آشنایی با بعضی اصطلاحات فرش

مشاهده : 480
آشنایی با بعضی اصطلاحات فرش کاردستی
اصطلاحات فرش اگر جهت گردش دوک، مطابق حرکت عقربه‌های ساعت باشد،رشته همچون حرف S ریسیده می شود و جهت ریسیدن، به اختصار S خوانده می‌شود.حرکت در جهت عکس عقربه‌های ساعت، Z خوانده می‌شود. تابیدن دو یا چند رشته ریسیده شده را با هم می‌تابانند.تاباندن رشته‌ها معمولا در جهت عکس ریسیدن انجام می‌گیرد. تار رشته‌هایی از […]

اصطلاحات فرش

اگر جهت گردش دوک، مطابق حرکت عقربه‌های ساعت باشد،رشته همچون حرف S ریسیده می شود و جهت ریسیدن، به اختصار
S خوانده می‌شود.
حرکت در جهت عکس عقربه‌های ساعت، Z خوانده می‌شود.

تابیدن

دو یا چند رشته ریسیده شده را با هم می‌تابانند.
تاباندن رشته‌ها معمولا در جهت عکس ریسیدن انجام می‌گیرد.

تار

رشته‌هایی از نخ یا پشم و یا ابریشم است که به صورت عمودی، به دو انتهای دار پیچیده می‌شود و
همراه پودها که به صورت افقی از میان تارها عبور می‌کنند، استخوان‌بندی اصلی هر قالی را تشکیل می‌دهند.

اصطلاحات فرش

تار و پود فرش

پود

رشته‌هایی از پشم یا نخ و یا ابریشم است که به صورت افقی از میان تارها عبور می‌کند.

گره
رشته‌های کوتاهی است از پشم و یا ابریشم که به دور تا دور تار می‌پیچد و گره می‌خورد.
گره، مهم‌ترین عامل در به وجود آوردن نقش قالی است.
گره قالی به دو دسته اصلی تقسیم می‌شود: گره متقارن (ترکی یا گوردس) و گره نامتقارن (فارسی یا سنه).
هر یک از دو دسته فوق نیز چند شاخه فرعی دارد.

گره متقارن
تکه کوتاهی از رشته، به دور یک جفت تار می‌پیچد و ازمیان آنها، به طرف بیرون کشیده می‌شود.
این گره، چنان که از نامش پیداست، ساختمانی متقارن دارد.

گره نامتقارن
رشته کوتاه گره، دوتار را در بر می‌گیرد، با این تفاوت که در اینجا، یک چرخ کامل به
دور یک تار، و نیم چرخ، به دور تار دیگر می‌پیچد.

اصطلاحات فرش

گلیم بافی

ارتفاع پرز
پرز، همان خواب قالی است.
ارتفاع پرز قالی، از انتهای گره، و در کم‌ساییده‌ترین محل هر فرش محاسبه می‌شود.

گلیم‌بافی ابتدا و انتها
شروع و ختم هر قالی، بنا به سلیقه بافنده آن فرق می‌کند.
در کل، گلیم‌باف، به قسمت سر و ته قالی، قبل از حاشیه بافت ساده اطلاق می‌شود که به منظور استحکام
بخشیدن به فرش و تزیین آن و جلوگیری از حرکت و ریزش گره‌ها بافته می‌شود.
طرز بافتن گلیم‌باف بدین‌گونه است که نخ‌هایی به رنگ زمینه فرش یا سفید و بی‌رنگ، با توجه به جنس تار
و پود فرش، به گونه پود، از لابلای تارها، بلافاصله بعد از ساده باف، به صورت یک در میان عبور
می‌دهند.
شیرازههر منطقه‌ای، بنا به رسمی که دارد، طرفین قالی را به نوعی ختم می‌کند.

دستبافت‌های گره‌دار
به آن دسته از دستبافت‌ها اطلاق می‌شود که از چرخش نخ پرز (خامه) به دور تار (چله) و
پودگذاری به ترتیبی خاص حاصل می‌شود.

دستبافت‌های بدون گره
به آن دسته از دستبافت‌ها اطلاق می‌شود که تنها از در هم تنیدن تارها و پودها حاصل
می‌شوند.

قالی
دستبافی است گره‌دار و پرزدار که از طریق درگیری پرز و گره زدن آن بر تار و نیز پودگذاری،
فراهم می‌گردد.گبهنوعی قالی گره بافته است با پرز بسیار بلند ( به بلندی دست‌‌کم یک سانتی‌متر) و پود فراوان (از
سه تا هشت پود در هر رج) ومعمولا درشت‌باف.قالی‌ـ گبه دستبافی است گره‌دار با پرز و خواب کوتاهتر، شمار رشته‌های
پود در هر رج، از سه تجاوز نمی‌کند و نوع مرغوب گبه به شمار می‌آید.

گلیم‌ـ گبه
دستبافی است که در بعضی قسمت‌ها، گره‌دار و در بقیه قسمت‌ها، بدون گره است.
به عبارتی، زمینه دستباف به شیوه گلیم‌بافی بافته می‌شود و برخی نقش‌ها و نگاره‌ها به شیوه گبه‌بافی.
قالیچه‌ها و گبه‌های شیرینوعی از قالیچه‌ها وگبه‌های بافت عشایر است که شیر، موضوع اصلی طراحی آن است.
این دستبافت‌ها، متعلق به فارس و ایل قشقایی است.

قالیچه‌های تصویری
این قالیچه‌ها، در اواخر سده دوازدهم هجری، وبه دنبال تحولاتی که در رشته‌های مختلف هنری در ایران پدید
آمد، شکل گرفتند و با به خدمت گرفتن امکانات جدید مثل تصاویر چاپی و عکس، به بیان تازه‌ای در قالیبافی
نایل آمدند و حاصل کار، به قالیجه‌های صورتی معروف گردید.
یعنی قالیچه‌هایی که دارای تصاویر صورت انسان می‌باشند.

گلیم
دستبافی است بدون گره، دو رویه (بر خلاف قالی و سوزنی که تنها یکروی آن قابل استفاده است) که
هر دو روی آن، پودرو است، زیرا که پودهای رنگارنگ را از زیر و روی رشته‌های تار که ناپیداست، می‌گذرانند
و با تغییر رنگ‌های پود است که نقش‌ها پدیدار می‌شوند.

جاجیم
یا جاجُم.
در لغت، به مهنی پارچه کلفت شبیه پلاس است و به نوعی فرش بدون گره دورو می‌گویند که از پلاس
نازک‌تر است و آن را از نخ‌های رنگین و ظریف پشمی یا پنبه‌ای یا مخلوط هر دو می‌بافند.
پرز ندارد و می‌توان از هر دو روی آن استفاده کرد.

سوزنی
این دستبافت‌های بدون گره، مانند سایر بافته‌ها، دارای تار و پود می‌باشد.
با این تفاوت که این بافته‌ها، یکرو می‌باشند وگاه برجسته بافته می‌شوند.
در بافت سوزنی‌ها، پودهای مختلف ورنگارنگ به دور تار می‌پیچند و یا گره می‌خورند و در پشت، آزاد می‌شوند.

چرخ
نوعی دستباف سوزنی است که شامل لوزی‌هایی می‌باشد که در امتداد قطر بلند قرار گرفته و دو طرف آنها،
علایم ۷ و ۸ در دو سری به طور موازی قرار می‌گیرند.

رِند
نوعی دستباف سوزنی پیچیده‌تر از چرخ بوده است و نگاره‌های آن، اغلب، نگاره‌های گلیم است.
رنگ، در بافته‌های رند، بسیار جالب و چشمگیر و زیباتر از گلیم است.

شِشه‌دِرمه
نوعی خاص از دستبافت‌های سوزنی ایل قشقایی است که مانند سوزنی‌ها، ‌رویه اصلی بسیار ظریف و ‌آستری خشن دارد.
بافت آن، بسیار وقت‌گیر است و به علت دقت و ظرافت، فقط تعدادی خاص در هر تیره یا طایفه به
این هنر روی می‌آورند.

وارونه‌چین
از بافته‌های نادر و کمیاب ایل است که بافت آن، بر خلاف دیگر دستبافت‌ها، از زیر انجام می‌گیرد و
به وسیله آیینه‌ای که در زیر تارها قرار می‌دهند، بافنده می‌تواند نگاره‌ای را که طرح‌ریزی کرده، ببیند.

اتحادیه فرش دستباف ایران

2016-12-31 / گردآوری:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک
دراین مطلب به بررسی برترین برندهای ایرانی و وارداتی مداد و نوشت افزار از فابرکاستل و استدلر و استابیلو تا پارس مداد و آرت لاین و آریا می پردازیم .
سوژه های روز رو این جا ببینید !
فال روزانه
تعبیر خواب
آموزش درست کردن گلدان به شکل قو با بطری + تصاویر
پادری متفاوت با پلاستیک بسازید ( فوق العاده زیبا و آسان ) +تصاویر
چگونه با کاموا گل درست کنیم ؟ +تصاویر
آموزش درست کردن لانه با بادکنک +تصاویر
آموزش درست کردن دستمال سر ستاره نشان + تصاویر
آموزش ساخت طاووس زیبا با بطری آب معدنی + تصاویر
ساخت جا شمعی با وسایل دور ریختنی شیشه و چوب (۱) + تصاویر
چگونه خمیر عروسک سازی درست کنیم ؟ + تصاویر
آموزش درست کردن قلب دیواری با کاغذ رنگی + تصاویر
آموزش درست کردن آویز نمدی به شکل ماه و ستاره + تصاویر
مراحل ساخت زیر لیوانی با رزین و تکه های درخت
آموزش درست کردن پادری با پارچه های غیر قابل استفاده + تصاویر
آموزش درست کردن آدمک با کاغذ برای کودکان +تصاویر
آموزش ساخت گلدان دکوراتیو با قالب کاغذی
آموزش درست کردن گل رز با تور +تصاویر
آموزش درست کردن قلب سه بعدی با کاغذ رنگی +تصاویر
آسان ترین روش برای رنگ کردن پر پرندگان +تصاویر
آموزش ساخت دمپایی روفرشی با پلیورهای بی استفاده
مینیاتور به چه معناست؟
آموزش درست کردن گلدان با لاستیک +تصاویر
درست کردن توپ کاموایی رنگارنگ از صنایع دستی ژاپن
مراحل بافت گلیم
آموزش ساخت مبل عروسکی با بطری +تصاویر
ظروف سرامیک چگونه ساخته می شود؟
آموزش درست کردن کیف سکه چرمی با طرح اوریگامی
آموزش بافت سبد قلاب بافی با کاموا +تصویر
آموزش درست کردن حلقه زیبا و آنتیک با استفاده از سکه
آموزش ساخت هندوانه سه بعدی با مقوا +تصاویر
چگونه با قلوه سنگ پادری بسازیم +تصاویر
با نخ های کنفی فرشی زیبا درست کنید
با فرش های لهستانی آشنا شوید
روش ساخت دستبند گره ای با مهره های فلزی
ویژگی های فرش قشقایی
آموزش درست کردن گل رز با شانه تخم مرغ
فرش معیوب | عیوبی که در فرش پیداست
روشی ساده برای درست کردن آویز گردنبند کریستال
logo-samandehi