تاریخ نشر :سه شنبه ۰۳ مرداد ۱۳۹۶مشاهده : 255صنایع دستیRSSاشتراک:

آشنایی با هنر لاک تراشی , هنری برگرفته از چوب

آشنایی با هنر لاک تراشی , هنری برگرفته از چوب
هنر لاک تراشی , هنر لاک تراشی یا چوتاشی (کچه تاشی) است که در گذشته در مناطق جنگلی و روستایی مورد توجه پیشروان بوده است.
هنر لاک تراشی , کرانه باختری دریای مازندران یا کاسپین، تا پیش از حمله مغول تاپورستان با تبرستان نامیده می
شد؛ چنانکه در سکه های به دست آمده سده های دوم و سوم هجری این سرزمین به خط پهلوی تاپورستان
ذکر شده است.
همراه با حمله مغول در قرن هفتم نام تبرستان از رواج افتاد و کلمه مازندران به معنی بخشی
از تبرستان یا توابع آن به کار رفته است.
کشاورزی، نمدمالی ، ماهیگیری، دامداری و حصیربافی ، برخی از مشاغل گذشته مناطق جلگه ای مازندران است که همچنان
تا حدی رواج دارد.
یکی از این مشاغل تقریباً از یاد رفته، هنر لاک تراشی یا چوتاشی (کچه تاشی) است که در گذشته در
مناطق جنگلی و روستایی مورد توجه پیشروان بوده است.

هنر لاک تراشی

هنر لاک تراشی یا کچه تراشی به مهارتی بیش از مهارت یک نجار یا چوب تراش معمولی نیاز دارد.

هنر لاک تراش با استفاده از شناخت کافی از چوب و طبیعت، خود از دو هنر دست و ذهن خلاق
نسبت به داشته های فرهنگی و تاریخی، تلفیقی بی بدیل ایجاد می کرد.
این هنر در گذشته هنر کاربردی و تزئینی بوده و در حال حاضر بیشتر ترئینی است.
با توجه به رقابتی که اجناس تقلبی چینی به وجود آورده و بازار شمال کشور را نیز همچون سایر بخشهای
کشور به دست گرفته اند، لاک تراشی دیگر خریدار و مصرف کننده ندارد و در حال از بین رفتن و
فراموشی است.
اکنون در شهرستان نور تنها انگشت شمار پیرمردانی هستند که به این پیشه مشغول اند و بیم آن می رود

همراه با رفتن خودشان از این دنیا، این حرفه چندهزارساله را نیز با خود ببرند.هنر لاک تراشی هنر لاک تراشی
همان ساخت ظروف و احجام چوبی سنتی با استفاده از چوب های جنگلی است که با نقوش اسطوره ای و
الهام گرفته از طبیعت اطراف منقوش می کردند.
با توجه به قدمت استان مازندران و سایت های کشف شده در این استان، ثابت شده که مازندران سابقه تاریخی
۷۰۰۰ ساله دارد که به دلیل جنگل انبوه و گونه های مختلف درختان جنگلی، طبیعتاً لاک تراشی و استفاده بومیان
از چوب قدمت بسیار طولانی دارد.
بومیان گذشته ساکن مناطق جنگلی به دلیل فراوانی درختان و این که بیشتر نیاز خود را از چوب تهیه می
کردند که رفته رفته در ساخت لوازم چوبی از تنه و ریشه درختان مهارت یافتند.

این هنر یک کار ابتکاری و با ذوق و سلیقه است.

با شناختی که از انواع درختان جنگلی دارند، برای ساخت مصنوعات چوبی از ریشه و چوب خاص با استفاده از

ابزار معمولی و دستی که بسیار ساده و ابتدایی است استفاده می کردند.
طروف چوبی که از ریشه درختان تهیه می شود سبک تر و در مقابل سرما و گرما مقاوم تر است.
بنابراین ترک بر نمی دارد، در اثر ضربه به سادگی نمی شکند و عمر مفید آن گاهی بیش از ۱۰۰
سال است که البته بستگی به نوع چوب دارد.
برای برخی لوازم ضروری منزل، از ریشه متصل به ساقه که با شیب ملایمی در خاک نفوذ کرده است استفاده
می کنند.هنر لاک تراشی چون این نوع ریشه ها کمتر در معرض برف و باران قرار دارند.
چوبی که از تنه درختان استفاده می کنند نباید تر بوده و به اصطلاح شیره چوب از دست رفته و
تقریباً خشک شده باشد.

ظروف لاک تراشی را نباید در کنار آتش یا بخاری قرار داد و یا در جایی مرطوب ، باید در جای عادی با
دمای مناسب باشد.

برخی از ظروف تهیه شده از این راه عبارتند از: لاک جوله، کلز، لاک دانه پاش، قندچوله، تنباکو چوله، قاشق
، ملاقه، کتراچ.

لاک : به ظرف بزرگی گفته می شود که دور آن رو به داخل جمع شده و معمولاً از ان
برای خوردن غذا استفاده می کردند.

جوله : این وسیله شبیه پارچ است که در اندازه های متفاوت ساخته می شد.
کاربرد اصلی اش برای دوشیدن شیر و نگه داشتن انواع مواد لبنی بود و با نقشه های مارپیچ و زنجیره
ای طراحی می شود.
نوع بزرگ آن را مندر نام دارد که ظرفیت آن ۱۸ کیلوگرم است.

دانه پاش : به جای سینی برای پاک کردن برنج و حبوبات بکار می رود.

کلز : از این وسیله چوبی به جای ملاقه برای هم زدن شیر و سرد کردن شیر استفاده می شود.
در مناطق مختلف نام های گوناگونی دارد.
در رامسر گیال، در بخش مرکزی کلز و کیلز و در منطقه گرگان کمچه لز می گویندش.

کچه یا کترا : همان قاشق است و از ساقه یا شاخه شمشاد ساخته می شود که در کنار وسایل

امروزی همچنان کاربرد دارد.

گیله لاک: به عنوان پیمانه استفاده می شود و حدود ۶ کیلوگرم شالی یا جو و ۷/۵ کیلوگرم گندم
ظرفیت دارد.

هنر لاک تراشی

عصا : از چوب درخت آزاد یا ازدار به نام محلی ساخته می شود.

قندچوله : برای خرد کردن قند بکار می رود.

تنباکو چوله : به عنوان ظرف تنباکو مورد استفاده قرار می گیرد.هنر لاک تراشی
سیرکوب : در اندازه های متفاوت
ساخته می شود.
در قدیم از این ظرف برای کوبیدن و خرد کردن نیز استفاده می شد.

ابزار کار:
برای شروع چوب را از جنگل تهیه نموده و چند روز در سایه می گذارند تا رطوبت اولیه
را از دست بدهد.
اما اگر چوب انتخاب شده کاملاً خشک بود، پیش از آغاز کار باید مدتی در داخل آب خیسانده شود.
چوب درختان آزاد (ازدار)، نمدار، شمشاد (شهر)، ملج، انجیلی، توسکا و ممرز برای کار مفید است (باید توجه داشت برای
ساختن جوله نباید از چوب ازدار استفاده کرد؛ چون چوبش تر است و زود خشک شده، ترک بر می دارد.
اما چوب نمدار و افرا بافت شان طوری است که خشک بشوند هم جمع شده و ترک بر نمی دارد).
سی ایران

2017-07-25
امتیاز بدهید
امتیاز : 4 تعداد رای : 1

نو عروس

مراسم تشییع پیکر عزت الله انتظامی | از حضور چهره های مشهور تا وفای علی نصیریان به قولی که داده بود!مراسم تشییع پیکر عزت الله انتظامی | از حضور چهره های مشهور تا وفای علی نصیریان به قولی که داده بود!
اینستاگرام هنرمندان (۸۷) از از خوشتیپی های لیلا اوتادی تا تولد بازی امیرمهدی ژوله!!!اینستاگرام هنرمندان (۸۷) از از خوشتیپی های لیلا اوتادی تا تولد بازی امیرمهدی ژوله!!!
اینستاگرام ستاره های خارجی ۲۲ | از جاستین بیبر تا عکس تبلیغاتی سلنا گومزاینستاگرام ستاره های خارجی ۲۲ | از جاستین بیبر تا عکس تبلیغاتی سلنا گومز
استوری های سوزناک هنرمندان برای تسلیت درگذشت آقای بازیگر | از ساره بیات تا احسان خواجه امیری (۲)استوری های سوزناک هنرمندان برای تسلیت درگذشت آقای بازیگر | از ساره بیات تا احسان خواجه امیری (۲)
استوری های سوزناک هنرمندان برای تسلیت درگذشت آقای بازیگر | از لیلا اوتادی تا سحر قریشی(۱)استوری های سوزناک هنرمندان برای تسلیت درگذشت آقای بازیگر | از لیلا اوتادی تا سحر قریشی(۱)
تسلیت چهره های مشهور برای درگذشت عزت الله انتظامی | از مهناز افشار تا شیلا خداداد (۲)تسلیت چهره های مشهور برای درگذشت عزت الله انتظامی | از مهناز افشار تا شیلا خداداد (۲)
تسلیت چهره های مشهور برای درگذشت عزت الله انتظامی | از رضا گلزار تا امیرمهدی ژوله (۱)تسلیت چهره های مشهور برای درگذشت عزت الله انتظامی | از رضا گلزار تا امیرمهدی ژوله (۱)
عزت الله انتظامی ، از علت درگذشت عزت الله انتظامی تا خانواده و فرزندان عزت الله انتظامیعزت الله انتظامی ، از علت درگذشت عزت الله انتظامی تا خانواده و فرزندان عزت الله انتظامی
استایل چهره‌ های ایرانی؛ از استایل مهران غفوریان و همسرش تا تولد الناز حبیبی با تم زرشکی!استایل چهره‌ های ایرانی؛ از استایل مهران غفوریان و همسرش تا تولد الناز حبیبی با تم زرشکی!
چهره ها در شبکه های اجتماعی (۵۷۸) از تیپ زرق و برقی مریم معصومی در کنسرت محسن یگانه تا استایل ترلان پروانه در جشن حافظ!چهره ها در شبکه های اجتماعی (۵۷۸) از تیپ زرق و برقی مریم معصومی در کنسرت محسن یگانه تا استایل ترلان پروانه در جشن حافظ!
اینستاگرام هنرمندان (۸۶) از تعریف و تمجید عجیب بهنوش بختیاری از ریحانه پارسا تا نیوشا ضیغمی و همسرش در جشن حافظ!!!اینستاگرام هنرمندان (۸۶) از تعریف و تمجید عجیب بهنوش بختیاری از ریحانه پارسا تا نیوشا ضیغمی و همسرش در جشن حافظ!!!
تصاویر جدید جشن حافظ ۹۷ | از مهران غفوریان و همسرش تا سینا مهراد و ترلان پروانهتصاویر جدید جشن حافظ ۹۷ | از مهران غفوریان و همسرش تا سینا مهراد و ترلان پروانه
نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
رایانمهر
هنر سازسازی |ظریف ترین هنرهای ایرانیهنر سازسازی |ظریف ترین هنرهای ایرانی
ساز سازی یکی از هنرهای ایرانیان می باشد که به شاخه های متعددی همچون ساخت سه تار , ساخت تمبک , ساخت نی و.. تقسیم می باشد . در این مطلب با هنر ظریف مردم ایران آشنا می شوید .
به آسانی و فوری پولدار شوید ! بدون نیاز به صرف زمان و هزینه
هدیه ایی ویژه برای خوشحال کردن همسرتان
دیگر جشن عروسی نگیرید، بدون عروسی ساز !!!
شیک ترین و جدیدترین مدل های لباس عروس , سفره عقد , آرایش عروس و ...
آشنایی با گلیم لرستان و تاریخچه بافت آن
گلیم بافی در زنجان و تاریخچه آن
دمپایی پارچه ای |آموزش درست کردن دمپایی با لباس قدیمی
پرنده کاغذی | آموزش درست کردن پرنده با کاغذ مچاله
آشنایی با هنر پرده سازی و سه تار از آلات موسیقی
قالی بافی در ملایر
دیوار کوب تزئینی با قوطی های خالی کبریت بسازید
خراطی چوب | صنایع دستی سنتی
رنگرزی سنتی و صنعتی و روش های انجام آن
پتوی پارچه ای | آموزش درست کردن پتوی نوزاد با پارچه رنگی
نقره کاری از هنرهای زیبا و اصیل مردم شیراز
لوستر پلاستیکی | آموزش درست کردن لوستر با ظرف پلاستیکی
آموزش درست کردن دستبند مردانه با پوکه فشنگ
قالی کرمان و طرح های رایج به کار رفته در آن
گبه بافی در ایل قشقایی
آشنایی با هنر زری بافی و تاریخچه آن در ایران
حکاکی | هنر ظریف بر روی آهن
درست کردن فانوس کاغذی با طرح برجسته به ساده ترین روش
کیف کاغذی |آموزش درست کردن کیف کاغذی با رول دستمال کاغذی
سیاه دوزی از هنرهای سنتی و دستی مردم سیستان
قلب نخی | آموزش درست کردن قلب با نخ و بادکنک
درباره قالی های سجاده ای یا محرابی بیشتر بدانید
تابلو فرش و پایتخت آن در جهان
معماری آب چه هنری است؟
آموزش درست کردن گلدان رومیزی سیمانی با وسایل بازیافتی
دستبند پارچه ای | آموزش درست کردن دستبند با پارچه
گلدان شیشه ای | آموزش درست کردن گلدان با شیشه
فرش کردستان | قدمت فرش بافی در کردستان
جواهرسازی چه هنری است؟
جاشمعی کاغذی | آموزش ساخت جاشمعی با کاغذ
کلاه کاغذی | آموزش درست کردن کلاه با کاغذ
فرش خراسان و تاریخچه آن
گلابتون دوزی | هنر مردمان هرمزگان
آباژور کاغذی | آموزش ساخت آباژور با کاغذ
فرش تبریز | تاریخچه فرش تبریز
با پارتیشن اداری چگونه محیط کار دوستانه خلق کنیم ؟
بهترین محصولات مراقبت از پوست تالگو مخصوص خانمها و آقایون
در سال جدید نگران کسب درآمد نباشید | کسب درآمد عالی
ویژه تابستان 97 | امسال را متفاوت تجربه کنید
هنر سازسازی |ظریف ترین هنرهای ایرانی
هنر سازسازی |ظریف ترین هنرهای ایرانی
آشنایی با گلیم لرستان و تاریخچه بافت آن
آشنایی با گلیم لرستان و تاریخچه بافت آن
گلیم بافی در زنجان و تاریخچه آن
گلیم بافی در زنجان و تاریخچه آن
دمپایی پارچه ای |آموزش درست کردن دمپایی با لباس قدیمی
دمپایی پارچه ای |آموزش درست کردن دمپایی با لباس قدیمی
پرنده کاغذی | آموزش درست کردن پرنده با کاغذ مچاله
پرنده کاغذی | آموزش درست کردن پرنده با کاغذ مچاله
آشنایی با هنر پرده سازی و سه تار از آلات موسیقی
آشنایی با هنر پرده سازی و سه تار از آلات موسیقی
قالی بافی در ملایر
قالی بافی در ملایر
دیوار کوب تزئینی با قوطی های خالی کبریت بسازید
دیوار کوب تزئینی با قوطی های خالی کبریت بسازید
رایانمهرامیران پرواز