سفر به کربلا ؛ راهنمای سفر به کربلا و عتبات عالیات ؛ برای سفر به کربلا چی برداریم ؟

حرم امام حسین (ع) و حضرت ابوالفضل العباس (ع) در کربلا قرار دارند. این شهر محل دفن امام حسین (ع)، سومین امام شیعیان، و برادرش حضرت ابوالفضل العباس (ع) است. حرم امام حسین (ع) و حضرت ابوالفضل العباس (ع) مهم‌ترین مکان زیارتی شیعیان در جهان است و هر ساله میلیون‌ها زائر به این حرم مشرف می‌شوند. راهنمای سفر به کربلا را در پرشین وی ببینید.

مطالب مرتبط با «سفر به کربلا»: «راهنمای سفر به کربلا معلی + تصاویر» و «برای اینکه سفر خوبی به کربلای معلی داشته باشید این نکات را بدانید+تصاویر»

سفر به کربلا

کربلا یکی از مهم‌ترین شهرهای زیارتی عراق و حتی می‌توان گفت جهان است. مرقد مطهر امام حسین (ع) و حضرت عباس (ع)، این شهر را به یکی از قطب‌های گردشگری مذهبی در جهان تبدیل کرده است. در طول سال شیعیان و محبان ائمه‌ اطهار برای زیارت به این شهر می‌روند اما در ایام محرم و صفر، به‌خصوص روزهای تاسوعا، عاشورا و اربعین حسینی تعداد زائران به اوج خود می‌رسد.

عزاداری در ماه محرم هر سال باشکوه‌تر از سال قبل در این کشور برگزار می‌شود و تجمع شیعیان و محبان اهل بیت در روز اربعین حسینی یکی از بزرگ‌ترین تجمع‌های مذهبی جهان است.

بهترین زمان سفر به کربلا

آب‌و‌هوای کشور عراق (به‌جز شمال) عمدتا صحرایی است؛ با زمستان‌های خنک و گاه سرد و تابستان‌های خشک و گرم و آفتابی. دمای هوا در تابستان در بیشتر جاهای این کشور به ۴۰ درجه سانتی‌گراد و در برخی مناطق به ۴۸ درجه می‌رسد. دمای هوا به‌ندرت در زمستان بالای ۲۱ درجه می‌رود و در شرایط سخت بین ۱۵ تا ۱۹ درجه و در شب‌ها تا حد ۲ تا ۵ درجه قرار می‌گیرد. مناطق کوهستانی شمال اغلب از زمستان‌های سرد با بارش برف و باران برخوردار است که گاهی موجب طغیان رودخانه‌ها می‌شود. به‌طور معمول بارندگی در این کشور کم است. در بیشتر مناطق سالانه کمتر از ۲۵۰ میلی‌لیتر بارش وجود دارد. این بارش‌ها هم بیشتر در زمستان رخ می‌دهد. باران‌های تابستانی به‌جز در شمال به‌ندرت اتفاق می‌افتند.

سفر به کربلا

تاریخ شهر به پیش از اسلام و دوران بابل برمی‌گردد. گفته می‌شود این شهر قبل از فتح اسلام قبرستانی برای مسیحیان بوده است. تاریخ شهرسازی کربلا به 12 محرم سال 61 هجری قمری و 2 روز پس از حادثه عاشورا برمی‌گردد. هنگامی که امام زین‌العابدین (ع) با کمک بنی اسد بدن مطهر پدرش حسین، عمویش عباس و سایر شهدای کربلا را دفن کرد. پس از ساخت اولین بنای حرم توسط مختار ثققی، شهر اطراف مرقد امام شکل گرفت.

مکان‌های زیارتی کربلا

گرچه کربلا تاریخی طولانی و قدمتی به ابعاد قدمت عاشورا دارد، اما دلیل اصلی اهمیت این شهر، مکان‌های زیارتی آن است.

حرم امام حسین (ع)

بارگاه حضرت اباعبدلله نخست توسط مختار ثقفی ساخته شد. پس از آن با وجود تخریب‌های مکرر، بارها توسط عاشقان و محبان این امام معصوم مرمت یافت و توسعه داده شد. پیکر پاک فرزندان ایشان، حضرت علی اکبر و علی اصغر نیز در این بارگاه دفن شده است. حضرت علی اصغر بر روی سینه مبارک امام حسین و حضرت علی اکبر در پایین پای ایشان دفن شده‌اند. در قسمت شرقی ضریح نیز پنجره‌ای نقره‌ای وجود دارد که آرامگاه شهیدان کربلاست.

حرم حضرت عباس (ع)

حضرت عباس فرزند بزرگوار حضرت علی (ع) و ام‌البنین است که در واقعه کربلا هنگامی که برای آوردن آب به رود علقمه رفت، به شهادت رسید. حرم حضرت عباس در فاصله 378 متری و در شمال شرقی حرم برادر بزرگوار ایشان، امام حسین (ع)، واقع شده است. به حد فاصل این دو حرم، بین‌الحرمین گفته می‌شود. این حرم به سبک معماری اسلامی ساخته شده و متشکل از صحن، ضریح، رواق، ایوان، سقاخانه، گلدسته و گنبد است. تاریخچه ساخت آن نیز به دوران آل بویه برمی‌گردد.

سفر به بین‌ الحرمین

همان‌طور که اشاره شد، صحنی که در حد فاصل حرم امام حسین (ع) و حرم حضرت عباس (ع) قرار دارد را بین‌ الحرمین می‌گویند. این صحن در زمان صدام و با هدف ایجاد فضای لازم برای زائران به وجود آمد. فضای بین دو حرم پیش از آن با منازل مسکونی و ساختمان‌های تجاری اشغال شده بود.

مکان‌های زیارتی کربلا

قتلگاه امام حسین (ع)

گودال قتلگاه مکانی است که امام حسین (ع) در آن به شهادت رسید. این مکان در جنوب غربی حرم ایشان واقع شده و چهار طرف آن با پنجره‌های فولادی محصور شده است. زائران می‌توانند از پشت پنجره‌، این مکان را زیارت کنند. این سرداب به گودال عمیق‌تری راه دارد که گفته می‌شود اسب امام در آن به زمین افتاده است.

تل زینبیه

در نزدیکی حرم امام حسین (ع) تپه‌ی کوتاهی وجود دارد که به تل زینبیه معروف است. این مکان جایی است که حضرت زینب در واقعه کربلا برای مشاهده وضعیت جنگ بر روی آن می‌ایستادند. برای زیارت این مکان مقدس کافی است از باب الزینبیه در حرم امام حسین (ع) خارج شوید تا بنای آن را در روبه‌روی خود مشاهده کنید.

خیمه‌گاه امام حسین (ع)

در حدود 250 متری جنوب غربی حرم اباعبدالله، در فاصله بین‌الحرمین، مکانی وجود دارد که منتسب به خیمه‌گاه لشکر امام حسین (ع) در واقعه کربلاست. در این محل جایگاه خیمه‌ هر یک از اهل بیت با ضریحی مشخص شده است. اولین خیمه و ضریح منتسب به حضرت عباس (ع) است و در پیشاپیش خیمه‌های دیگر قرار دارند.

در مرکز خیمه‌ها، در جایی که خیمه امام حسین (ع) قرار داشته، ساختمانی با چند گنبد سبز رنگ و به شکل خیمه ساخته شده است. در سمت راست و چپ این بنا سازه‌های آجری به شکل کجاوه ساخته شده‌اند که یادآور 16 کجاوه‌ای هستند که خانواده شهدا را از کربلا به کوفه می‌بردند. در زیر این خیمه‌گاه نیز چاهی وجود دارد که به چاه حضرت عباس (بئر العباس) معروف است.

نهر علقمه

در بین مردم شایع است که این نهر مکان شهادت حضرت عباس بوده است. امروزه مکان دقیق این نهر به دلیل تخریب‌ها و ساخت‌‌وسازها مشخص نیست. رودی که از کنار مقام امام زمان (ع) می‌گذرد، علقمه نیست و رودالحسینی نام دارد.

مرقد مطهر شهدای کربلا

به غیر از حضرت ابوالفضل، حر بن يزيد رياحى و حبيب بن مظاهر، سایر شهدای کربلا که در مجموع شمارشان به 72 می‌رسید، در نزدیکی قبر امام حسین (ع) به خاک سپرده شده‌اند. در جنوب غربی ضریح امام حسین (ع) پنجره‌ای نقره‌ای به طول 5 متر قرار دارد که قبور شهدا از طریق آن دیده می‌شود.

مقام دست چپ حضرت عباس (ع)

در جنوب شرقی حرم مطهر حضرت عباس در محله باب الخان مکانی وجود دارد که گفته می‌شود محل قطع شدن دست چپ حضرت عباس بوده است. این مقام به شکل یک بنای کوچک هشت ضلعی، در میان بازار قرار گرفته است. به دلیل ازدحام جمعیت نمی‌توانید برای مدت طولانی در کنار این مقام مطهر زیارت کنید.

مقام دست راست حضرت عباس (ع)

در شمال شرقی حرم حضرت ابوالفضل در محله باب بغداد، بنای مستطیل شکل کوچکی وجود دارد که محل قطع شدن دست راست آن حضرت بوده است.

سفر به کربلا و مقام امام صادق (ع)

مقام حضرت جعفر صادق (ع) در حدود 1 کیلومتری حرم امام حسین (ع) قرار گرفته است. روایت می‌شود ایشان هرگاه به زیارت جدشان می‌آمدند در این مکان سکونت می‌کردند. بنای اصلی این مقام در زمان صدام تخریب شد اما به کوشش یکی از اهالی منطقه پایه‌های بنای جدید در همان مکان بنا گردید.

سفر به استان کربلا

مقام حضرت مهدی (عج)

مقام حضرت مهدی در محله باب السلالمه و در کنار رودخانه الحسینی بنا شده است. این مکان یکی از مهم‌ترین مقام‌های زیارتی کربلا محسوب می‌شود اما درباره پیشینه آن اطلاعات دقیقی در دسترس نیست. گفته می‌شود یکی از علمای بزرگ خواب دیده که حضرت مهدی (ع) در آن مکان مشغول به عبادت بوده است. این مقام نیز در دوران حکومت صدام به دست رژیم بعث تخریب شد اما در سال 1414 هجری قمری یکی از تاجران بزرگ کربلا این مقام را بازسازی کرد.

حرم طفلان مسلم

آرامگاه طفلان مسلم یکی از مشهورترین زیارتگاه‌های عراق است که مدفن دو کودک مسلم بن عقیل است. روایت می‌شود این دو کودک پس از واقعه عاشورا به اسارت گرفته شدند و در نهایت در کنار رود فرات به شهادت رسیده‌اند. آرامگاه این دو تن در جاده کربلا به بغداد قرار دارد و دارای دو ضریح است. ضریح شرقی متعلق به ابراهیم بن مسلم و ضریح غربی متعلق به محمد بن مسلم است.

مرقد حر بن یزید ریاحی

در 9 کیلومتری کربلا در روستایی به نام کمالیه، بارگاه یکی از یاران امام حسین به نام حر بن یزید ریاحی قرار دارد. حر اولین شخصی بود که راه را بر روی امام حسین (ع) و همراهان ایشان بست، اما در نهایت در رکاب ایشان جنگید و به مقام شهادت نائل شد. اولین بنای آرامگاه این شهید بزرگوار توسط عضدالدوله دیلمی ساخته شد. علت این که حر در کنار بقیه شهدای کربلا به خاک سپرده نشد، این است که مردمان قبیله‌اش، یعنی بنی‌تمیم، پیکر او را در این مکان به خاک سپردند.

مرقد سید ابراهیم مجاب

سید ابراهیم مُجاب نوه امام موسی کاظم (ع) است. مرقد ایشان در قسمت غربی صحن امام حسین (ع) قرار دارد. دلیل شهرت یافتن او به «مجاب» این است که هنگامی که او به قبر امام حسین (ع) سلام داده، از جانب قبر ایشان به او پاسخ داده شده است. مجاب به معنی کسی است که او را پاسخ گفته‌اند.

مرقد حبیب بن مظاهر

حبیب بن مُظاهر اَسدی از شهدای کربلا و از یاران خاص امام علی (ع) بود. حبیب از اشخاصی بود که به امام حسین (ع) نامه نوشت و از خواست که به کوفه بیاید. او پس از این که عهدشکنی کوفیان را دید مخفیانه از کوفه خارج شد و خود را به امام رساند تا در رکاب ایشان باشد. مرقد ایشان در حرم امام حسین (ع) در ضریحی جدا از سایر شهدای کربلا قرار دارد. حبیب بن مظاهر از بزرگان قبیله بنی اسد بود و قبیله او نیز او را جدا از سایر شهدا و در ده متری حضرت به خاک سپردند.

مرقد ابن فهد حلی

جمال‌الدین احمد بن شمس‌الدین محمد بن فَهْد حِلّی اَسَدی از فقیهان و محدثان بزرگ شیعی است. آرمگاه او در باغ نقیب علویین کربلا قرار دارد. آثار مشهور او عدة الداعی و نجاح الساعی (به فارسی: آیین بندگی و نیایش و آداب راز و نیاز به درگاه بی‌نیاز) نام دارند.

مرقد ابن حمزه

ابن حمزه از نوادگان بزرگوار حضرت عباس (ع) و از فقیهان و محدثان برجسته اسلام است. بارگاه او در جنوب شرقی حرم حضرت عباس و در جاده کربلا - طویرج قرار گرفته است.

مرقد امامزاده اخرس بن کاظم

محمد بن ابی الفتح معروف به الاخرس، از نوادگان امام موسی بن جعفر (ع) است که در محله الابتر در کربلا به خاک سپرده شده است. مرقد ایشان زیارتگاه بسیاری از عاشقان خاندان اهل بیت است.

چشمه امام علی (ع)

در نزدیکی دریاچه رزازه و در وسط بیابان چشمه‌ای به اسم چشمه امام علی (به عربی: قطارة الإمام علي) وجود دارد که در باور عموم همان چشمه‌ای است که حضرت علی در جنگ صفین آشکار کرد. در برخی از منابع شیعه آورده شده است که امام علی (ع) در مسیر صفین به صحرایی بی‌آب و علف وارد شد و در جستجوی آب سنگ بزرگی را جابه‌جا کرد. آب شیرین از زیر این سنگ بیرون آمد و هنوز هم از آن جاری‌ست. این چشمه امروزه به صورت یک زیارتگاه با شبستانی بزرگ و امکانات رفاهی گسترش یافته است.

جاهای دیدنی تاریخی کربلا

کربلا اگرچه مقصد زائران دلسوخته اباعبدالله (ع) است، اما این شهر به لحاظ مکان‌های تاریخی هم، مقصدی غنی محسوب می‌شود. از دیدنی‌های تاریخی کربلا در هنگام سفر به کربلا می‌توان موارد زیر را نام برد:

قلعه‌ هندی

این قلعه تاریخی نخست توسط آقا محمدخان قاجار برای حفظ و افزایش امنیت شهر ساخته شد. اما قبل از اتمام آن از دنیا رفت. پس از مرگ او، سید علی طباطبایی هزینه ساخت آن را تامین کرد و آصف الدوله هندی اتاق‌هایی در آن برای اقامت زائران فراهم نمود.

قلعه‌ اخیضر

قلعه اُخَیضِر یا کاخ عباسی اخیضر در 50 کیلومتری جنوب غربی کربلا واقع شده است. این دژ را عیسی بن موسی، برادرزاده یکی از خلفای عباسی به نام سفاح در سال 775 میلادی بنا کرده است. این قلعه تاریخی و زیبا نمادی از نوآوری در معماری دوران عباسی است.

جاهای دیدنی تاریخی کربلا

قصر عطشان

یکی دیگر از جاهای دیدنی عراق قصر عطشان است که در 30 کیلومتری کربلا قرار گرفته است. تاریخ ساخت این سازه به دوران عباسی می‌رسد. امروزه بخشی از دیوارها و طاق‌های این قصر باقی‌مانده که در گذشته از آن‌ها به عنوان اسلحه‌خانه استفاده می‌شد.

قصر نخیله

قصر نخیله یا خان الربع یکی از برجسته‌ترین آثار تاریخی و باستانی کربلاست. این قصر در 16 کیلومتری شهر و در جاده کربلا به نجف واقع شده است. بنای این اثر تاریخی به دوران عثمانی برمی‌گردد. علت این که به آن خان الربع گفته می‌شود این است که در یک چهارم فاصله کربلا تا نجف قرار گرفته و برای راحتی مسافرانی که به کربلا می‌آمدند ساخته شده است.

آرامگاه امیرکبیر

میرزا تقی خان فراهانی ملقب به امیرکبیر، صدراعظم برجسته ایران در زمان قاجار بود. ایشان در زمان صدارت خود خدمات گسترده‌ای برای پیشرفت ایران کنونی از جمله تاسیس مدرسه دارالفنون، ارائه کرد. پس از به قتل رسیدن، ابتدا او را در کاشان و در مشهد اردهال دفن کردند اما پیکر او مدتی بعد به درخواست همسرش به کربلا منتقل شد. محل دقیق آرامگاه او در جنوب شرقی صحن سید الشهدا در حجره‌ای قرار دارد. سنگ مزاری برای ایشان روی دیوار حجره نصب شده است. زائران ایرانی می‌توانند به هنگام زیارت اباعبدالله از مقبره این بزرگمرد نیز دیدن کنند.

پل سفید

پل سفید (به عربی: القنطرة البيضاء) یکی از بناهای تاریخی و باستانی شهر کربلاست که ساخت آن به بیش از 450 سال پیش باز می‌گردد. این پل در سال 1550 میلادی توسط یکی از سلاطین عثمانی و پس از دیدار وی از شهر کربلا هنگامی که رودخانه حسینیه را برای اتصال دو ساحل رودخانه حفر کرد، ساخته شد. پل سفید یکی از قدیمی‌ترین پل‌های ساخته شده توسط عثمانی‌ها در عراق است.

طبیعت کربلا و جاذبه‌های طبیعی

شهر کربلا آب و هوای خشک و گرمی دارد. با این وجود اگر بخواهیم بهترین جاهای دیدنی کربلا در تابستان را به شما معرفی کنیم، دریاچه رزازه پیشنهاد ما به شماست.

دریاچه رزازه

دریاچه رزاره دومین دریاچه بزرگ عراق است که آب خود را از رود فرات می‌گیرد. این دریاچه میان دو استان کربلا و انباره واقع شده است. رزازه از جنبه‌های زیادی از جمله گردشگری، مذهبی، تاریخی، اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی مورد توجه است.

بازارهای کربلا

بازارهای قدیمی شهر کربلا یکی از مهم‌ترین آثار تاریخی و گردشگری این شهر و یکی از جاهای دیدنی در سفر به کربلا هستند. در منابع تاریخی ذکر شده که ظهور بازارهای میراثی در این شهر به اوایل قرن سوم هجری قمری و به زمان خلیفه عباسی باز می‌گردد. از جمله مشهورترین این بازارها می‌توان به بازار سراجین، بازار خیاطی، بازار هایاک، بازار باب السلام، بازار اردوگاه، بازار باب الخان و بازار صفارین اشاره کرد.

هزینه سفر به کربلا

هزینه سفر به کربلا به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:

نحوه سفر: سفر هوایی به طور قابل توجهی گرانتر از سفر زمینی است.

زمان سفر: قیمت تورها در ایام پیک مانند محرم و اربعین به طور قابل توجهی افزایش می‌یابد.

نوع اقامت: هتل‌های نزدیک حرم معمولا گرانتر از هتل‌های دورتر هستند.

خدمات تور: تورهایی که شامل خدمات بیشتری مانند گشت و گذار و غذا هستند، گرانتر هستند.

با این حال، به طور کلی می‌توان هزینه سفر به کربلا را به شرح زیر برآورد کرد:

سفر زمینی: 3 تا 5 میلیون تومان ( حدودا )

سفر هوایی: 7 تا 10 میلیون تومان

هزینه‌های جانبی:

در کنار هزینه‌های اصلی سفر، باید هزینه‌های جانبی مانند:

ویزای عراق: حدود 40 دلار

عوارض خروج از کشور

بیمه مسافرتی

غذا

برای سفر به کربلا چی برداریم ؟

برای سفر به کربلا، لازم است وسایل و لوازم ضروری زیر را همراه داشته باشید:

مدارک شناسایی:

گذرنامه با اعتبار حداقل 6 ماه

کارت شناسایی ویژه (صادر شده توسط دفتر زیارتی)

لوازم شخصی:

لباس مناسب و متناسب با فصل سفر

کفش راحت برای پیاده روی

لوازم بهداشتی (حوله، مسواک، خمیر دندان، ملحفه)

مهر، تسبیح و کتاب دعای کوچک

وسایل ضروری:

کوله پشتی مناسب با بندهای پهن (به جای چمدان یا ساک دستی)

گوشی موبایل و شارژر

پول نقد به اندازه نیاز

لیوان نشکن

ساعت

لوازم بهداشتی و دارویی:

داروهای ضروری شخصی

سایر موارد:

کالسکه سبک و جمع و جور (در صورت همراه داشتن کودک)

توصیه های مهم:

سبک سفر کنید و از حمل وسایل غیرضروری خودداری نمایید

به صورت دسته جمعی به زیارت بروید

از رفت و آمدهای غیرضروری بپرهیزید

توجه داشته باشید که در حال حاضر نیازی به ویزا یا تست کرونا برای سفر به کربلا نیست. همچنین، اگر با تور سفر می کنید، معمولاً فقط وسایل شخصی لازم است