قالی لری ایلام و آشنایی با نقوش آن

مشاهده : 1032
قالی لری ایلام و آشنایی با نقوش آن کاردستی
قالی لری ایلام , نقشمايه‌هاي حاشيه‌اي که به شيوة نگاره‌ سازي است و بصورت «پر و خالي» قرار دارند، که البته در سراسر متن قالی قرار می گیرند.

قالی لری ایلام

قالی لری ایلام , لرها به عنوان یکی از اقوام بزرگ ایران تاثیر به سزایی در رشد صنایع دستی ایران زمین داشته است، نقشمایه‌های شاخص و متداول ۱۲ یا چند تاجی، ۳ یا چندطوقی، گوچنگی، چنگروه‌ای، گوشخواره‌ای، آینه‌ای،
ساره‌ای و…
این طرح‌ها از فرهنگ، آداب و رسوم و عقاید مردمان کوچ‌نشین لُر نشات گرفته است.

مشخصات کلی ، قالی لُری ایلام

الف – مشخصات فنی
۱- گره متقارن ….
۲- نیم لول….
۳- چله کشی فارسی….
۴- شیرازه همزمان…
۵- ابعاد مختلف ….
۶- رجشمار بین ۱۵ تا ۲۵…

ب- مشخصات ابزار :
۱- قیچی معمولی …
۲- کارد …
۳- کرکیت…
۴- قشو چوبی…
۵- سوک…
قلاب جدیداً وارد این منطقه شده است .

ج-مشخصات مربوط به مواد اولیه :
۱- جنس تار و پود : بیش از ۹۰ درصد پنبه و ۱۰ درصد
پشم…
۲- جنس خامه : پشم…

قالی لری ایلام

د-مشخصات مربوط به رنگ بندی و رنگرزی :
۱-رنگ زمینه عمدتاً لاکی…
۲- رنگ حاشیه لچک و ترنج : مختلف ۳- رنگ نقش مایه ها: مختلف…
۴- رنگرزی معمولا سنتی…
جدیدا از رنگ شمیایی هم استفاده می کنند.

ه- مشخصات مربوط به طرح :
گروه طرح : طرح لُری …
با نام های معمول، سوار دار ، چنگ گوروه ، گو چنگی ، سینی ، شونه، گوشخواره ای، گل قطاری…
تعداد حاشیه : معمولا یک حاشیه با چند طُره…

ویژگی های خاص نقوش لُری ایلام

قوم لر به عنوان یکی از ایلات بزرگ ایران تاثیر به سزایی در رشد صنایع دستی ایران زمین داشته است،

نقشمایه‌های شاخص و متداول ۱۲ یا چند تاجی – ۳ یا چندطوقی – گوچنگی –چنگروه ای – گوشخواره ای –
آینه ای – گل قطاری – سورمه‌دانی یا سماوری، آساره‌ای و…
این نقشها و طرح‌ها که نشات گرفته از فرهنگ ، آداب و رسوم و عقاید مردمان کوچ‌نشین لُر صورت گرفته‌
است.
همه اینها نشان دهنده قدمت فرش بافی و هنر و تمدن در این دیار است.

۱۰ گروه اصلی نقشمایه‌های لُری

۱- نقشمایه هایی منظم و هندسی :
که حاصل کنار هم چیده شدن منظم و
متقارن شکلهای ساده هندسی است.
مثلاً نگاره شطرنجی از دوران پیش از تاریخ تلألو آب را تجسم بخشیده‌است.
که به شیوه سفالگران کهن شوش و پارسه و با نقاره‌های شطرنجی نقش‌آفرینی کرده بودند.
بطور معمول در قالب لوزی و چهارگوش یا کثیرالاضلاع جای دارند.
رسم متداول دیگر، که ازرنگهای دستبافته‌های لُری است، مهر کردن سروته فرش است با نوارهای متوازی چهارگوشهای شطرنجی که هر
یک لوزی شطرنجی کوچکی در میان دارد.

۲- نقشمایه‌های متقارن:
نقوشی خاص به شیوه آرایش چپ و راست و از جهت رنگ‌آمیزی معمولاً سورمه ای یا لاکی
با شیدهای مختلف .
که بهترین نمونه این تعریف در اصطلاح لُری آینه ای است .
در این طرح یک نقشمایه عینناً در جای دیگری ازمتن فرش تکرا می شود.

۳ – نقشمای‌های مرکب:
که از نقوش ویژه‌ای که هویت مستقل دارند، گرفته شده اند، هر چند که صورت نهایی
آنها از تلفیق چند نگاره متفاوت پدید آمده است.
مانند نقوش ۱۲تاجی یا چند تاجی …

۴- نقشمایه‌های حاشیه‌ای:
که به شیوه نگاره‌ سازی است و بصورت «پر و خالی» قرار دارند، که البته در سراسر
متن قالی قرار می گیرند.
مانند گل قطاری.قالی لری ایلام
۵- نقشمایه های تصویری :

در این گروه همانگونه که از نامش پیداست ، نقشمایه اصلی شمایل انسان یا حیوان را به تصویر می کشد،

که بنا به مضمون با هم فرق دارند .
هرچند این تصاویر دو بعدی و گاهی انتزاعی اند ، اما از نظر سادگی اجرا شاید در سراسر ایران فقط
از میان نمونه های لُران بختیاری بتوان برای آنها نظیری یافت.

قالی لری ایلام
۶- نقشمایه‌های نباتی یا گیاهی :

در این گروه گل و بوته با الهام و انتزاع از طبیعت پدید آمده
اند و آنقدر ساده هستند ، که آدم را به یاد سادگی قوم لُر می اندازد .
چگونه چنین گل ابتدایی از حدود چند هزار سال پیش تا کنون هنوز رایج است.
در حالی که فرم برخی از این گل ها بسیار شبیه به نقاشی های ما قبل تاریخ مکتوب است.
این نقشمایه فراوانتر از دیگر نگاره‌ها در قالیهای لُری به چشم می‌خورد و انواع و اقسام آن دامنه‌ای بس گسترده‌تر
دارد.

۷- نقشمایه‌های گوشواره‌ای یا بته جقه‌ای :

در این طرح نگاره اصلی بسیار شبیه گوشواره است ، که در متن فرش به صورت منظم یا نامنظم پراکنده

شده است.
که البته در سراسر کشور این نقشمایه را «بته جقه» می‌گویند .
این نگاره‌ هم جایگاه خاص وویژه‌ای در بین نقشمایه‌های لُری دارد.قالی لری ایلام
۸-نقشمایه های سرمه دانی یا سماوری :

که در این نقشمایه ها، نگاره اصلی طرح به محوریت سورمه دان یا سماور است، از آن جایی که سرمه
دان و سماور از نظر فرم بسیار به هم شبیه هستند، برخی از لرها می گویند «سورمه دونی» برخی دیگر

می گویند سماوری.قالی لری ایلام
۹- نقشمایه های عشیره ای :
هرگاه نگاره یا نقشمایه های خاصی توسط یک عشیره
یا طایفه به وفور استفاده شود، می توانیم آن نقش را متعلق به آن عشیره خاص بدانیم .
مانند طرح بیرانوندی، کاحیرده ای ، رشنویی ، کولیوندی
۱۰- نقشمایه های برگرفته از ساواستیکا یا گردونه خورشید:.

سواستیکا که به عبارتی آنرا ساواستیکا هم می گویند، به صلیب شکسته معروف است .
این نماد اولین نشانه‌های خود را از ۵۰۰۰ سال پیش در سرامیک‌های عیلامی نشان می‌دهد، که احتمالاً خاستگاه آن نیز
از همان جاست.
این نقش از دریای اژه تا بین النهرین، و از چین تا هند، یعنی در تمام حوزه بسیار وسیعی متداول
بوده است.
نقش ساواستیکا به عنوان یک نشانه خوش یمن برای سلامتی دانسته‌اند، و چنین به نظر می‌رسد که مجموعه این نماد
بیشتر از هر ابری بیانگر باروری و حاصلخیزی است.این نقشمایه در ایران وقفقاز و آناتولی فراوان به کار می‌آید.
در دستبافته‌های لُری ایلام گردونه مهر را عمدتاً در مرکز ترنجها می‌یابیم و گاه نیز در زمینه فرش دیده می
شود .
قالی لری ایلام فرش ایرانی

2017-05-10 / گردآوری:
برچسب ها:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک خرید بهترین برندهای تولید کننده مداد و نوشت افزار در دفتر دستک
دراین مطلب به بررسی برترین برندهای ایرانی و وارداتی مداد و نوشت افزار از فابرکاستل و استدلر و استابیلو تا پارس مداد و آرت لاین و آریا می پردازیم .
سوژه های روز رو این جا ببینید !
فال روزانه
تعبیر خواب
آموزش درست کردن گلدان به شکل قو با بطری + تصاویر
پادری متفاوت با پلاستیک بسازید ( فوق العاده زیبا و آسان ) +تصاویر
چگونه با کاموا گل درست کنیم ؟ +تصاویر
آموزش درست کردن لانه با بادکنک +تصاویر
آموزش درست کردن دستمال سر ستاره نشان + تصاویر
آموزش ساخت طاووس زیبا با بطری آب معدنی + تصاویر
ساخت جا شمعی با وسایل دور ریختنی شیشه و چوب (۱) + تصاویر
چگونه خمیر عروسک سازی درست کنیم ؟ + تصاویر
آموزش درست کردن قلب دیواری با کاغذ رنگی + تصاویر
آموزش درست کردن آویز نمدی به شکل ماه و ستاره + تصاویر
مراحل ساخت زیر لیوانی با رزین و تکه های درخت
آموزش درست کردن پادری با پارچه های غیر قابل استفاده + تصاویر
آموزش درست کردن آدمک با کاغذ برای کودکان +تصاویر
آموزش ساخت گلدان دکوراتیو با قالب کاغذی
آموزش درست کردن گل رز با تور +تصاویر
آموزش درست کردن قلب سه بعدی با کاغذ رنگی +تصاویر
آسان ترین روش برای رنگ کردن پر پرندگان +تصاویر
آموزش ساخت دمپایی روفرشی با پلیورهای بی استفاده
مینیاتور به چه معناست؟
آموزش درست کردن گلدان با لاستیک +تصاویر
درست کردن توپ کاموایی رنگارنگ از صنایع دستی ژاپن
مراحل بافت گلیم
آموزش ساخت مبل عروسکی با بطری +تصاویر
ظروف سرامیک چگونه ساخته می شود؟
آموزش درست کردن کیف سکه چرمی با طرح اوریگامی
آموزش بافت سبد قلاب بافی با کاموا +تصویر
آموزش درست کردن حلقه زیبا و آنتیک با استفاده از سکه
آموزش ساخت هندوانه سه بعدی با مقوا +تصاویر
چگونه با قلوه سنگ پادری بسازیم +تصاویر
با نخ های کنفی فرشی زیبا درست کنید
با فرش های لهستانی آشنا شوید
روش ساخت دستبند گره ای با مهره های فلزی
ویژگی های فرش قشقایی
آموزش درست کردن گل رز با شانه تخم مرغ
فرش معیوب | عیوبی که در فرش پیداست
روشی ساده برای درست کردن آویز گردنبند کریستال
logo-samandehi