بافت گلیم در استان یزد

مشاهده : 1611
بافت گلیم در استان یزد کاردستی
گلیم بافی در یزد گلیم بیش از قالی در کشورمان سابقه و قدمت دارد و در واقع قالی در اثر تکامل گلیم بافی طی قرون و اعصار متمادی پدید آمده است(dot) گلیم های هر منطقه دارای خصوصیات ویژه ای از نظر طرح و رنگ است و با توجه به طرح و رنگ بندی های آن […]

گلیم بافی در یزد

گلیم بیش از قالی در کشورمان سابقه و قدمت دارد و در واقع قالی در اثر تکامل گلیم بافی طی
قرون و اعصار متمادی پدید آمده است(dot)
گلیم های هر منطقه دارای خصوصیات ویژه ای از نظر طرح و
رنگ است و با توجه به طرح و رنگ بندی های آن شناخته می شوند.برای تهیه تار گلیم ، اغلب
از نخ پنبه و پشم و در موارد استثنایی از ابریشم استفاده می شود(dot) در گلیم بافی به شیوه
« پودپیچی» علاوه بر نخ تار و پود از نخ پود نازک نیز استفاده می شود و پود به حال
پیچش از میان نخ تار و پود نازک عبور می کند و با شانه بافندگی ، کوبیده می شود.برای بافت
گلیم به «دار» با انواع عمودی، افقی، تبریزی و گردان ، مواد اولیه نخ چله ، پشم و نقشه نیاز
است.« دار ثابت» ابتدائی ترین و « دار تبریزی» متداول ترین دارهاست و در دار گردان ، می توان طول
تارها را به اندازه طول گلیم تنظیم کرد.

 گلیم

گلیم یزد

نخ چله از پنبه با ضخامت های متفاوت تهیه می شود و در برخی روستاها به جای پنبه از پشم
استفاده می کنند.
پشم برای بافت گلیم نیز باید مراحل شستن ، ریسیدن و رنگرزی را طی کند و سپس به عنوان «
خامه» از آن استفاده می شود.« چله کشی» مهمترین مرحله بافت گلیم است و نخ های چله باید به موازات
یکدیگر و با فاصله مشخص روی دار پیچیده شود و یک طرح با چندین رنگ در اندازه های مختلف بافته
شود.

گلیم مرغوب باید در مقابل نور و شستشو رنگش ثابت باشد و در صورت نامرغوب بودن اگر رطوبت به آن
برسد ، رنگ عوض می کند(dot) برای شناخت گلیم مرغوب باید آن را پیچیده و فشار داد تا استحکام آن
سنجیده شود و گلیم های دارای پود کم به آسانی کشیده و از هم باز می شود.

هر چه گلیم سبک تر باشد از مرغوبیت بیشتری برخوردار است زیرا در بافت آن از تار و پود ظریفتری
استفاده شده است.

بافندگان روستایی معمولا در لبه های خارجی گلیم ، حاشیه ای با موی بز به رنگ سیاه می بافند که
این کار به استقامت گلیم کمک می کند.

 گلیم

گلیم بافی در یزد

گلیم های استان یزد بیشتر دارای رنگ های سیاه، لاکی، زرشکی و نخودی است.
ثبات رنگ، سبکی وزن و مرغوبیت از ویژگی های گلیم یزد است و اغلب گردشگران داخلی و خارجی آن را
خریداری می کنند.

ساده بافی ، سوماک، چاک دار، بدون چاک، گلیمچه، سجاده، جوال، خورجین، سجاده و جولی، از انواع گلیم یزد است
و طرح و نقشه گلیم یزد ذهنی است و بافنده بدون مراجعه به نقشه آن را می بافد.

گلیم برای تزئین دیوارهای خانه، کف پوش اطراف فرش های منزل، آویز ورودی، پادری و…
مورد استفاده قرار می گیرد.

هنرمندان هنر دستی گلیم بافی در استان یزد یک هزار نفر می باشند که در حال حاضر حدود ۵۰ نفر
در این صنعت مشغول به کار هستند(dot) معرق، مشبک، ایکات، زیلو بافی، قالی بافی، سفال ، احرامی، شعر بافی، چاقو
سازی، خاتم ، مسگری و قلم زنی از جمله صنایع دستی استان یزد می باشد.

تاریخچه گلیم:

تاریخچهی گلیم بافی به ۳۵۰۰ تا ۵۰۰۰ سال پیش از میلاد برمیگردد که تاریخ آن آغاز نساجی است و استفاده
از آن تقریبا در تمام ایران رایج است .
گلیم و فرش ایرانی که سابقه چندین هزارساله دارد از ارزشهای هنری و اقتصادی و تجاری بالایی برخوردار است .
این هنر اصیل و سنتی ایرانی در عرصه داخلی و جهانی همواره به عنوان یک هنر صنعت بی رقیب بوده
که از چگونگی بوجود آمدن این هنر صنعت اطلاعات چندان دقیقی در دست نیست .

نقوش بکار رفته در گلیم نمایانگر ارزشهایی بوده که از موجودات پیرامون محل زندگی آنها سرچشمه گرفته است و شرایط
مختلف آب وهوایی تاثیر فراوانی در رنگ بندی ونقوش داشته است که گویای فرهنگ خاص زندگی افراد هر منطقه بوده
است.

 اجزای دار گلیم بافی:

الف) گوه (گاوه –گاز)ب) گله (کجو-گرد)ج) هاف ( شفت – چپگرد – پشت گرد )د) نیمکت یا تختهه) وسایل تنظیم

ابزار گلیم بافی‌ :
۱- دفه۲- پنجه۳- قیچی۴- قلاب ( که تشکیل شده از ۳ قسمت :دسته.
بدنه.
نوک )۵- سوکه
انواع بافته های گلیمی :
زیلو:
انواع نقشه های زیلو :۱-نقش پرته توری (پره توری) ۲-نقش جناغی
۳-نقش گره ۴-نقش گزشنه ۵-نقش مسجدی
جاجیم:
جاجیم در عین ظرافت و زیبایی و دقتی که می بایست صرف بافتن
آن گرددسنتی ترین روش بافندگی را مجسم می سازد و ابزار موردنیاز آن ساده ترین وسایل بوده و مهمترین عامل
در امر بافت انرژی بازوی بافندگان است.
بافت جاجیم پس از تهیه نخ مورد نیاز (پشم)در رنگهای محتلف با چله کشی شروع می شود واغلب تمام مراحل
بافت مخصوصا چله کشی آن باز و شبیه به چله روانی قالی های فارسی بافت صورت می گیرد طول محوطه
آن مهم است و عرض آن چندان مهم نیست به طوری که در یک اتاق نسبتا تنگ نیز می شود
چله کشی را انجام داد و گلوله های رنگی نخ توسط شخص چله کش به دور این میخهای چوبی گردانده
می شود.

طریقه بافت:پس از گذراندن پود از لابلای تارهای چله و با دو دست توسط قطعه چوبی به نام قلیچ یا
قلیش (قلیچ قطعه چوبی است بیشتر از عرض چله که معمولا از چوب سقز درست می کنند یک لبه آن
تیز و لبه دیگرش پهن تر است )ضرباتی بین تارهاط چله وارد می نمایدتا پود کاملا بین آنها محکم شود.

شیریکی پیچ (شریکی پیج):
شیریکی پیچ نامی است که بافندگان عشایر و گاه روستایی به نوعی از گلیم می دهند.این
نوع گلیم از دور شبیه به قالی است و نقوش آن با گره ایجاد می شودو نقش پود در بافت
انتها اتصال کلیه تارها بهم می باشد بطوریکه پود در اینجا اصلا آشکار نیست.

طرح و نقش :طرح و نقش شیرکی پیچ چندان یکسان نیست و از تنوع کافی برخوردار است.

ورنی :گلیمی فرش نما است که بدون نقشه و بصورت ذهنی توسط زنان و دختران دشت مغان و عشایر
حومه اهرارسباران و مشکین شهر و آذربایجان شرقی تولید می شود.بیشتر نقوش آن از اشکال حیوانات و وحوش منطقه تاثیر
پذیرفته است .
حیواناتی چون گوزن آهو بز سگ بوقلمون مرغ و خروس گربه مار وعقاب گوسفند و ببر وشتر روباه و شغال
و طاووس و پرندگان محل که به صورت ساده و هندسی بافته می شود و رنگهای ورنی بیشتر دارای زمینه
لاکی سرمه ای کرم سفید پیازی و آبی روشن است.

سوماک :گفته می شود که واژه سوماک ازنام شماخی شهر قفقاز گرفته شده که در آنجا در طی قرنها
گلیمهای ظریف گلدار پود نما بافته شده است.
بافت سوماک بیشتر با بافت پود پیچ انجام می گیرد ظریفترین گلیمهای سوماک از قفقاز می آید و در قرن
اخیر در بلوچستان تولید می شود.
گلیمهایی که با شیوه سوماک بافته شده است بسیار با دوام و سنگین است و اغلب ظرافتی استادانه نشان می
دهد.

پورتال یزد

2016-11-12 / گردآوری:
برچسب ها:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک
دراین مطلب به بررسی برترین برندهای ایرانی و وارداتی مداد و نوشت افزار از فابرکاستل و استدلر و استابیلو تا پارس مداد و آرت لاین و آریا می پردازیم .
سوژه های روز رو این جا ببینید !
فال روزانه
تعبیر خواب
آموزش درست کردن گلدان به شکل قو با بطری + تصاویر
پادری متفاوت با پلاستیک بسازید ( فوق العاده زیبا و آسان ) +تصاویر
چگونه با کاموا گل درست کنیم ؟ +تصاویر
آموزش درست کردن لانه با بادکنک +تصاویر
آموزش درست کردن دستمال سر ستاره نشان + تصاویر
آموزش ساخت طاووس زیبا با بطری آب معدنی + تصاویر
ساخت جا شمعی با وسایل دور ریختنی شیشه و چوب (۱) + تصاویر
چگونه خمیر عروسک سازی درست کنیم ؟ + تصاویر
آموزش درست کردن قلب دیواری با کاغذ رنگی + تصاویر
آموزش درست کردن آویز نمدی به شکل ماه و ستاره + تصاویر
مراحل ساخت زیر لیوانی با رزین و تکه های درخت
آموزش درست کردن پادری با پارچه های غیر قابل استفاده + تصاویر
آموزش درست کردن آدمک با کاغذ برای کودکان +تصاویر
آموزش ساخت گلدان دکوراتیو با قالب کاغذی
آموزش درست کردن گل رز با تور +تصاویر
آموزش درست کردن قلب سه بعدی با کاغذ رنگی +تصاویر
آسان ترین روش برای رنگ کردن پر پرندگان +تصاویر
آموزش ساخت دمپایی روفرشی با پلیورهای بی استفاده
مینیاتور به چه معناست؟
آموزش درست کردن گلدان با لاستیک +تصاویر
درست کردن توپ کاموایی رنگارنگ از صنایع دستی ژاپن
مراحل بافت گلیم
آموزش ساخت مبل عروسکی با بطری +تصاویر
ظروف سرامیک چگونه ساخته می شود؟
آموزش درست کردن کیف سکه چرمی با طرح اوریگامی
آموزش بافت سبد قلاب بافی با کاموا +تصویر
آموزش درست کردن حلقه زیبا و آنتیک با استفاده از سکه
آموزش ساخت هندوانه سه بعدی با مقوا +تصاویر
چگونه با قلوه سنگ پادری بسازیم +تصاویر
با نخ های کنفی فرشی زیبا درست کنید
با فرش های لهستانی آشنا شوید
روش ساخت دستبند گره ای با مهره های فلزی
ویژگی های فرش قشقایی
آموزش درست کردن گل رز با شانه تخم مرغ
فرش معیوب | عیوبی که در فرش پیداست
روشی ساده برای درست کردن آویز گردنبند کریستال
logo-samandehi