شعله‌های آتش به جان «گراند هتل», قدیمی‌ترین هتل ایران افتاد / خاکستر شدن تاریخ در قلب لاله‌زار

حادثه آتش‌سوزی در «گراند هتل» تهران، فراتر از یک حریق ساده در یک انبار کالا، هشداری جدی برای تاریخ و هویت معماری پایتخت است. این بنا که بیش از یک قرن قدمت دارد و نماد مدرنیته و خاطرات هنری خیابان لاله‌زار محسوب می‌شود، بار دیگر در میانه کشمکش‌های حقوقی میان مالکان، شهرداری و وزارت میراث فرهنگی، طعمه حریق شد.

گراند هتل

معاون میراث فرهنگی استان تهران اعلام کرد کارشناسان برای بررسی خسارت آتش‌سوزی پاساژ گراند هتل بازدید کرده و پس از جمع‌بندی گزارش آسیب‌شناسی، جلسه‌ای برای مرمت و ایمن‌سازی بنا برگزار خواهد شد.

معاون میراث فرهنگی استان تهران با تایید آتش‌سوزی «گراند هتل»، ‌گفت: کارشناسان میراث فرهنگی به‌صورت دوره‌ای از پاساژ گراند هتل بازدید داشته‌اند و پس از جمع‌بندی گزارش آسیب‌شناسی، جلسه‌ای برای مرمت و رفع آسیب‌ها برگزار خواهد شد.

عصر سه‌شنبه (پنجم اسفند ماه ١۴٠۴) یک انبار لوازم الکترونیکی در خیابان لاله‌زار تهران دچار حریق شد  که در جریان آن طبقات بالایی ساختمان «پاساژ گراند هتل»، که محل دپوی حجم زیادی از اجناس الکتریکی بود، نیز آتش گرفت.

در پی آتش‌سوزی گسترده در طبقات بالایی ساختمان پاساژ «گراند هتل» مالک سه‌دانگ این ساختمان با اشاره به قدمت بیش از یک‌صد سال آن و ثبت ملی بودن بنا، خواستار روشن شدن تکلیف قانونی مسئولیت ایمنی این محل شد. او با اشاره به بلاتکلیفی چندساله وضعیت حقوقی ساختمان و حکم دیوان عدالت اداری که مسئولیت ‌برخی اقدامات را بر عهده وزارت میراث فرهنگی دانسته است، تاکید کرد که «تعیین دقیق مسئولیت ناایمنی و پیشگیری از حوادث مشابه باید با شفافیت و اجرای کامل قوانین مربوطه انجام شود.»

جزئیات آتش‌سوزی در قدیمی‌ترین هتل ایران

آتش‌سوزی خیابان لاله‌زار

مرتضی ادیب‌زاده، معاون میراث فرهنگی استان تهران درباره آتش‌سوزی خیابان لاله‌زار و «گراند هتل» و میزان خسارت وارد شده به ایسنا گفت: بازدید انجام شده و همکاران در حال تدوین گزارش هستند. همچنین باید گزارش آتش‌نشانی را نیز دریافت کنیم. پس از جمع‌بندی نهایی و برآورد خسارات و انجام آسیب‌شناسی آتش‌سوزی رخ‌داده، گزارش رسمی منتشر خواهد شد.

او درباره ادعای مالک سه دانگ از «گراند هتل» مبنی براینکه بارها نسبت به وضعیت بنا هشدار داده‌اند و حتی حکمی از دیوان عدالت اداری داشته‌اند مبنی بر اینکه میراث فرهنگی باید نسبت به آن محل اقدام کند، در حالیکه میراث فرهنگی تاکنون هیچ بازدید یا اقدامی انجام نداده است، توضیح داد: کارشناسان ما به‌صورت دوره‌ای بازدید داشته‌اند. مکاتباتی نیز با شهرداری انجام داده‌ایم تا نسبت به ایمن‌سازی و مقاوم‌سازی بنا اقدام کنند و این موارد را به مالک اعلام کنند. با توجه به اینکه بنا ثبت ملی است، پس از دریافت و جمع‌بندی نهایی گزارش آسیب‌شناسی این حادثه، جلسه‌ای با حضور شهرداری و مالک برگزار خواهیم کرد تا درباره مرمت و رفع ایرادات و آسیب‌های واردشده تصمیم‌گیری و اقدام شود.

ادیب‌زاده در پاسخ به این پرسش که گفته شده وضعیت نابسامان گراند هتل به میراث فرهنگی اعلام شده و میراث اقدامی نکرده است و آیا این ادعا صحت دارد؟ پاسخ داد: در خصوص بناهای تاریخی، اگر توسط مالک رسیدگی نشوند، رها شوند یا کاربری نامتناسبی به آن‌ها تحمیل شود، قطعاً این امر موجب آسیب به کالبد بنا و ناپایداری سازه خواهد شد. این‌ها اقداماتی است که خود مالکان باید انجام دهند. اگرچه ما نگفته‌ایم که هیچ اقدامی نکرده‌ایم، اما با توجه به اینکه یک اثر فاخر ملی در اختیار مالک است، ایشان نیز موظف‌اند نسبت به نگهداری و رسیدگی آن اقدام کنند. اگر موضوع دیگری نیز درباره هشدارها یا اعلام‌های قبلی به میراث فرهنگی مطرح شده باشد، ما مکاتبات لازم را انجام داده‌ایم. با این حال، با توجه به تعداد بالای این‌گونه بناها، محدودیت منابع اعتباری میراث فرهنگی، و نیز قوانین حمایتی موجود که مشخص کرده‌اند این آثار چگونه و در چه قالبی می‌توانند احیا شوند، تحقق این امر مستلزم همکاری بیشتر میان مالک، میراث فرهنگی و شهرداری است. ما نیز توقع نداریم که تمام بار نگهداری یا هزینه‌ها صرفاً بر عهده مالک باشد.

معاون میراث فرهنگی تهران در پاسخ به این سوال ایسنا که آیا شما حکمی از دیوان دریافت کرده‌اید؟ گفت: در حال حاضر در مأموریت هستم. جزئیات پرونده طی روزهای آینده اعلام خواهد شد، در صورتی که موردی وجود داشته باشد.

ایسنا