مشاهده : 919فرهنگ زندگیRSS

مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایران

مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایرانفرهنگ و هنر و شعر
آداب و رسوم نوروز یکی از قدیمی‌ترین آداب و رسوم مردمان این خطه از خاک خوب خدا «نوروز» است.در باب پیدایی نوروز افسانه های بسیاری موجود است که از جمله آنها روایت «محمد بن جریر طبری» است.وی نوروز را سرآغاز دادگری «جمشید» (پادشاه افسانه ای ایران ،پسر طهمورث،نوه کیومرث که بنابر افسانه ها اولین انسان […]

آداب و رسوم نوروز

یکی از قدیمی‌ترین آداب و رسوم مردمان این خطه از خاک خوب خدا «نوروز» است.
در باب پیدایی نوروز افسانه های بسیاری موجود است که از جمله آنها روایت «محمد بن جریر طبری» است.
وی نوروز را سرآغاز دادگری «جمشید» (پادشاه افسانه ای ایران ،پسر طهمورث،نوه کیومرث که بنابر افسانه ها اولین انسان روی
زمین است) می‌داند و می‌نویسد:«جمشید علما را فرمودکه آن روز که من بنشستم به مظالم، شما نزد من باشید تا
هر چه در او داد وعدل باشد بنمایید، تا من آن کنم و آن روز که به مظالم نشست روز
«هرمز» بود از ماه فروردین پس آن روز را رسم کردند».

سال جدید در حقیقت نمایشی نمادین و کنایت‌آمیز آفرینش است.
همه چیز دوباره نو می‌شود، درختان مرده دوباره جامه حیات می‌پوشند و همه جا رنگ زندگی به خود می‌گیرد و
همه اینها جای بسی شگفت است و نیازمند جشنی در خور توجه است.
به سبب این روز در جای جای ایران بسته به نوع آداب و رسوم و بر اساس اعتقادات اساطیری آداب
جشن نوروز به شکل‌های گوناگون بر‌پا می‌شود.

خانه‌تکانی

در استان چهارمحال و بختیاری نیز، مانند اقصی نقاط کشور نوروز با رسم و رسوم خاصی همراه می باشد.
در این استان نوروز با خانه تکانی که معمولا دو هفته قبل از عید شروع می شود به استقبال سال
نو می‌روند، فرشهای آویخته از در و دیوار بیشتر از هر چیز دیگر به انسان یادآوری می کند که عید
نزدیک است.
گویی پس از سال‌ها طبیعت دوباره جان تازه‌ای به انسان‌ها داده است.

مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایران

با رفتن زمستان گویی چشم‌هایمان قادر به دیدن سیاهی‌ها و تاریکی‌ها شده‌است.
در چهارمحال و بختیاری گویی نظافت وظیفه تمامی اهل خانه است.
اتاق‌ها یکی پس از دیگری گردگیری می‌شوند و همه‌جا رنگ‌وبوی تازگی به خود می‌گیرد.
در گذشته به دلیل استفاده از هیزم برای گرم کردن خانه‌ها رنگ درها و دیوارها به تیرگی می‌گرایید به همین
جهت در آستانه سال نو آهک و یا خاک سفیده را در آب حل می‌کردند و با جارو به دیوارهای
اتاق‌ها می‌پاشیدند.

رویش سبزه

آب ریختن دانه هایی مانند گندم،عدس و ماش برای تهیه سبزه سفره هفت سین از حدود ۱۰ روز قبل
از عید آغاز می شود.
در این استان به خاطر موقعیت طبیعی و اقلیم کشاورزی به سبزه عید اهمیت زیادی می دهند.
چرا که سبزه نشانه شروعی سالی سبز و پربرکت به خصوص در زمینه زراعی می باشد.
در برخی نقاط این استان، اعتقادی به زوج بودن سبزه ها ندارند و معمولا سبزه را در تعداد یک یا
سه تهیه می کنند.
در گذشته ای دور سبزه را از صحرا می چیدند، آن را در بشقابی گذاشته و پای آن را خاک
ریخته و برای سبز ماندن به آن آب می دادند.

عید علفه یا عرفا

از دیگر رسوم این استان برگزاری عید رفتگان می باشد.
این عید که یک روز پیش از عید برگزار می شود عید علفه یاعرفا یا عید کوچک نیز خوانده می
شود.
در این روز مردم به زیارت اهل قبور می روند و روی مزار آنها سبزه می گذارند.
معمولا حلوا که به آن چرب و شیرین یا خیراتی هم گفته می شود پخته و بین مردم تقسیم می
کنند.
در این شب معمولا مردم شیربرنج می پزند، چون معتقدند شیر برنج غذایی است که به شخص فوت شده نیز
می رسد.

در بروجن غذای این شب را معمولا سبز تهیه می کنند.
خوراکهایی مانند قورمه سبزی غذای این شب آنان را تشکیل می دهد.
در مناطقی مانند شهرکرد،فرخشهر و چالشتر علاوه بر شیربرنج، کوفته گوشتی نیز درست می کنند که کوفته گوشتی ربطی به
خیرات رفتگان ندارد.
در فرخشهر، در گذشته معمولا سکه ای را بین کوفته می گذاشتند و هرکس سکه در کوفته او پیدا می
شد عیدی قابل ملاحظه ای دریافت می کرد(dot)

سمنو پزان

رسم سمنو پختن نیز از رسومی است که در این استان
به آن اهمیت زیادی داده می شود.
با توجه به پیوند سنتهای ملی و مذهبی سمنو را از حضرت زهرا(س) می دانند و معتقدند سمنو وقتی کامل
پخته می شود که حضرت زهرا دست مبارک خود را روی آن بگذارد.
برای پخت سمنو از یک ماه قبل گندم‌ها را در آب ریخته و پس از جوانه زدن آنها را در
سینی‌های بزرگی ریخته و اجازه می‌دهند تا سبز شوند.
پس از اینکه گندم‌ها کمی سبز شدند آنها را از سینی‌ها خارج کرده و گندم‌ها را از هم جدا می‌کنند
که در اصطلاح به آن تیف کردن می‌گویند.
پس از آن آنها را در زیر نور آفتاب خشک می‌کنند.
و در مرحله آخر گندم‌ها را آسیاب می‌کنند که البته این کار توسط آسیابان صورت می‌گیرد.

 مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایران

غذا شب عید در چهارمحال و بختیاری
شب عید سفره‌ تمام خانواده‌های ایرانی مملو از غذاهای رنگین است و در
حقیقت هر روستا ، شهر یا شهرستانی بر اساس سنت‌ها و باوهایشان غذاهای رسمی و محلی مربوط به خود را
در این شهر طبخ می‌کنند.
در چهارمحال و بختیاری نیز در مورد غذای شب عید معتقدند اجاق خانه نباید خاموش باشد.
در گذشته اعتقاد بر این بود که هر کس غذایی را یک سال می پزد باید همان را هر سال
تکرار کند.
این باور هنوز در برخی نقاط وجود دارد.
بستگان و آشنایان از غذای شب عید برای یکدیگر می برند.
در فارسان به جای غذای شب عید در گذشته انگشتر عقیقی را هدیه می دادند(dot)

 مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایران

رسم بلگه
یکی دیگر
از رسوم این استان، عیدی بردن برای دختری است که هنوز در حالت نامزدی یا عقد به سر می برد.
این عیدی بردن معمولا با شادی و هلهله همراه می باشد.
معمولا خانواده داماد، افراد فامیل را خبر کرده و با تشریفات خاصی برای دختر عیدی می برند.
هر کدام از افراد فامیل نیز به تناسب وضع خود، به دختر عیدی می دهند.
در مناطق بختیاری به این عیدی بلگه «belge» می گویند.

مردم شهرکرد هر ساله در آخرین روز از اسفند چراغ‌های نوروزی خود را به امام زاده می‌برند

روشن کردن چراغ
در امامزادگان
در شهرکرد قبل از سال تحویل به زیارت امامزاده دومعصوم «حلیمه و حکیمه خاتون» می روند و در
آنجا شمع روشن می کنند.
در گذشته چراغ نفتی را آنجا روشن و به خانه می آوردند که امروزه چراغ نفتی جای خودش را به
چراغ گازی کوچک داده است.
انجام این کار به دلیل اعتقادات قدیمی و جایگاه نور و آتش در آئین نوروزی است.
ساکنان شهر شهرکرد هر ساله با غروب خورشید در آخرین روز از اسفند چراغ‌های نوروزی خود را که اغلب شامل
انواع چراغ‌های نفتی و گازی است به امام زاده حلیمه و حکیمه خاتون این شهر می‌برند و منتظر می‌مانند تا
سیدی که از خادمان امام زاده نیز هست چراغ آنها را روشن کند.

 مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایران

البته مکان روشن کردن چراغ‌ها قبل از انتقال مخصوص متولی امام زاده در داخل بنای هشتی شکل بقعه و در
جوار ضریح امام زادگان حلیمه و حکیمه خاتون واقع شده بود.
در آن دوران حداقل ۷۰ سال پیش شمع بزرگی که برای تأمین روشنایی در شب از آن استفاده می‌شد و
به روشنایی امام زاده معروف بود در گوشه ای از بقعه قرار داشت و خادم امام زاده چراغ‌های نوروزی را
با استفاده از آن روشن می‌کرد.
هر یک از صاحبان چراغ پس از سپردن چراغ خود به خادم امام زاده مبلغی را به عنوان «پاچراغی» به
خادم تحویل می‌دهند.
پاچراغی که بسته به توان مالی افراد مبالغ مختلفی را در بر میگیرد، در واقع هدیه صاحب چراغ به روشن
کننده آن به شمار می‌آید.

در گذشته این هدیه شامل مقداری گندم یا آرد یا شاخه نبات و یا تخم مرغ بود که با گذر
زمان جای خود را به سکه‌های یک ریالی و پنج ریالی و امروز به اسکناس ۲۰۰۰ ریالی تا چند هزار
ریالی داده است.

در مناطق دیگر نیز قبل از شروع سال به زیارت امامزاده محل می روند و اگر تحویل سال آخر شب
نباشد موقع تحویل سال را نیز در امامزاده می مانند و این گونه سال خود را با یک شروع معنوی
پیوند می زنند.
در بروجن بعد از تحویل سال به زیارت اهل قبور و شهدا می روند.
عشایر بختیاری نیز همزمان با تحویل سال به مکان سبزتری رفته و سیاه چادر خود را در آنجا برپا می
کنند.

در پردنجان از توابع شهرستان فارسان در گذشته، مردم به خصوص زنان هنگام تحویل سال در اولین روز سال به
زیارتگاه می رفتند.
این کار را آنقدر زود انجام می دادند که کسی چشمش به دیگری نیفتد و اگر هم همدیگر را می
دیدند تا زیارت نمی کردند با همدیگر حرف نمی زدند(dot)

حنابندان
حنابندان از جمله رسوم قدیمی در این استان
است.
استفاده از حنا نشانه‌ای از شادی و سرور است.
زنان روز قبل از عید به سر و دستهای خود و فرزندانشان حنا می گذاشتند.

مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایران

اسطوره نو شدن سال
در گذشته در چهارمحال و بختیاری مردم تخم‌مرغ را روی آینه قرار می‌دادند و معتقد بودند
در زمان تحویل سال تخم‌مرغ بر روی آینه حرکت خواهد کرد و ماهی در تنگ آب از حرکت باز می‌ایستد.
این تفکر برگرفته از یک اسطوره قدیمی است.
بنابر این باور زمین بر روی یک شاخ گاو«حیوان اساطیری ایرانی» است.
گاو بر روی کمر یک ماهی و ماهی در دریاست.
در زمان تحویل سال این گاو افسانه‌ای برای رفع خستگی خود، زمین را از روی یک شاخ به روی شاخ
دیگرش می‌اندازد و به هنگام انتقال زمین از شاخی به شاخ دیگر، تخم‌مرغ روی آینه و برگ سبز برروی آب
تنگ سفره نوروزی می‌چرخند و تکان می‌خورند و ماهی در تنگ آب از حرکت باز می‌ماند و بر اثر این
رویداد سال نو می‌شود.

مردم شهرکرد گندم برشته را با شاهدانه مخلوط کرده و در روز عید، عیدی می دهند

مراسم آغاز سال نو

قبل از تحویل سال نو سفره هفت سین را پهن می کنند.
علاوه بر هفت سین گذاشتن قرآن،گلاب، آینه، تخم مرغ رنگی (اکثرا قرمز) و انواع آجیل ها و میوه در سفره
مرسوم می باشد.
یکی از انواع آجیل‌ها گندم‌برشته بوده‌است.
تهیه گندم برشته که به آن گندم بوداده نیز می گویند، از رسوم دیرینه این استان می باشد.
معمولا گندم برشته را با شاهدانه مخلوط کرده و در روز عید، عیدی می دهند.

برای تهیه گندم برشته، گندم را پس از شستن در شیر می جوشانند و آن گاه روی ساج یا تاوه
تهیه می کنند.هنگام تحویل سال، بزرگ خانواده قرآن می خواند و همه برای شروع نیک یا قرآن خوانده یا روی
آیات قرآن نگاه می کنند.
پدر خانواده بین صفحات قرآن پول گذاشته و بعد از تحویل سال آن پول را بین اعضای خانواده تقسیم می
کند.
این پول نشانه برکت و رزق و روزی می باشد.

شال‌اندازی یا دستمال‌اندازی
در گذشته، رسمی بوده‌است که به آن شال اندازی یا دستمال اندازی می گفتند.
به این صورت که بعد از تحویل سال پسر بچه ها روی پشت بام می رفتند و از دریچه پشت
بام که به اتاق باز می شد یا دودکش، شال یا دستمالی را که به طنابی وصل بود به داخل
خانه می انداختند.
اهل خانه نیز عیدی آنها را داخل آن شال می گذاشتند.
این عیدی معمولا گندم شاهدانه – نخودچی کشمش – تخم مرغ رنگی – پول و …
بود.
در چالشتر همزمان با انداختن شال به داخل خانه کلمه هوتوتو را تکرار می کردند که آخر آن را می
کشیدند.
در شهرکرد، شالی را به دور کمر می بستند و از خانه ها عیدی خود را دریافت می کردند.

در چهارمحال وبختیاری معمولا به قدم اولین کسی که روز عید پایش را در خانه می گذارد معتقدند.
اگر کسی قدمش برای اهالی خانه خوب بوده باشد از او دعوت می کنند تا اولین کسی باشد که به
خانه آنها وارد می شود.

شنبه گردش و سیزده بدر
از رسوم جالب این استان رسم «شنبه گردی» یا «شنبه گردش» می باشد.
در اولین شنبه سال مردم به کوه و دشت می روند.
معتقدند با این کار سال خوبی در انتظار آنان است.
معمولا در این گردش «مچه» که گیاهی خوراکی و دارویی است را چیده و پس از به خانه آمدن آش
رشته که به آن آش برگ نیز می گویند درست می کنند.و بالاخره سیزده بدر نیز از رسوم جدانشدنی مردم
این استان می باشد.
صبح روز سیزدهم همه وسایل گردش را جمع آوری و به دامن طبیعت پناه می برند.

 مراسم عید نوروز در استان چهارمحال و بختیاری بام ایران

در این روز سعی می کردند زودتر از دیگران بیرون بروند تا به عبارتی سیزده به آنها نشکند.
موقع آمدن نیز سعی بر آن است که زودتر از دیگران به خانه بیایند.
در این روز سبزه های هفت سین را با خود آورده و آنها را به رودخانه می اندازند.
هنگام به آب دادن سبزه ها شعر« غم بره شادی بیاد محنت بره روزی بیاد» را تکرار می کنند.

به این طریق نشان می دهند که امید به سبز شدن دوباره و رفتن غم و آمدن شادی همواره وجود
دارد و همین امید سبز است که آدمی را به تکاپو و زندگی مجدد وا می دارد.
کسانی که مشکلی دارند یا دختران دم بخت با دست راست خود سبزه گره می زنند و حل مشکل خود
را استدعا دارند.
به این ترتیب با امید به خداوند سالی نو را شروع کرده و زندگی جریان عادی خود را از نو
می گیرد.

تسنیم

2016-09-03 / گردآوری:

نو عروس

دکتر طاهری

مسابقه گردشگری

رنگ موی بلوند را چگونه قهوه ای دودی کنیم؟رنگ موی بلوند را چگونه قهوه ای دودی کنیم؟
چطور بفهمید موی کوتاه به شما می آید یا خیر؟! +عکسچطور بفهمید موی کوتاه به شما می آید یا خیر؟! +عکس
تاثیرات زعفران بر روی درمان اختلالات قاعدگیتاثیرات زعفران بر روی درمان اختلالات قاعدگی
سوالات رایج در مورد زگیل تناسلیسوالات رایج در مورد زگیل تناسلی
طراحی بی نظیر دکوراسیون ۵ رستوران در ایران+تصاویرطراحی بی نظیر دکوراسیون ۵ رستوران در ایران+تصاویر
آموزش چیدمان منزل کوچک با ترفندهای مفید طراحی داخلیآموزش چیدمان منزل کوچک با ترفندهای مفید طراحی داخلی
درمان سرطان مثانه با مصرف کلم بروکلیدرمان سرطان مثانه با مصرف کلم بروکلی
همه چیز درباره شویدهمه چیز درباره شوید
چند نکته در تهیه مرغ شکم پرچند نکته در تهیه مرغ شکم پر
هر وقت کباب تابه ای درست میکنم سفت میشههر وقت کباب تابه ای درست میکنم سفت میشه
طرز تهیه املت گوشت چرخ کردهطرز تهیه املت گوشت چرخ کرده
طرز پخت شیرینی کره ای مخصوص نوروزطرز پخت شیرینی کره ای مخصوص نوروز
قرص تاخیری و داروی جنسی در مردان چه عوارضی دارد؟قرص تاخیری و داروی جنسی در مردان چه عوارضی دارد؟
هشدار! در بارداری این کرم را استفاده نکنید !هشدار! در بارداری این کرم را استفاده نکنید !
مقاله در مورد روانشناسی کودک و نوجوانمقاله در مورد روانشناسی کودک و نوجوان
بـچه ها چه سنی به حرف می آیند؟بـچه ها چه سنی به حرف می آیند؟
زندگینامه هنری فورد ؛ او خورو را مردمی کردزندگینامه هنری فورد ؛ او خورو را مردمی کرد
نکات عجیب از زندگی جولیا رابرتز | از از بیمه لبخند تا شوخی جرج کلونی و بردپیت با اونکات عجیب از زندگی جولیا رابرتز | از از بیمه لبخند تا شوخی جرج کلونی و بردپیت با او
تسکین درد هموروئید ( بواسیر)تسکین درد هموروئید ( بواسیر)
علل ایجاد بوی بد دهان و چگونگی درمان آنعلل ایجاد بوی بد دهان و چگونگی درمان آن
تمام نکاتی که باید هنگام خرید کفش بدانید+تصاویرتمام نکاتی که باید هنگام خرید کفش بدانید+تصاویر
شیک ترین تیپ های اسپرت با شلوارک های زیبا + تصاویرشیک ترین تیپ های اسپرت با شلوارک های زیبا + تصاویر
ایده های عالی کادو عید نوروز برای کودکانایده های عالی کادو عید نوروز برای کودکان
ایده هایی برای هدیه روز پدر و روز مردایده هایی برای هدیه روز پدر و روز مرد
شرایط مهاجرت به استرالیا و اقامت در این کشورشرایط مهاجرت به استرالیا و اقامت در این کشور
ساده ترین راه اینه که کمربند خودتون رو ببندید..ساده ترین راه اینه که کمربند خودتون رو ببندید..
موزه ای در دل کوه در ایتالیا+تصاویرموزه ای در دل کوه در ایتالیا+تصاویر
شهر باستانی پمپی در ایتالیا +تصاویرشهر باستانی پمپی در ایتالیا +تصاویر
نظر خود را بنویسید-نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو راهاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
هاتف اصفهانی شاعر توانا و مسلط به زبان فارسی و عربی بوده است وی از جمله شاعران نامی در سبک ترجیع‌بند و ترکیب‌بند می باشد.
سوژه های روز رو این جا ببینید !
بلیط رایگان رفت و برگشت به استانبول
یک عروسی رویایی داشته باشید ! | بهترین ها را اینجا ببینید
زیبایی اندام خانم ها( جمع کردن باسن و بالا کشیدن سینه ) در زمانی کوتاه
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
میلاد امام رضا (ع) | اشعار مربوط به آن روز
روز جهانی پسوریازیس در ۲۹ اکتبر
فریدونشهر | عروسی گرجی در این شهر چگونه برگزار می شود؟
جشن آبانگان در دهم آبان
مسعود سعد سلمان | شعر زیبای در بزم پادشا نگر این کاروبار گل
روز ملّی مبارزه با استکبار در ۱۳ آبان
آیین تولد فرزند در کردستان چگونه است؟
عید قربان | اشعار تبریک این روز بزرگ
فروغی بسطامی | شعر زیبای صف مژگان تو بشکست چنان دل‌ها را
روز جهانی پرتونگاری (رادیولوژی) در ۸ نوامبر
خراسان جنوبی | رمضانی‌خوانی رسم کهن خراسان جنوبی در رمضان
روز فرهنگ عمومی در ۱۴ آبان
بیدل دهلوی | شعر زیبای ای خیال قامتت آه ضعیفان را عصا
دامغان | جشنواره شیردوشان یا امامدر
کارو دردریان | شعر زیبای از بس کف دست بر جبین کوبیدم
گیلان | مراسم عروس فوشای چگونه برگزار می شود؟
مهدی اخوان ثالث | شعر زیبای منزلی در دوردست
مصر | فانوس رمضان سنت فاطمیان در این دیار
روز جهانی علم در ۱۰ نوامبر
عید غدیر | اشعار مربوط به آن (۴)
روز ملی کیفیت در ۱۸ آبان
ژاپن | جشن شکوفه های گیلاس در این کشور
روز جهانی ذات الریه در ۱۲ نوامبر
ایرج میرزا | شعر زیبای شکوه ی شاگرد
روز جهانی دیابت در ۱۴ نوامبر
دوره قاجار | مراسم جالب ازدواج بلوچ ها
قیصر امین پور | شعر زیبای این ترانه بوی نان نمی دهد
روز بزرگداشت سید محمدحسین طباطبایی در ۲۴ آبان
فال روزانه
تعبیر خواب