سهمیه های کنکور ؛ تغییرات جدید ارشد ۱۴۰۵ و شرایط ویژه ایثارگران و برگزیدگان علمی

سازمان سنجش آموزش کشور جزئیات تسهیلات ویژه آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۵ را برای برگزیدگان علمی مقطع کارشناسی، حافظان کل قرآن کریم و متقاضیان شرکت در سی‌ویکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام کرد. نتایج اولیه این آزمون به همراه کارنامه متقاضیان حاضر در جلسه، از روز ۳ شهریورماه در درگاه اطلاع‌رسانی سازمان سنجش به نشانی www.sanjesh.org قابل مشاهده است و دفترچه راهنمای انتخاب رشته‌های تحصیلی از روز ۴ شهریور ۱۴۰۵ قابل دریافت خواهد بود.

سهمیه های کنکور در ایران: قوانین جدید ایثارگران و رزمندگان

در آزمون ورودی مقطع کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۵، سه نوع سهمیه قابل استفاده برای داوطلبان مجاز است. افراد مجاز به انتخاب رشته لازم است بر اساس مفاد اطلاعیه، دفترچه راهنمای انتخاب رشته‌های تحصیلی (شماره ۲) را مطالعه کرده و کدرشته محل‌های مورد نظر خود را از دفترچه استخراج و به ترتیب علاقه مرتب کنند. ثبت نهایی کدرشته محل‌ها (حداکثر تا ۱۰۰ کدرشته‌محل) در بازه زمانی ۵ تا ۱۰ شهریور انجام می‌شود.

متقاضیان سهمیه رزمندگان می‌توانند بر اساس شرایط خود در بندهای «الف» و «ب» ذیل، متقاضی این سهمیه شوند. رزمندگانی که بر اساس مواد قانونی از تاریخ ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ تا ۳۱ شهریور ۱۳۶۷ حداقل ۶ ماه متوالی یا متناوب داوطلبانه در مناطق عملیاتی جبهه‌های نبرد حق علیه باطل حضور داشته‌اند، با تایید ارگان ذیربط می‌توانند در سهمیه رزمندگان گزینش شوند. همچنین با توجه به مصوبه هیئت وزیران در مهرماه ۱۴۰۰، رزمندگان جبهه مقاومت مشروط به داشتن حداقل ۶ ماه حضور داوطلبانه در جبهه با تأیید ستادکل نیروهای مسلح می‌توانند از تسهیلات ورود به دانشگاه‌ها بهره‌مند شوند. نیروهای فعال بسیجی و بسیجیان عادی پایگاه‌های مقاومت بسیج مشمول استفاده از سهمیه رزمندگان نمی‌شوند.

آن دسته از پرسنل کادر ثابت، پیمانی و وظیفه نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران که علاوه بر میزان موظفی، از تاریخ ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ تا ۳۱ شهریور ۱۳۶۷ حداقل ۶ ماه پیوسته یا ۹ ماه ناپیوسته شرکت در عملیات به صورت داوطلبانه در خطوط مقدم حضور داشته‌اند، با تأیید بالاترین مقام هر یک از نیروهای مسلح می‌توانند از مزایای این قانون استفاده کنند. متقاضیان واجد شرایطی که با استفاده از سهمیه رزمندگان در آزمون‌های ورودی مقطع کارشناسی ارشد ناپیوسته سال‌های گذشته شرکت کرده‌اند، لازم است برای استفاده از سهمیه رزمندگان در این آزمون طبق توضیحات مندرج در دفترچه شماره یک (ثبت‌نام) عمل کنند.

آنان دسته از افراد شامل «جانبازان ۲۵ درصد و بالاتر و همسر و فرزندان آنان»، «جانبازان زیر ۲۵ درصد و همسر و فرزندان آنان»، «آزادگان و همسر و فرزندان آنان»، «همسر و فرزندان رزمندگان با حداقل شش ماه حضور داوطلبانه در جبهه» و همچنین «همسر و فرزندان شهدا و مفقودالاثران» برای استفاده از سهمیه ایثارگران باید نسبت به تکمیل بند مربوط در تقاضانامه ثبت‌نامی اقدام کنند. در آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ گزینش متقاضیان به شکل زیر صورت می‌گیرد:

• ۲۵ درصد از ظرفیت هر کدرشته محل به «همسر و فرزندان شهدا و مفقودالاثران»، «آزادگان و همسر و فرزندان آنان»، «جانبازان ۲۵ درصد و بالاتر و همسر و فرزندان آنان» اختصاص دارد (سهمیه ایثارگران ۲۵ درصد ظرفیت).
• پنج درصد از ظرفیت هر کدرشته محل نیز به «جانبازان زیر ۲۵ درصد و همسر و فرزندان آنان» و «همسر و فرزندان رزمندگان با حداقل شش ماه حضور داوطلبانه در جبهه» اختصاص دارد (سهمیه ایثارگران ۵ درصد ظرفیت).

طبق قانون، در صورتی که سهمیه ۲۵ درصدی ایثارگران توسط متقاضیان مشمول سهمیه فوق تکمیل نشود، خالی مانده آن، ابتدا به مشمولین سهمیه ۵ درصدی ایثارگران که شرایط و حدنصاب لازم را داشته باشند، تخصیص یافته و اگر باز هم این ظرفیت خالی ماند، باقیمانده آن به متقاضیان سهمیه آزاد اختصاص می‌یابد. حدنصاب نمره ایثارگران (اعم از ایثارگران مشمول ظرفیت ۲۵ درصدی یا ۵ درصدی) ۷۰ درصد نمره آخرین فرد پذیرفته شده در گزینش آزاد در هر کدرشته محل و حدنصاب نمره رزمندگان ۸۰ درصد نمره آخرین فرد پذیرفته شده در گزینش آزاد در هر کدرشته محل است.

مشمولین سهمیه ایثارگر پنج درصد ظرفیت، ابتدا همانند سایر متقاضیان در سهمیه آزاد گزینش می‌شوند و در صورت قبول نشدن، با شرایط ایثارگران در سهمیه ایثارگر ۵ درصد و سپس در خالی مانده ظرفیت سهمیه ایثارگران ۲۵ درصد گزینش می‌شوند. متقاضیان آزمون سال ۱۴۰۵ که از سهمیه ایثارگران استفاده کرده و در آزمون‌های سال ۱۴۰۴ یا قبل از آن در دوره روزانه پذیرفته شده‌اند و در رشته قبولی خود ثبت‌نام نکرده یا از رشته قبولی خود انصراف داده‌اند، سهمیه ایثارگران برای آنان فقط در دوره‌های غیرروزانه لحاظ و گزینش می‌شود.

تسهیلات ویژه برگزیدگان علمی و حافظان قرآن

بر اساس آیین‌نامه پذیرش با آزمون استعدادهای درخشان در مقاطع کارشناسی (پیوسته و ناپیوسته) و کارشناسی ارشد، متقاضیان در صورت حائز شرایط بودن، حداکثر تا یک سال تحصیلی پس از زمان دانش‌آموختگی (و صرفاً برای یک‌بار) در صورت شرکت در آزمون کارشناسی ارشد و کسب حدنصاب علمی حداقل ۹۰ درصد نمره آخرین فرد پذیرفته شده در گزینش آزاد هر کد رشته محل از سوی سازمان سنجش به یکی از دانشگاه‌ها معرفی می‌شوند. مشمولان این تسهیلات شامل برگزیدگان رتبه‌های اول تا پانزدهم مرحله نهایی المپیادهای علمی ـ دانشجویی، دانشجویان نمونه کشوری در مقطع کارشناسی با معرفی سازمان امور دانشجویان، رتبه‌های اول تا سوم نهایی جشنواره‌های خوارزمی، جوان خوارزمی، رازی، ابن‌سینا و فارابی در مقطع کارشناسی پیوسته یا ناپیوسته با مشارکت حداقل ۵۰ درصد در دستاورد حائز رتبه هستند.

علاوه بر این، دانش‌آموختگان رتبه اول مقطع کارشناسی پیوسته در بین دانشجویان هم رشته و هم ورودی که طی هشت نیمسال تحصیلی دانش‌آموخته شده‌اند و دانش‌آموختگان رتبه اول مقطع کارشناسی ناپیوسته در بین دانشجویان هم رشته و هم ورودی که طی چهار نیمسال تحصیلی دانش‌آموخته شده‌اند نیز شامل این تسهیلات می‌شوند. سازمان سنجش حداکثر معادل ۱۰ درصد ظرفیت (با تقریب اضافی) در هر کد رشته محل تحصیل مقطع بالاتر را بر اساس اولویت نمره و انتخاب رشته متقاضیان به حائزین شرایط اختصاص خواهد داد.

حافظان کل قرآن کریم، به‌جز اتباع خارجی، برای استفاده از مزایای قانونی پیش‌بینی‌شده باید در آزمون کارشناسی ارشد، در مجموعه امتحانی علوم قرآن و حدیث با کد ۱۱۱۱ شرکت و بند مربوط را در تقاضانامه اینترنتی علامت‌گذاری کنند. بر اساس ضوابط، از سال ۱۳۹۸ به بعد آزمون شفاهی مستقل برای تأیید صحت حفظ برگزار نمی‌شود و متقاضیان باید حداقل مدرک تخصصی مندرج در مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی، یعنی مدرک حافظ درجه ۳، را ارائه کنند. سازمان سنجش تأکید کرده است حافظانی که در سال‌های گذشته با استفاده از این تسهیلات مدرک کارشناسی علوم قرآن و حدیث دریافت کرده‌اند، برای ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد امکان استفاده مجدد از این سهمیه را ندارند.

شرایط گزینش نهایی و المپیاد علمی دانشجویی

مرحله نخست سی‌ویکمین دوره المپیاد علمی دانشجویی کشور، همزمان با آزمون ورودی مقطع کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۵ برگزار شد. این المپیاد در ۲۳ رشته از جمله زبان و ادبیات فارسی، علوم جغرافیایی، علوم اقتصادی، علوم قرآن و حدیث، علوم تربیتی، حقوق، ریاضی، زیست‌شناسی گیاهی و جانوری، مهندسی برق، مهندسی شیمی، مهندسی صنایع، روان‌شناسی، علوم زمین، شیمی، فیزیک، زیست‌شناسی سلولی و مولکولی، آمار، مهندسی عمران، مهندسی مکانیک، مهندسی مواد، مهندسی کامپیوتر، اگرواکولوژی و ژنتیک گیاهی و طراحی صنعتی برگزار خواهد شد. دانشجویانی که حداقل ۷۰ واحد درسی گذرانده‌اند، می‌توانند متقاضی شرکت در المپیاد علمی دانشجویی باشند.

بر اساس مصوبه شورای سنجش و پذیرش دانشجو در دوره‌های تحصیلات تکمیلی، حدنصاب نمره علمی برای مجاز شدن به انتخاب رشته در آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵، در همه دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی دولتی و غیردولتی و نیز دانشگاه آزاد اسلامی، نمره علمی ۵ و بالاتر تعیین شده است. گزینش نهایی داوطلبان کارشناسی ارشد بر مبنای ۸۰ درصد نمره آزمون و ۲۰ درصد معدل مقطع کارشناسی انجام می‌شود. سهم ۲۰ درصدی معدل کارشناسی به‌صورت تراز اعمال خواهد شد و برای داوطلبانی که دوره کارشناسی آنان ناپیوسته بوده است نیز میانگین معدل کاردانی و کارشناسی ناپیوسته در محاسبه و تراز نمره لحاظ می‌شود.