خاتم کاری , هنر سنتی ایراتی

مشاهده : 502
خاتم کاری , هنر سنتی ایراتی کاردستی
خاتم کاری هنرهای سنتی ایران، هنرهای اصیل مردمی و نشات گرفته از فطرتی پاک است که از دیر باز در تمامی شئون زندگی مردم رسوخ کرده و به صورت جزئی تفکیک ناپذیر درآمده اند.این هنرها، از گذشته دور تا کنون، بدون تغییرات زیاد باقی مانده اند و اگر به آنها توجه نشود رفته رفته به […]

خاتم کاری

هنرهای سنتی ایران، هنرهای اصیل مردمی و نشات گرفته از فطرتی پاک است که از دیر باز در تمامی شئون
زندگی مردم رسوخ کرده و به صورت جزئی تفکیک ناپذیر درآمده اند.این هنرها، از گذشته دور تا کنون، بدون تغییرات
زیاد باقی مانده اند و اگر به آنها توجه نشود رفته رفته به بوته فراموشی سپرده خواهند شد.

 خاتم کاری

خاتم کاری

خاتم سازی

خاتم سازی یکی از هنرهای با ارزش شرق است.
از گذشته خاتم سازی اطلاعات زیادی در دست نیست، زیرا مواد اولیه خاتم اکثرا چسب و چوب است و این
دو ماده بر اثر مرور زمان از بین می روند.
با این همه در اماکنی که جنبه تقدس داشته و در نتیجه از آنها به خوبی نگه داری شده، به
خاتم هایی بر می خوریم که قدمت دویست تا سیصد ساله دارند.مهمترین مرکز خاتم سازی جهان امروز، ایران است.
هر چند در کشورهای هندوستان، سوریه، عراق و فلسطین نیز هنر خاتم کاری وجود دارد، اما به قدمت و ظرافتی
که در ایران انجام می شود نیست، در حقیقت این هنر ویژه ایران است.
خاتم های ایران در نمایشگاههای جهانی و بین المللی، همواره در رده اول و ممتاز بوده است(dot) در موزه های
جهان، انواع مختلف خاتم های مرغوب ایران وجود دارد؛ از جمله تخته شطرنج خاتم کاری شده ای که در
موزه “بناکی” در شهر آتن نگه داری می شود و در زمره بهترین نمونه خاتم عصر صفوی است.
شاید بهترین نمونه این هنر در عصر حاضر، میز خاتمی است که در نمایشگاه بروکسل – سال ۱۹۵۸- مدال طلا
را نصیب خود کرد.
در هنر خاتم سازی از چوبهای گوناگون از قبیل عاج ، استخوان، برنج و گاهی طلا و نقره استفاده می
شود(dot) ابتدا چوب، استخوان یا فلز را به صورت منشورهای مثلث القاعده می برند و آنها را بنحوی کنار هم
قرار می دهند که برش عرضی آنها دارای اشکال هندسی منظم باشد، زیرا شکل عمومی بیشتر خاتم ها را نقوش
هندسی تشکیل می دهد(dot) بعد این برش ها را در کنار هم و بوسیله سریشم ، روی ورقه نازکی از
چوب، می چسبانند و نهایتا ورقه را بر اشیاء گوناگونی مانند میز، صندلی، جعبه، قاب و غیره می نشانند.
اخیرا خاتم های خطی نیز ساخته می شود که در آن کلماتی مانند اسماء خداوندی بعنوان نقش ظاهر می شوند.
در خاتم های گرانقیمت، قسمت های فلزی خاتم از طلا یا نقره تشکیل میشود و به جای استخوان در ساخت
آنها عاج به کار می رود.
مرغوبترین انواع خاتم، به “پره وارو” و “سیم دار” مشهور است.
این هنر از دویست سال پیش تا کنون بدون تغییرات زیاد باقی مانده و نمونه کارهای قدیمی و معاصر تفاوت
چندانی باهم ندارند.

 خاتم کاری

هنر خاتم کاری

مواد و مصالح خاتم سازی

چوب
چوب فوفل، آبنوس، عناب، شاه چوب، آزاد، بقم، نارنج و چوب شمشاد.

فلز
مفتول های طلایی یا نقره ای، مس، برنج، آلومینیوم.

استخوان
استخوان ساق پا و دست شتر یا اسب، عاج فیل ، استخوان مصنوعی

رنگ سبز
این رنگ از ترکیب
نشادر، براده مس و سرکه تهیه می شود.
استخوان های بریده شده را در ظرف حاوی محلول رنگی می ریزند و مدت شش ماه در معرض نور خورشید
قرار می دهند.
امروزه از آنجائیکه تهیه استخوان شتر مشکل است، از چوب نارنج به جای استخوان شتر استفاده می کنند و برای
رنگ کردن آن، از رنگ سبز مخصوص رنگرزی پشم استفاده می کنند.وسایل و ابزار خاتم سازی عبارتند از: رنده، تنگ،
اره، سوهان، پرگار، گونیا، چکش، گازانبر، مغار، پرس.

روغنکاری خاتم
اصولا سطح یک خاتم به دو علت روغن زده می شود : براق شدن خاتم و حفاظت آن
در مقابل رطوبت، گرما و سرما.
در گذشته برای این کار روغن جلا یا سندلوس ( شیره درخت کاج ) به کار می رفت.
بعد ها از روغن هاویلوکس استفاده شد و امروزه از پلی استر استفاده می کنند.خاتم از نظر گل تنوع زیادی
دارد، از میان آنها می توان به: خاتم پره وارو، پره ای، ابری، نه گلی لایه دار، شش و لوز،
بته جقه ای، خیابانی، طاقی، قمی، جناقی و خاتم دورنگ اشاره کرد.
از انواع حاشیه نیز می توان حاشیه شش گلی، جویی، بازوبندی، طوره دار، شمسه دار و حاشیه تخمه دار را
نام برد.

سی ایران

2017-01-28 / گردآوری:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک
دراین مطلب به بررسی برترین برندهای ایرانی و وارداتی مداد و نوشت افزار از فابرکاستل و استدلر و استابیلو تا پارس مداد و آرت لاین و آریا می پردازیم .
سوژه های روز رو این جا ببینید !
فال روزانه
تعبیر خواب
آموزش درست کردن گلدان به شکل قو با بطری + تصاویر
پادری متفاوت با پلاستیک بسازید ( فوق العاده زیبا و آسان ) +تصاویر
چگونه با کاموا گل درست کنیم ؟ +تصاویر
آموزش درست کردن لانه با بادکنک +تصاویر
آموزش درست کردن دستمال سر ستاره نشان + تصاویر
آموزش ساخت طاووس زیبا با بطری آب معدنی + تصاویر
ساخت جا شمعی با وسایل دور ریختنی شیشه و چوب (۱) + تصاویر
چگونه خمیر عروسک سازی درست کنیم ؟ + تصاویر
آموزش درست کردن قلب دیواری با کاغذ رنگی + تصاویر
آموزش درست کردن آویز نمدی به شکل ماه و ستاره + تصاویر
مراحل ساخت زیر لیوانی با رزین و تکه های درخت
آموزش درست کردن پادری با پارچه های غیر قابل استفاده + تصاویر
آموزش درست کردن آدمک با کاغذ برای کودکان +تصاویر
آموزش ساخت گلدان دکوراتیو با قالب کاغذی
آموزش درست کردن گل رز با تور +تصاویر
آموزش درست کردن قلب سه بعدی با کاغذ رنگی +تصاویر
آسان ترین روش برای رنگ کردن پر پرندگان +تصاویر
آموزش ساخت دمپایی روفرشی با پلیورهای بی استفاده
مینیاتور به چه معناست؟
آموزش درست کردن گلدان با لاستیک +تصاویر
درست کردن توپ کاموایی رنگارنگ از صنایع دستی ژاپن
مراحل بافت گلیم
آموزش ساخت مبل عروسکی با بطری +تصاویر
ظروف سرامیک چگونه ساخته می شود؟
آموزش درست کردن کیف سکه چرمی با طرح اوریگامی
آموزش بافت سبد قلاب بافی با کاموا +تصویر
آموزش درست کردن حلقه زیبا و آنتیک با استفاده از سکه
آموزش ساخت هندوانه سه بعدی با مقوا +تصاویر
چگونه با قلوه سنگ پادری بسازیم +تصاویر
با نخ های کنفی فرشی زیبا درست کنید
با فرش های لهستانی آشنا شوید
روش ساخت دستبند گره ای با مهره های فلزی
ویژگی های فرش قشقایی
آموزش درست کردن گل رز با شانه تخم مرغ
فرش معیوب | عیوبی که در فرش پیداست
روشی ساده برای درست کردن آویز گردنبند کریستال
logo-samandehi