حیدری خوانی و کاسم سا رسوم مردم استان لرستان

مشاهده : 426
حیدری خوانی و کاسم سا رسوم مردم استان لرستان فرهنگ و هنر و شعر
ماه رمضان در همه جای ایران مملو از آداب‌ و رسومی است و گرچه امروزه تنها یادگاری شیرین از برخی از آن رسم و رسوم برجای‌مانده اما هنوز هم می‌توان جلوه‌هایی از این آداب زیبا را در جای جای این مرز و بوم دید.

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی ,ماه رمضان در همه جای ایران مملو از آداب‌ و رسومی است
و گرچه امروزه تنها یادگاری شیرین از برخی از آن رسم و رسوم برجای‌مانده اما هنوز هم می‌توان جلوه‌هایی از این آداب زیبا را در جای جای این مرز و بوم دید.

با مرور این آئین‌ها می‌توان آیینه رسوم قدیمی را که غبار فراموشی گرفته‌اند صیقل داد
تا در هر کوی و برزنی بوی سادگی به مشام برسد.

لرستان نیز به‌عنوان گوشه‌ای از این خاک به فراخور زمان و مناسبت‌هایی که به وجود می‌آمد،
مردم آن آداب‌ و رسوم و سنت‌های دیرینه‌ای دارند که علی‌رغم تحولات دهه‌های اخیر این سنت‌ها هنوز هم به‌عنوان هویت آن‌ها تا حدودی پابرجا است.

مردم این خاک کهن در ماه مبارک رمضان نیز برای مهمانی خدا آداب‌ و رسوم
خاصی از جمله «کاسم سا» و حیدری خوانی را داشته‌اند.

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

مردم استان قبل از فرارسیدن ماه رمضان مایحتاج اولیه این ماه را تهیه مى‏‌کنند و این مسئله در روستاهایى که با شهر فاصله زیادى دارند بیشتر به چشم می‌خورد.

مردم لرستان نیز یک هفته قبل از ماه رمضان مساجد را غبارروبی می‌کنند و آماده برای رسیدن ماه رمضان می‌شوند و در این ماه عزیز به‌جای آوردن «صله ارحام» در لرستان اوج گرفته و مردم با دعوت گرفتن از بستگان و آشنایان به هنگام افطار سعی در به‌جا آوردن این آداب دیرینه دارند.

رمضان احیاگر سنت «کاسم‌سا»

ی‍کی ‌از س‍ن‍ت‌‌های رایج‌ م‍ردم‌ ‌ای‍ن‌ دیار ک‍ه‌ در ‌ای‍‍ام‌ م‍‍اه‌ م‍ب‍‍ارک‌ رم‍ض‍‍ان‌ بسیار پر رنگ‌تر می‌شد، ف‍رس‍ت‍‍ادن‌ ب‍خ‍ش‍‍ی‌ ‌از ‌غ‍ذ‌ای ‌اف‍ط‍ار و س‍ح‍ر ب‍ه‌ منزل ‌ه‍م‍س‍‍ای‍گ‍‍ان‌ است ک‍ه‌ در ‌اصطلاح‌ ‌ لری ب‍ه‌ ‌آن‌ «ک‍‍اس‍م‌‌س‍‍ا» گفته می‌شوند؛ «ک‍‍اس‍م‌‌س‍‍ا» از سنت‌های دیرینه در لرستان است که در طول سال بین مردم استان وجود دارد اما در این ماه بسیار بیشتر به چشم می‌خورد.

در ایام گذشته مردم این استان سعی می‌کردند در ماه رمضان دادوستدها و معاملات کلان در سطح بازار تا حدودی قطع شود چراکه مردم با توجه به اعتقاد قوی خود حتی‌الامکان سعی می‌کردند تا جایی که آسیب و ضرری به مال و جامعه نخورد معاملات را کم کنند چون معتقد بودند در معامله شبهه وجود دارد و ممکن است حرام وارد مال آن‌ها شود و به همین دلیل بیشتر در این ماه باخدا معامله می‌کردند.

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

سحری خوانی در ماه رمضان
طنین سحری خوانی با سرنا و دهل در سحرگاهان رمضان

در زمان‌های گذشته به دلیل وجود نداشتن ساعت برای بیدار کردن مردم عده‌ای به نام «جارچی» یا سحری خوان قبل از اذان با آواز «مسلمو هیز کو که وقت خوا/که وقت شیرین شپوهه»
و سرنا و دهل به مراسم سحری خوانی می‌پرداختند این افراد معمولاً افرادی آگاه بودند
که برحسب ستاره و خورشید به هنگام اذان را می‌خواندند تا مردم از خوردن دست نگه‌دارند
و در زمان افطار نیز همین‌گونه زمان اذان را اعلام می‌کردند
و در مقطعی از زمان نیز توسط توپچی وقت افطار را مشخص می‌کردند.

به‌طورمعمول در ایام رمضان «حلیم حروش»، «شیربرنج»، «آش ماش» و «شله»
غذاهای اکثر مردم لرستان بود که در سحر به طور حتم «او ماس»
و چایی را در کنار وعده سحری خود می‌خوردند و نان گرده را برای سحری و برساق
و غذاهایی مانند سغدو و پشکه که نوعی آش است را در زمان افطار
بر سفره خود می‌گذاشتند و ساده زیستی این مردم در غذاهایشان نیز هویدا بود.

 

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

پختن حلوای شب بیست و یکم رمضان

در روز بیست و یکم ماه مبارک نیز مردم در مساجد جمع شده و در غم از دست دادن اولین مولاى شیعیان به سوگ مى‏‌نشینند؛ مبلغان دینی که در این ایام به نقاط مختلف استان اعزام مى‏‌گردد، در خانه‌یکی از مردم و اهالى منطقه سکنى مى‏‌گزیند و تا پایان ماه مبارک مى‌بایستى در همان منزل ساکن باشد.

همزمان با فرارسیدن شب بیست و یکم و شهادت حضرت علی (ع) زنان لر اقدام به پختن
حلوایی نذری می‌کنند که در گویش لری به آن «حلوای بیس و یه کم» می‌گویند
که لرستانی‌ها بر این باورند باز کردن افطار با این حلوا ثواب بسیاری دارد و ب‍ن‍‍ا ب‍ه‌ س‍ن‍تی
دی‍ری‍ن‍ه‌ م‍ق‍د‌ار‌ی‌ ‌از این ح‍ل‍و‌ا‌ی‌ ن‍ذر‌ی‌ را به‌عنوان شیرینی عید فطر نگه می‌دارند، آن‌ها معتقدند این حلوا مقدس و خوش‌یمن است و به همین دلیل اولین صبحانه ماه شوال را در روز عید فطر، با این حلوا کامل می‌کنند.

کتاب حمله حیدری گوشه‌ای از آیین خاص مردم لر

مردم لرستان در همه‌شب‌های سال حیدری خوانی را داشته و معمولاً هر شب به‌ویژه در شب‌های قدر بعد از تلاوت قرآن کتاب حمله حیدری نیز خوانده می‌شد که خود از آیین‌های ویژه مردم لرستان است.

به دلیل اینکه درگذشته افراد باسواد کم بودند، قرآن نیز در تمام خانه‌ها موجود نبود و در ماه مبارک رمضان مردم به خانه افراد باسوادی که قرآن داشته می‌رفتند و او برای آن‌ها قرآن تلاوت می‌کرد.

مردم لرستان در پرداخت فطریه نیز به سمت سادات می‌رفتند و در این زمینه باید گفت
ج‍م‍‍ع‌‌‌آور‌ی‌ ف‍طری‍ه‌ ب‍ر‌ا‌ی‌ م‍س‍ت‍م‍ن‍د‌ان‌ ب‍ه‌‌ویژه ‌اف‍ر‌اد‌ی‌‌ک‍ه‌ ن‍س‍ب‍ت‌ ف‍‍ام‍ی‍ل‍‍ی‌ ب‍‍ا ی‍ک‍دی‍گ‍ر دارند،
ن‍ی‍ز ی‍ک‍‍ی‌ ‌از ‌آد‌اب‌ ح‍س‍ن‍ه‌‌‌ا‌ی‌ ‌است‌ ک‍ه‌ ‌از دیرباز در ‌ای‍ن‌ ‌اس‍ت‍‍ان‌ وجود د‌اش‍ت‍ه‌ ‌اس‍ت‌.

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

سنت کاسم‌سا و سحری خوانی

امروزه نیز مردم استان لرستان در این ضیافت الله، گذشته از آداب و رسمی که گذشتگان برای آن‌ها برجای‌مانده، برنامه‌های مختلفی را برای بهره بیشتر از ماه خدا دنبال می‌کنند.

حضور در مساجد و ادای نماز جماعت را فرصتی برای کسب تقوا و انس با معنویت می‌دانند و در مجالس قرائت و تجوید قرآن نیز حاضر می‌شوند.

برگزاری جشن نیمه ماه مبارک که مصادف با ولادت امام حسن مجتبى (ع)، نذری دادن، ب‍رپ‍‍ای‍‍ی‌ م‍ح‍‍اف‍ل‌ ‌ان‍س‌ ب‍‍ا ق‍ر‌آن‌ ک‍ری‍م‌، ت‍لاوت‌ و ت‍ف‍س‍ی‍ر ک‍لام‌ وحی، رس‍ی‍دگ‍‍ی‌ ب‍ه‌ م‍ح‍روم‍‍ان‌ و ن‍ی‍‍ازم‍ن‍د‌ان‌ ج‍‍ام‍‍ع‍ه‌،
زی‍‍ارت‌ ‌ام‍‍اک‍ن‌ م‍ت‍ب‍رک‍ه‌، ح‍ض‍ور در م‍ر‌اس‍مات‌ م‍ذ‌ه‍ب‍‍ی‌، ب‍رگ‍ز‌ار‌ی‌ ‌آی‍ی‍ن‌ه‍‍ا‌ی‌ ‌اح‍ی‍‍ا در ل‍ی‍‍ال‍‍ی‌‌الق‍در، ‌
اج‍ر‌ا‌ی‌ س‍ن‍ت‌ پ‍س‍ن‍دی‍ده‌ ص‍ل‍ه‌ ‌ارح‍‍ام‌ و ن‍م‍‍از ‌ع‍ی‍د ف‍طر ‌از دیگر ‌آد‌اب‌ م‍‍ع‍ن‍و‌ی‌ م‍ردم‌ این دیار در م‍‍اه‌ رمضان است.

تسنیم

2017-08-29 / گردآوری:
برچسب ها:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
هاتف اصفهانی شاعر توانا و مسلط به زبان فارسی و عربی بوده است وی از جمله شاعران نامی در سبک ترجیع‌بند و ترکیب‌بند می باشد.
سوژه های روز رو این جا ببینید !
فال روزانه
تعبیر خواب
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
میلاد امام رضا (ع) | اشعار مربوط به آن روز
روز جهانی پسوریازیس در ۲۹ اکتبر
فریدونشهر | عروسی گرجی در این شهر چگونه برگزار می شود؟
جشن آبانگان در دهم آبان
مسعود سعد سلمان | شعر زیبای در بزم پادشا نگر این کاروبار گل
روز ملّی مبارزه با استکبار در ۱۳ آبان
آیین تولد فرزند در کردستان چگونه است؟
عید قربان | اشعار تبریک این روز بزرگ
فروغی بسطامی | شعر زیبای صف مژگان تو بشکست چنان دل‌ها را
روز جهانی پرتونگاری (رادیولوژی) در ۸ نوامبر
خراسان جنوبی | رمضانی‌خوانی رسم کهن خراسان جنوبی در رمضان
روز فرهنگ عمومی در ۱۴ آبان
بیدل دهلوی | شعر زیبای ای خیال قامتت آه ضعیفان را عصا
دامغان | جشنواره شیردوشان یا امامدر
کارو دردریان | شعر زیبای از بس کف دست بر جبین کوبیدم
گیلان | مراسم عروس فوشای چگونه برگزار می شود؟
مهدی اخوان ثالث | شعر زیبای منزلی در دوردست
مصر | فانوس رمضان سنت فاطمیان در این دیار
روز جهانی علم در ۱۰ نوامبر
عید غدیر | اشعار مربوط به آن (۴)
روز ملی کیفیت در ۱۸ آبان
ژاپن | جشن شکوفه های گیلاس در این کشور
روز جهانی ذات الریه در ۱۲ نوامبر
ایرج میرزا | شعر زیبای شکوه ی شاگرد
روز جهانی دیابت در ۱۴ نوامبر
دوره قاجار | مراسم جالب ازدواج بلوچ ها
قیصر امین پور | شعر زیبای این ترانه بوی نان نمی دهد
روز بزرگداشت سید محمدحسین طباطبایی در ۲۴ آبان
مریم حیدر زاده | شعر زیبای وقتی که چشات ابره
logo-samandehi