استان کردستان

مشاهده : 136
استان کردستان علمی
محیط طبیعی ( موقعیت و وسعت ) : استان کردستان با مساحتی حدود ۲۳۵ ،۲۸ کیلومتر مربع در غرب ایران ، در مجاور خاک عراق بین ۳۴ درجه و ۴۴ دقیقه تا ۳۶ درجه و ۳۰ دقیقه عرضی شمالی و ۴۲ درجه و ۳۱ دقیقه تا ۴۸ درجه و ۱۶ دقیقه طولی شرقی از نصف […]
محیط طبیعی ( موقعیت و وسعت ) : استان کردستان با مساحتی حدود ۲۳۵ ،۲۸ کیلومتر مربع در غرب ایران
، در مجاور خاک عراق بین ۳۴ درجه و ۴۴ دقیقه تا ۳۶ درجه و ۳۰ دقیقه عرضی شمالی و
۴۲ درجه و ۳۱ دقیقه تا ۴۸ درجه و ۱۶ دقیقه طولی شرقی از نصف النهار گرینویچ قرار دارد.
استان کردستان از شمال به استانهای آذربائیجان غربی و زنجان و از مشرق به استان همدان و بخش دیگری از
استان زنجان ، از جنوب به استان کرمانشاه و از مغرب به کشور عراق محدود است .
مرکز استان کردستان شهر سنندج است .
و از شهرهای مهم آن می توان از سقز ، قروه ، بیجار ، مریوان ، بانه ، دیواندره و
کامیاران نام برد.
آب و هوا : کردستان تحت دو عامل بارز خشکی تابستان و سرمای زمستانی کوهستان قرار دارد .
بخش وسیعی از استان در شرایط آب و هوائی کوهستانی سرد و مدیترانه ای با باران بهاره قرار دارد .
آب و هوای کردستان در تجزیه خاک ، رویش گیاه ، گسترش علف زار ، شرایط مساعد توسعه دیم زار
، مناطق مناسب و معیشت شبانی و گله داری و گسترش جنگل و باغ داری نقشی تعیین کننده دارد .
پیشینه تاریخی : استان کردستان بخشی از سرزمینی است که تحت حکومت مادها اداره می شد .
حدود تاریخی سرزمینهای تابع دولت ماد از شمال با اورارتو ، از غرب با آشور و از جنوب غربی و
جنوب با ایلام و سومر ( بابل و آکاد ) محدود بود .
بسیاری از مورخین معتقدند : نخستین اقامتگاه اقوام آریائی در مناطق شرق و غرب دریاچه ارومیه بود ، گروهی در
منطقه شرق مستقر شدند و نام سرزمین (آمادای ) بر آن نهادند و گروهی در غرب دریاچه ارومیه ساکن شدند
و آن سرزمین را پارسوا ( پارسوما ) نامیدند .
گروه نخستین ، دولت ماد را پدید آورد و گروه دوم پادشاهی نیرومند هخامنشی را ایجاد کرد .
جمعیت کردستان : بر اساس نتایج سر شماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۷۵ جمعیت استان کردستان ۱،۳۴۶،۳۸۳ نفر بوده
است که از این تعداد ۴۲/۵۲% در نقاط شهری و ۵۸/۴۷% در نقاط روستائی سکونت داشته اند .
از جمعیت فوق ۶۸۵،۱۶۵ نفر مرد و ۶۶۱،۲۱۸ نفر زن بوده اند .
از جمعیت استان ۷۶/۴۲% در گروه سنی کمتر از ۱۵ سال ۶/۵۳% در گروه سنی ۶۴-۱۵ سال و ۱۸/۴% در
گروه سنی ۶۵ سال و بیشتر قرار داشته اند .
از جمعیت استان ۹۰/۹۹% مسلمان هستند .
نژاد: کردها یکی از شعبه های مشهور نژاد آریائی هستند که از حدود دو هزار سال پیش از میلاد مسیح
به شمال غربی و شرقی دریای ارومیه مهاجرت نموده اند و محققان در آریایی بودن آنها شکی ندارند .
بنا به نوشته مینورسکی طوایف کرد از شرق ایران به سوی غرب ( کردستان ) کوچ کرده و در آنجا
مسکن گزیده اند و اسم بومیان نخستین را پاره ای (کارداکا ) در حوالی دریاچه وان و مجاور طوایف (
سو ) دانسته اند و دسته دیگر آنان را ( کوردویین ) گفته اند که همه بر مبنای کارداکا شکل
گرفته و فرقی بین دو واژه کورد و کارد نیست .
زبان : مردم کردستان به زبان کردی سخن می گویند .
کردی زبانی است که در ایران ، عراق ، ترکیه ، قفقاز و سوریه به آن صحبت می کنند و
از شاخه گویش های غربی زبانهای ایرانی محسوب میشود .
گویشهای ایرانی غربی به دو گروه شمالی و جنوبی تقسیم شده اند که فارسی نوین و پهلوی ساسانی جزوه گروه
جنوبی و پهلوی اشکانی و کردی در گروه شمالی آن قرار دارند .
مذهب : دین کردها چه قبل از اسلام و چه در دوره اسلامی با دین سایر اقوام ایرانی مشترک بوده
و هست .
امروزه دین رسمی کردها اسلام است و بیشتر مردم تابع و پیرو عقیده اجتهاد امام محمد شافعی و بقیه نیز
پیرو مذهب شیعه هستند .
شمار اندکی نیز مذاهب حنفی ، مالکی یا حنبلی را اختیار نموده اند و برخی دیگر زیر پوشش بدعت های
دینی یا نامهای اهل حق ، یزیدی ، صارمی شبک ، بجوران و کاکی و با حفظ آداب و مناسک
و معتقدات دین کهن ایران باستان زردشتی همچنان به حیاط دینی خود با التقاطی از اسلام ادامه می دهند .
آثار تاریخی : مساجد : مسجد اویهنگ ، مسجد جامع تورجان ، مسجد خسروآباد گروس ، مسجد خورشید لقا خانم
، مسجد دارالاحسان ، مسجد دارالامان ، مسجد دومناره ، مسجد رشید قلعه بیگی ، مسجد و تکیه عبدالله بیگ
، مسجد قوله ، مسجد ملا احمد قیامتی ، مسجد میرزا فرج الله ، مسجد و قرآن نگل ، مسجد
وزیر ، مسجد وکیل امامزاده ها : بقعه باباگرگر ، پیر عمر ، پیر محمد ، طاقه گوره ، عقیل
، هاجره خاتون مقابر بزرگان : بقعه پیر خضر ، شرف الملک ، شیخ محمد باقر ، شیدای نازار ،
شیخ نجم الدین بازار : بازار قدیمی سنندج ، سر تپوله سنندج ، بیجار ، بازار قدیمی سقز حمام ها
: پاشاخان ، حسن آباد ، حمام خان ، خدری ، شجاع لشکر ، حمام شیشه ، صلاحی ، عبدالخالق
، عمارت آصف ، عمارت مشیر دیوان ، عمارت ملا لطف الله شیخ الاسلام ، عمارت وکیل ، قصلان ،
منزل معمار باشی ، وکیل الملک پل ها : پل شیخ ( قلیچیان ) ، صلوات آباد ، فرهاد آباد
، قجور ، قشلاق ، گاران برجها و کاروانسراها : برج اشقون بابا ، اوچ گنبد خان ، برج ینگی
ارخ ، کاروانسرای بانه ، کاروانسرای سقز بافتهای قدیمی شهری و روستائی : اورامان ، پالنگان ، بافت قدیمی شهر
حسن آباد یاسکوند ، خسرو آباد گروس ، روستای درکی ، بافت قدیمی شهر سقز ، بافت قدیمی شهر سنندج
، روستای صلوات آباد ، روستای نگل خانه های تاریخی : عمارت آصف دیوان ، عمارت و باغ آیت الله
مردوخ ، خانه آیت الله شیخ محمد مردوخ کردستانی ، عمارت احمد زاده ، عمارت امجد الاشراف ، سرهمگ آزموده
اردلان ، شیخ محمد باقر غیاثی ، خانه گله داری ، خانه مجتهدی ، مشیر دیوان ، خانه معمار باشی
، عمارت ملا لطف الله شیخ الاسلام ، ملک التجار ، وکیل الملک قلعه ها : پالنگان ، چنگیز قلعه
، قلعه حسن آباد ، قلعه سنندج ، قم چقای ، قلعه مریوان باغ ها : باغ امیریه ، باغ
امانیه ، چهارباغ ها ، چهار باغ خسروآباد سایر آثار : نقش برجسته و سنگ نبشته اورامان ، نقش برجسته
آبیدر ، آثار صخره ای فرهاد تاش وینسار ، بنچاق اورامان منبع: mahshar.com
2010-05-18 / گردآوری:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
logo-samandehi