
در این خوانچه باید لااقل هفت رنگ میوه ( انار، انگور، پرتقال، سیب، گلابی، هندوانه و …
) وجود داشته باشد.

شیراز: اکثر خانواده‌ها در شیراز همانند شهرهای دیگر ایران، این شب را به شب زنده‌داری می‌پردازند، آنها از دوستان و
آشنایان خود دعوت می‌کنند و برای پذیرایی میهمانان سفره‌ای می‌گسترند که بی‌شباهت به سفره‌ی هفت سین نوروز نیست.
در این سفره آینه، قاب عکس حضرت علی، دولاله و چند شمع روشن، اسفند و انواع تنقلات شامل نخودچی، کشمش،
حلوای ارده و آجیل مشکل گشا، رنگینک، ارده شیره، خرما، انجیر، به همراه چند شاخه گل قرار می‌گیرد.
غذای ویژه شیرازی‌ها در این شب هویج پلو به همراه کشمش، مغز گردو و رب است.
در این شب، همه‌ی افراد خانواده تا دیر وقت به شوخی، گفتگو،خاطره گویی و مشاعره می‌پردازند و گرفتن فال حافظ
بخصوص در این شب رواج فراوان دارد.

مازندران: دو روز مانده به شب چله، در نقاط مختلف مازندران مردم به تهیه‌ی مقدمات این شب می‌پردازند و بعد
از غروب آفتاب، آن شب را جمع شده و دور کرسی می‌نشینند و سالمندان حاضر در مجلس به تعریف از
سردی زمستان و دوره‌های یخبندان گذشته، داستان‌ها و افسانه‌های می‌پردازند.
آنها بعد از صرف شام و چای، روی کرسی، سفره‌ای پهن می‌کنند که در آن سفره، خوراکی‌هایی از قبیل: پرتقال،
نخود برشته، کشمش، بادام شیرین، نارنگی، سیب، لیموترش، خربزه و هندوانه که شاه میوه این مجلس است، به اضافه انواع
تنقلات و شیرینی‌های محلی وجود دارد.
افراد خانواده‌ها به شوخی، بذله گویی و گفت و شنود و تفال به دیوان حافظ می‌پردازند.
در پایان جشن، هر نفر با چشم‌های بسته تعدادی گردو برداشته و هنگام خواب زیر تشک خود گذاشته و صبح
گردوها را می‌شکند اگر مغز آن سفید و خوب بود، نیت‌اش برآورده می‌شود.
همچنین در این شب برای دخترانی که نامزد دارند، از طرف داماد « خرجی »‌می‌فرستند.
داماد در این خوانچه، تمام چیزهایی که برای شب چله لازم است به اضافه‌ی ماهی و مرغ قرار می‌دهد و
بعد از غروب آفتاب به خانه‌ی همسر آینده خود می‌فرستد.مردم مازندران معتقدند که اگر در این شب ننه سرما گریه
کند، هوا بارانی و اگر پنبه‌های توی لحاف را بریزد بیرون برف و اگر گردنبند خود را پاره کند تگرگ
می‌بارد.

گیلان: در گیلان و شهرها و روستاهای آن، شب چله را جشن می‌گیرند، و هرکس بنا به توانایی مالی خود
میوه و آجیل تهیه می‌کند.
میوه‌ها شامل: انار، لیمو، پرتقال و هندوانه است.
مردم گیلان، خوردن هندوانه را واجب و مفید می‌دانند.
آنها هندوانه‌هایی که محصول بوستان خودشان بوده را برای شب چله در ساقه‌های برنج بافته شده نگه می‌دارند.
افراد خانواده با چند خانواده که خویش و قوم هستند، در یک جا برگرد سفره‌ای جمع می‌شوند وبه گفتگو و
ترانه خوانی و بزن و بکوب می‌پردازند.کسانی که نامزد دارند برای همسر آینده‌ی خود « شب چله گر » می‌فرستند
که اگر این کار را نکنند به علت ترک رسم، مورد سرزنش خانواده‌ی عروس قرار می‌گیرند.

لرستان: مردم لرستان در شب چله، با گوسفند یا بوقلمونی که برای شب چله، پروار و چاق کرده‌اند غذا تهیه
می‌کنند.
افراد خانواده‌ها به همراه بزرگان خانواده‌ها دور هم جمع می‌شوند، به گرفتن فال و تعریف داستان و خاطره می‌پردازند.
آنها برای این شب مانند دیگر شهرهای ایران انواع تنقلات و میوه‌ها، خربزه و هندوانه تهیه می‌کنند.
در شب چله نیز نوجوانان و جوانان محله‌های مختلف در لرستان، به گروه‌های دو یا چهار نفری تقسیم شده و
به پشت بام خانه‌ها می‌روند و از مسیر دودکش بخاری‌های خاموش خانه‌های قدیمی یا جلو پنجره‌ها، شال می‌فرستند و با
خواندن ترانه‌های مخصوص این شب تقاضای آجیل و تنقلات می‌کنند و صاحب خانه نیز مقداری از مواد خوراکی آن شب
را به پرشال می‌بندد و با تکان دادن شال اشاره می‌کند که بالا بکشند.البته در همه‌ی مناطق کشور در این
شب و روز پس از آن، آیین‌های ویژه‌ای انجام می‌شود که به سبب مختصر بودن این نوشتار، از وارد شدن
به همه‌ی آنها معذور بودیم.
البته شباهت در آیین‌ها.
خود از دلایلی بود که ما را به گزینش و ارائه آیین‌های چند استان و منطقه محدود داشت.

آی پی سی

2016-09-27 / گردآوری:

نو عروس

این ۲۰ نکته طلایی را قبل و بعد آرایش کردن فراموش نکنیداین ۲۰ نکته طلایی را قبل و بعد آرایش کردن فراموش نکنید
لوازم آرایش را با این ایده ها خاص و زیبا ساماندهی کنید +عکسلوازم آرایش را با این ایده ها خاص و زیبا ساماندهی کنید +عکس
توصیه های پاییزی به مادران باردارتوصیه های پاییزی به مادران باردار
آموزش درمان تیرگی آرنج و زانوآموزش درمان تیرگی آرنج و زانو
رنگ دکوراسیون سال ۲۰۱۹ را بشناسیدرنگ دکوراسیون سال ۲۰۱۹ را بشناسید
بهترین دکوراسیون اتاق خواب کوچک را با این روش ها داشته باشیدبهترین دکوراسیون اتاق خواب کوچک را با این روش ها داشته باشید
جادوی آب انارجادوی آب انار
خواص انار و نقش آن در درمان بیماریها !خواص انار و نقش آن در درمان بیماریها !
روش های گرم کردن خانه بدون وسایل گرمایشی در فصل سرماروش های گرم کردن خانه بدون وسایل گرمایشی در فصل سرما
غذاهای ممنوعه در دوره سرماخوردگیغذاهای ممنوعه در دوره سرماخوردگی
پیتزا نیمرو؛ صبحانه روزهای سرد پاییزیپیتزا نیمرو؛ صبحانه روزهای سرد پاییزی
طرز تهیه کیک پشمکی ویژه شب یلداطرز تهیه کیک پشمکی ویژه شب یلدا
فواید روابط زناشویی را می دانیدفواید روابط زناشویی را می دانید
خطاهای بانوان در رابطه زناشوییخطاهای بانوان در رابطه زناشویی
بگذارید بچه‌ها از مسائل جنسیتی آگاه شوندبگذارید بچه‌ها از مسائل جنسیتی آگاه شوند
۵ توصیه برای آنکه فرزندتان در زمستان سرما نخورد۵ توصیه برای آنکه فرزندتان در زمستان سرما نخورد
زندگی پیام صابری | از مادرش که نشان لژیون دونور را در فرانسه گرفته تا ازدواج جنجالی با زیبا بروفه!زندگی پیام صابری | از مادرش که نشان لژیون دونور را در فرانسه گرفته تا ازدواج جنجالی با زیبا بروفه!
زندگی مشترک پریانکا چوپرا و نیک جوناس چگونه آغاز شد؟ | از آشنایی تا تور ۲۳ متری لباس عروس!زندگی مشترک پریانکا چوپرا و نیک جوناس چگونه آغاز شد؟ | از آشنایی تا تور ۲۳ متری لباس عروس!
آشنایی با داروی برم هگزین از دسته داروهای خلط آورآشنایی با داروی برم هگزین از دسته داروهای خلط آور
روش هایی مناسب برای درمان کبد چربروش هایی مناسب برای درمان کبد چرب
راهنمای مفید لباس پوشیدن در فصل پاییز!راهنمای مفید لباس پوشیدن در فصل پاییز!
رنگ سال ۲۰۱۹ رنگی بسیار جذاب و زنده در دنیای مدرنگ سال ۲۰۱۹ رنگی بسیار جذاب و زنده در دنیای مد
کنترل غذا خوردن با راه حل های بسیار جالب و کاربردیکنترل غذا خوردن با راه حل های بسیار جالب و کاربردی
جزئیات عروسی پریانکا چوپرا ستاره بالیوودی و نیک جوناس خواننده معروفجزئیات عروسی پریانکا چوپرا ستاره بالیوودی و نیک جوناس خواننده معروف
راهنمایی برای سفر راحت و خوب به کوالالامپور +تصاویرراهنمایی برای سفر راحت و خوب به کوالالامپور +تصاویر
راهنمای خرید در سفر به گوا که بهتر است بدانید+تصاویرراهنمای خرید در سفر به گوا که بهتر است بدانید+تصاویر
نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
اشعار زیبای شب یلدااشعار زیبای شب یلدا
فیض کاشانی | شعر زیبای هشدار که هر ذره حسابست در اینجافیض کاشانی | شعر زیبای هشدار که هر ذره حسابست در اینجا
مسعود سعد سلمان | شعر زیبای در بزم پادشا نگر این کاروبار گلمسعود سعد سلمان | شعر زیبای در بزم پادشا نگر این کاروبار گل
قصه ی درد دل شعری از عبید زاکانیقصه ی درد دل شعری از عبید زاکانی
عجیب‌ترین و ترسناک‌ترین مراسم‌های سنتی خاکسپاری در جهانعجیب‌ترین و ترسناک‌ترین مراسم‌های سنتی خاکسپاری در جهان
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو راهاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
شعر دلم را از سر راه نیاورده ام از عادل دانتیسمشعر دلم را از سر راه نیاورده ام از عادل دانتیسم
دامغان | جشنواره شیردوشان یا امامدردامغان | جشنواره شیردوشان یا امامدر
خوشا بهارا شعری زیبا از ملک‌الشعرای بهارخوشا بهارا شعری زیبا از ملک‌الشعرای بهار
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبرروز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
مصر | فانوس رمضان سنت فاطمیان در این دیارمصر | فانوس رمضان سنت فاطمیان در این دیار
سیستان و بلوچستان | سحری خوانی چگونه برگزار می شود؟سیستان و بلوچستان | سحری خوانی چگونه برگزار می شود؟
مریم حیدر زاده | شعر زیبای وقتی که چشات ابرهمریم حیدر زاده | شعر زیبای وقتی که چشات ابره
شعر در کوی بتان از هلالی جغتاییشعر در کوی بتان از هلالی جغتایی
اشعار ورود امام خمینی به ایراناشعار ورود امام خمینی به ایران
محرم | سری اشعار پیشواز ماه محرم (۲)محرم | سری اشعار پیشواز ماه محرم (۲)
هیـچ جـز یـاد تـو شعری زیبا از فـریـدون مـشیـریهیـچ جـز یـاد تـو شعری زیبا از فـریـدون مـشیـری
روز بزرگداشت سید محمدحسین طباطبایی در ۲۴ آبانروز بزرگداشت سید محمدحسین طباطبایی در ۲۴ آبان
صلاح کار کجا و من خراب کجا شعری از حافظ شیرازیصلاح کار کجا و من خراب کجا شعری از حافظ شیرازی
گیلان | مراسم عروس فوشای چگونه برگزار می شود؟گیلان | مراسم عروس فوشای چگونه برگزار می شود؟
شعر زیبای نور عشق از فریدون مشیریشعر زیبای نور عشق از فریدون مشیری
شعر خوشتر ز آستان تو ما را مقام نیست از ابن حسام خوسفیشعر خوشتر ز آستان تو ما را مقام نیست از ابن حسام خوسفی
قیصر امین پور | شعر زیبای این ترانه بوی نان نمی دهدقیصر امین پور | شعر زیبای این ترانه بوی نان نمی دهد
اشعار شهادت امام حسن عسکری (ع)اشعار شهادت امام حسن عسکری (ع)
آداب و رسوم های رایج چهارشنبه سوری در قرون گذشتهآداب و رسوم های رایج چهارشنبه سوری در قرون گذشته
کنز الحقایق شعری از شیخ محمود شبستریکنز الحقایق شعری از شیخ محمود شبستری
روز جهانی تلویزیون در ۲۱ نوامبرروز جهانی تلویزیون در ۲۱ نوامبر
شعر اسب سفید وحشی اثر منوچهر آتشیشعر اسب سفید وحشی اثر منوچهر آتشی
دوره قاجار | مراسم جالب ازدواج بلوچ هادوره قاجار | مراسم جالب ازدواج بلوچ ها
رسوم شب یلدا در چادگان اصفهانرسوم شب یلدا در چادگان اصفهان
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو راهاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
هاتف اصفهانی شاعر توانا و مسلط به زبان فارسی و عربی بوده است وی از جمله شاعران نامی در سبک ترجیع‌بند و ترکیب‌بند می باشد.
سوژه های روز رو این جا ببینید !
هدیه ایی ویژه برای خوشحال کردن همسرتان
دیگر جشن عروسی نگیرید، بدون عروسی ساز !!!
شیک ترین و جدیدترین مدل های لباس عروس , سفره عقد , آرایش عروس و ...
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
میلاد امام رضا (ع) | اشعار مربوط به آن روز
روز جهانی پسوریازیس در ۲۹ اکتبر
فریدونشهر | عروسی گرجی در این شهر چگونه برگزار می شود؟
جشن آبانگان در دهم آبان
مسعود سعد سلمان | شعر زیبای در بزم پادشا نگر این کاروبار گل
روز ملّی مبارزه با استکبار در ۱۳ آبان
آیین تولد فرزند در کردستان چگونه است؟
عید قربان | اشعار تبریک این روز بزرگ
فروغی بسطامی | شعر زیبای صف مژگان تو بشکست چنان دل‌ها را
روز جهانی پرتونگاری (رادیولوژی) در ۸ نوامبر
خراسان جنوبی | رمضانی‌خوانی رسم کهن خراسان جنوبی در رمضان
روز فرهنگ عمومی در ۱۴ آبان
بیدل دهلوی | شعر زیبای ای خیال قامتت آه ضعیفان را عصا
دامغان | جشنواره شیردوشان یا امامدر
کارو دردریان | شعر زیبای از بس کف دست بر جبین کوبیدم
گیلان | مراسم عروس فوشای چگونه برگزار می شود؟
مهدی اخوان ثالث | شعر زیبای منزلی در دوردست
مصر | فانوس رمضان سنت فاطمیان در این دیار
روز جهانی علم در ۱۰ نوامبر
عید غدیر | اشعار مربوط به آن (۴)
روز ملی کیفیت در ۱۸ آبان
ژاپن | جشن شکوفه های گیلاس در این کشور
روز جهانی ذات الریه در ۱۲ نوامبر
ایرج میرزا | شعر زیبای شکوه ی شاگرد
روز جهانی دیابت در ۱۴ نوامبر
دوره قاجار | مراسم جالب ازدواج بلوچ ها
قیصر امین پور | شعر زیبای این ترانه بوی نان نمی دهد
روز بزرگداشت سید محمدحسین طباطبایی در ۲۴ آبان
گالری آرایش عروس
خرید اینترنتی بلیط هواپیما ( ارزان تر از همه جا )
در سال جدید نگران کسب درآمد نباشید | کسب درآمد عالی
ویژه تابستان 97 | امسال را متفاوت تجربه کنید
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
فیلم پرشین ویامیران پرواز