تاریخ نشر :سه شنبه ۰۳ مرداد ۱۳۹۶مشاهده : 326صنایع دستیRSS

آشنایی با هنر لاک تراشی , هنری برگرفته از چوب

آشنایی با هنر لاک تراشی , هنری برگرفته از چوب
هنر لاک تراشی , هنر لاک تراشی یا چوتاشی (کچه تاشی) است که در گذشته در مناطق جنگلی و روستایی مورد توجه پیشروان بوده است.
هنر لاک تراشی , کرانه باختری دریای مازندران یا کاسپین، تا پیش از حمله مغول تاپورستان با تبرستان نامیده می
شد؛ چنانکه در سکه های به دست آمده سده های دوم و سوم هجری این سرزمین به خط پهلوی تاپورستان
ذکر شده است.
همراه با حمله مغول در قرن هفتم نام تبرستان از رواج افتاد و کلمه مازندران به معنی بخشی
از تبرستان یا توابع آن به کار رفته است.
کشاورزی، نمدمالی ، ماهیگیری، دامداری و حصیربافی ، برخی از مشاغل گذشته مناطق جلگه ای مازندران است که همچنان
تا حدی رواج دارد.
یکی از این مشاغل تقریباً از یاد رفته، هنر لاک تراشی یا چوتاشی (کچه تاشی) است که در گذشته در
مناطق جنگلی و روستایی مورد توجه پیشروان بوده است.

هنر لاک تراشی

هنر لاک تراشی یا کچه تراشی به مهارتی بیش از مهارت یک نجار یا چوب تراش معمولی نیاز دارد.

هنر لاک تراش با استفاده از شناخت کافی از چوب و طبیعت، خود از دو هنر دست و ذهن خلاق
نسبت به داشته های فرهنگی و تاریخی، تلفیقی بی بدیل ایجاد می کرد.
این هنر در گذشته هنر کاربردی و تزئینی بوده و در حال حاضر بیشتر ترئینی است.
با توجه به رقابتی که اجناس تقلبی چینی به وجود آورده و بازار شمال کشور را نیز همچون سایر بخشهای
کشور به دست گرفته اند، لاک تراشی دیگر خریدار و مصرف کننده ندارد و در حال از بین رفتن و
فراموشی است.
اکنون در شهرستان نور تنها انگشت شمار پیرمردانی هستند که به این پیشه مشغول اند و بیم آن می رود

همراه با رفتن خودشان از این دنیا، این حرفه چندهزارساله را نیز با خود ببرند.هنر لاک تراشی هنر لاک تراشی
همان ساخت ظروف و احجام چوبی سنتی با استفاده از چوب های جنگلی است که با نقوش اسطوره ای و
الهام گرفته از طبیعت اطراف منقوش می کردند.
با توجه به قدمت استان مازندران و سایت های کشف شده در این استان، ثابت شده که مازندران سابقه تاریخی
۷۰۰۰ ساله دارد که به دلیل جنگل انبوه و گونه های مختلف درختان جنگلی، طبیعتاً لاک تراشی و استفاده بومیان
از چوب قدمت بسیار طولانی دارد.
بومیان گذشته ساکن مناطق جنگلی به دلیل فراوانی درختان و این که بیشتر نیاز خود را از چوب تهیه می
کردند که رفته رفته در ساخت لوازم چوبی از تنه و ریشه درختان مهارت یافتند.

این هنر یک کار ابتکاری و با ذوق و سلیقه است.

با شناختی که از انواع درختان جنگلی دارند، برای ساخت مصنوعات چوبی از ریشه و چوب خاص با استفاده از

ابزار معمولی و دستی که بسیار ساده و ابتدایی است استفاده می کردند.
طروف چوبی که از ریشه درختان تهیه می شود سبک تر و در مقابل سرما و گرما مقاوم تر است.
بنابراین ترک بر نمی دارد، در اثر ضربه به سادگی نمی شکند و عمر مفید آن گاهی بیش از ۱۰۰
سال است که البته بستگی به نوع چوب دارد.
برای برخی لوازم ضروری منزل، از ریشه متصل به ساقه که با شیب ملایمی در خاک نفوذ کرده است استفاده
می کنند.هنر لاک تراشی چون این نوع ریشه ها کمتر در معرض برف و باران قرار دارند.
چوبی که از تنه درختان استفاده می کنند نباید تر بوده و به اصطلاح شیره چوب از دست رفته و
تقریباً خشک شده باشد.

ظروف لاک تراشی را نباید در کنار آتش یا بخاری قرار داد و یا در جایی مرطوب ، باید در جای عادی با
دمای مناسب باشد.

برخی از ظروف تهیه شده از این راه عبارتند از: لاک جوله، کلز، لاک دانه پاش، قندچوله، تنباکو چوله، قاشق
، ملاقه، کتراچ.

لاک : به ظرف بزرگی گفته می شود که دور آن رو به داخل جمع شده و معمولاً از ان
برای خوردن غذا استفاده می کردند.

جوله : این وسیله شبیه پارچ است که در اندازه های متفاوت ساخته می شد.
کاربرد اصلی اش برای دوشیدن شیر و نگه داشتن انواع مواد لبنی بود و با نقشه های مارپیچ و زنجیره
ای طراحی می شود.
نوع بزرگ آن را مندر نام دارد که ظرفیت آن ۱۸ کیلوگرم است.

دانه پاش : به جای سینی برای پاک کردن برنج و حبوبات بکار می رود.

کلز : از این وسیله چوبی به جای ملاقه برای هم زدن شیر و سرد کردن شیر استفاده می شود.
در مناطق مختلف نام های گوناگونی دارد.
در رامسر گیال، در بخش مرکزی کلز و کیلز و در منطقه گرگان کمچه لز می گویندش.

کچه یا کترا : همان قاشق است و از ساقه یا شاخه شمشاد ساخته می شود که در کنار وسایل

امروزی همچنان کاربرد دارد.

گیله لاک: به عنوان پیمانه استفاده می شود و حدود ۶ کیلوگرم شالی یا جو و ۷/۵ کیلوگرم گندم
ظرفیت دارد.

هنر لاک تراشی

عصا : از چوب درخت آزاد یا ازدار به نام محلی ساخته می شود.

قندچوله : برای خرد کردن قند بکار می رود.

تنباکو چوله : به عنوان ظرف تنباکو مورد استفاده قرار می گیرد.هنر لاک تراشی
سیرکوب : در اندازه های متفاوت
ساخته می شود.
در قدیم از این ظرف برای کوبیدن و خرد کردن نیز استفاده می شد.

ابزار کار:
برای شروع چوب را از جنگل تهیه نموده و چند روز در سایه می گذارند تا رطوبت اولیه
را از دست بدهد.
اما اگر چوب انتخاب شده کاملاً خشک بود، پیش از آغاز کار باید مدتی در داخل آب خیسانده شود.
چوب درختان آزاد (ازدار)، نمدار، شمشاد (شهر)، ملج، انجیلی، توسکا و ممرز برای کار مفید است (باید توجه داشت برای
ساختن جوله نباید از چوب ازدار استفاده کرد؛ چون چوبش تر است و زود خشک شده، ترک بر می دارد.
اما چوب نمدار و افرا بافت شان طوری است که خشک بشوند هم جمع شده و ترک بر نمی دارد).
سی ایران

2017-07-25 / گردآوری:

نو عروس

چهره ها در شبکه های اجتماعی (۵۹۷) از مهناز افشار در گرگان تا مدلینگ بهنوش طباطبایی!!!چهره ها در شبکه های اجتماعی (۵۹۷) از مهناز افشار در گرگان تا مدلینگ بهنوش طباطبایی!!!
فرهاد آئیش ؛ از پدرِ خودخواه و عجیب تا علت بچه دار نشدن و فکر کردن به خودکشی!| سبک زندگی افراد مشهور (۲۷۰)فرهاد آئیش ؛ از پدرِ خودخواه و عجیب تا علت بچه دار نشدن و فکر کردن به خودکشی!| سبک زندگی افراد مشهور (۲۷۰)
اینستاگرام هنرمندان (۱۱۰) از طرفداران پرو پا قرص مهراب قاسمخانی تا بهنوش بختیاری در سرزمین رویا ها !!!اینستاگرام هنرمندان (۱۱۰) از طرفداران پرو پا قرص مهراب قاسمخانی تا بهنوش بختیاری در سرزمین رویا ها !!!
نیما مسیحا؛ از لو رفتن فیلم عروسی و بیماری نادِر تا پدر شدن!| سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۹)نیما مسیحا؛ از لو رفتن فیلم عروسی و بیماری نادِر تا پدر شدن!| سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۹)
اینستاگرام هنرمندان (۱۰۹) از آرایش جنوبی بهاره کیان افشار تا نسخه بی آرایش مهناز افشار !!!اینستاگرام هنرمندان (۱۰۹) از آرایش جنوبی بهاره کیان افشار تا نسخه بی آرایش مهناز افشار !!!
افشاگری جنجالی سپند امیرسلیمانی از طلاق چهار ساله اش از مارال آراسته! | سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۸)افشاگری جنجالی سپند امیرسلیمانی از طلاق چهار ساله اش از مارال آراسته! | سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۸)
الهام نامی ؛ از بازی در نقش هووی حمیرا در سریال شهرزاد تا سریال نجوا| سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۷)الهام نامی ؛ از بازی در نقش هووی حمیرا در سریال شهرزاد تا سریال نجوا| سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۷)
چهره ها در شبکه های اجتماعی (۵۹۶) از سمانه پاکدل و قشنگی های پاییز تا شهاب حسینی و خانواده !!!چهره ها در شبکه های اجتماعی (۵۹۶) از سمانه پاکدل و قشنگی های پاییز تا شهاب حسینی و خانواده !!!
اینستاگرام هنرمندان (۱۰۸) از احوالات مهراب قاسمخانی و عشاق سینه چاکش تا هزاران امید بهاره رهنما!!!اینستاگرام هنرمندان (۱۰۸) از احوالات مهراب قاسمخانی و عشاق سینه چاکش تا هزاران امید بهاره رهنما!!!
سانیا سالاری ؛ از تئاتر تا پاسخش به لابی گری برای بازی در دلدادگان!| سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۶)سانیا سالاری ؛ از تئاتر تا پاسخش به لابی گری برای بازی در دلدادگان!| سبک زندگی افراد مشهور (۲۶۶)
اینستاگرام ستاره های خارجی ۲۶ از جنیفر لوپز تا پسران بانمک شکیرا!اینستاگرام ستاره های خارجی ۲۶ از جنیفر لوپز تا پسران بانمک شکیرا!
گفتگوی جنجالی لیندا کیانی در من و شما | از تنفر شدیدش از بازی در پرستاران تا وقتی حسن فتحی او را نپسندید!گفتگوی جنجالی لیندا کیانی در من و شما | از تنفر شدیدش از بازی در پرستاران تا وقتی حسن فتحی او را نپسندید!
نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
آموزش درست کردن کوسن فانتزی برای تزئین اتاق کودکآموزش درست کردن کوسن فانتزی برای تزئین اتاق کودک
در این مطلب یاد می گیرید چگونه با استفاده از تکه پارچه های فانتزی و زیبا کوسنی متفاوت برای اتاق کودک خود درست کنید و زیبایی اتاقش را دوچندان کنید . در ادامه با ما همراه باشید .
سوژه های روز رو این جا ببینید !
هدیه ایی ویژه برای خوشحال کردن همسرتان
دیگر جشن عروسی نگیرید، بدون عروسی ساز !!!
شیک ترین و جدیدترین مدل های لباس عروس , سفره عقد , آرایش عروس و ...
تزئین جعبه |آموزش تزئین جعبه با موزائیک های کوچک
طراحی نقشه فرش چگونه انجام می شود؟
فرش سنندج و طرح های رایج آن
آشنایی با هنر چاپ قلمکار از هنرهای سنتی و اصیل ایرانی
زری بافی |هنر ملی ایرانیان
شمع لایه ای |آموزش درست کردن شمع لایه ای با مداد شمعی
آموزش درست کردن گلدان لامپی به ساده ترین روش در منزل
چه عواملی بر محاسبه قیمت فرش موثرند؟
آموزش درست کردن تل سر گلدار با گل طبیعی
هنر کپوبافی از صنایع دستی قدیمی مردم جنوب ایران
تاریخچه فرش ، پس از ورود اعراب
آموزش درست کردن لوستر کاغذی شیک و ساده
آشنایی با سفالگری و روش های انجام آن
آشنایی با فرش همدان از فرش های مرغوب ایرانی
ستاره کاغذی |آموزش درست کردن ستاره با کاغذ
درختچه تزیینی | آموزش درست کردن درختچه تزیینی با کاغذ و سیم
آشنایی با قطاعی یا هنر کاغذ بری در ایران
کجاوه بافی چیست و کاربرد کجاوه ترکمن
آموزش درست کردن پادری چرم با تکه های چرم
گیوه دوزی |صنایع دستی چهرمحال و بختیاری
آشنایی با فرش آهنی هنر دستان مردم سنقری
حلقه گل تزئینی| آموزش درست کردن حلقه گل تزئینی با شاخه های گندم
صندوق بولاکی از هنرهای زیبای مردم گیلان
آموزش درست کردن سنتور چوبی به ساده ترین روش
گوشواره تزئینی |آموزش درست کردن گوشواره با مهره های تزئینی
گلیم و عوامل موثر بر ویژگی های آن
آشنایی با سرانداز بافی از گلیم های بافته شده توسط لرها
آشنایی با چیغ بافی از صنایع دستی مردم کرمانشاه
موج بافی |صنایع دستی مردم کردنشین
آینه تزئینی |آموزش ساخت آینه با طرح خورشید
قالی قشقایی و مشخصات آن
آیینه کاری و شیوه اجرای کار در آن
استفاده از نخ هیت ست شده در بافت فرش چه مزایایی دارد؟
نقاشی روی پارچه به ساده ترین روش
آشنایی با هنر توبافی از صنایع دستی خراسان جنوبی
گالری آرایش عروس
خرید اینترنتی بلیط هواپیما ( ارزان تر از همه جا )
در سال جدید نگران کسب درآمد نباشید | کسب درآمد عالی
ویژه تابستان 97 | امسال را متفاوت تجربه کنید
آموزش درست کردن کوسن فانتزی برای تزئین اتاق کودک
آموزش درست کردن کوسن فانتزی برای تزئین اتاق کودک
تزئین جعبه |آموزش تزئین جعبه با موزائیک های کوچک
تزئین جعبه |آموزش تزئین جعبه با موزائیک های کوچک
طراحی نقشه فرش چگونه انجام می شود؟
طراحی نقشه فرش چگونه انجام می شود؟
فرش سنندج و طرح های رایج آن
فرش سنندج و طرح های رایج آن
آشنایی با هنر چاپ قلمکار از هنرهای سنتی و اصیل ایرانی
آشنایی با هنر چاپ قلمکار از هنرهای سنتی و اصیل ایرانی
زری بافی |هنر ملی ایرانیان
زری بافی |هنر ملی ایرانیان
شمع لایه ای |آموزش درست کردن شمع لایه ای با مداد شمعی
شمع لایه ای |آموزش درست کردن شمع لایه ای با مداد شمعی
آموزش درست کردن گلدان لامپی به ساده ترین روش در منزل
آموزش درست کردن گلدان لامپی به ساده ترین روش در منزل
فیلم پرشین ویامیران پرواز