مافیای مدلینگ؛ دام پنهان مد برای جوانان جویای نام

مافیای مدلینگ با وعده‌های فریبنده ورود به دنیای پر زرق و برق مد و فشن، ذهن بسیاری از جوانان را به خود مشغول کرده است. این جذابیت کاذب، گاهی باعث می‌شود تا افراد بدون توجه به عواقب احتمالی، خود را در معرض دام‌هایی پنهان قرار دهند. داستان‌هایی از جوانانی که با آرزوی دیده شدن و تحسین، قدم در این مسیر می‌گذارند و ناخواسته درگیر شبکه‌هایی می‌شوند که اهدافشان فراتر از نمایش لباس و زیبایی است.

صنعت مد در ایران، با وجود پتانسیل‌های فراوان، با چالش‌های قانونی و فرهنگی متعددی روبرو است. این محدودیت‌ها، به جای هدایت صحیح فعالان این حوزه، فضایی را برای رشد فعالیت‌های زیرزمینی و غیررسمی فراهم کرده است. در این میان، جوانانی که رویای مدل شدن را در سر می‌پرورانند، بیش از پیش در معرض سوءاستفاده قرار می‌گیرند. این مقاله به بررسی ابعاد مختلف این پدیده و خطراتی که جوانان را تهدید می‌کند، می‌پردازد.

ظاهر فریبنده مدلینگ و آرزوهای جوانان

بهاره، دختری با قد و قواره‌ای مناسب برای حرفه مدلینگ، تمام دغدغه‌اش رسیدن به وزن ایده‌آل و ورود به دنیای مد است. او آرزو دارد با پوشیدن لباس‌های برند و جلب توجه دیگران، به شهرت برسد. این رویا، او را به سمت هزینه‌های هنگفت برای شرکت در کلاس‌های خصوصی و تهیه آلبوم عکس سوق داده است. اما واقعیت این است که در بسیاری از شوهای زیرزمینی، درآمد مدل‌ها تنها به اندازه لباسی است که به تن دارند و این تازه آغاز ماجراست.

این علاقه به مدل شدن، تنها مختص بهاره نیست. بسیاری از جوانان با انگیزه‌های مشابه، حاضر به پرداخت هزینه‌های گزاف برای ورود به این حرفه هستند. آن‌ها اغلب با وعده‌های دروغین پیشرفت و موفقیت، مورد سوءاستفاده قرار می‌گیرند. در این میان، کسانی که حاضر به شرکت در شوهای خصوصی با پوشش نامناسب یا پذیرش درخواست‌های غیرمعقول نیستند، شانس کمتری برای دیده شدن دارند، چرا که فرصت‌های رسمی و قانونی برای فعالیت در این حوزه بسیار محدود است.

محدودیت‌های قانونی و رشد مافیای مدلینگ

تدوین قوانینی که به جای حمایت از مد ایرانی اسلامی، محدودیت‌های فراوانی برای برگزارکنندگان نمایش‌های زنده لباس ایجاد کرده، باعث شده تا رشد این صنعت در ظاهر متوقف شود. این در حالی است که فعالان و علاقه‌مندان به مد ایرانی همچنان خواهان فعالیت در این صنعت هستند و از سوی دیگر، برخی سودجویان از این فرصت برای پیشبرد اهداف خود بهره می‌برند. جشنواره‌هایی مانند “زنان سرزمین من” که فرصتی برای نمایش زنده لباس فراهم می‌کرد، نیز به دلیل اختلافات اداری، تعطیل شد.

این محدودیت‌ها و مشکلات، فعالان حوزه مد را به سمت راه‌های جایگزین سوق داده است. بهاره پس از ماه‌ها انتظار، به نمایشی در سالن یکی از برج‌های شمال غرب تهران دعوت شد. صحنه‌ای با نورهای رنگی و صندلی‌هایی در اطراف، که در انتظار ورود مدل‌های خوش‌قد و قامت بود. مهمانان از طریق پیامک از زمان و مکان برگزاری مطلع می‌شدند. این شوها، که اغلب با حضور عکاسان و ثبت لحظات توسط دوربین‌های موبایل همراه است، فرصتی برای مدل‌هاست تا خود را نشان دهند، حتی اگر این دیده شدن با هزینه‌های پنهان همراه باشد.

آسیب‌های پنهان توسعه صنعت مد

مهری بهار، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران و پژوهشگر حوزه مد، معتقد است که به دلیل محدودیت‌های شرعی و عرفی، طراحان به سمت توسعه کار خود به صورت پنهانی روی آورده‌اند. این توسعه در لایه‌های پنهان، آسیب‌های اجتماعی متعددی را به همراه دارد. صنعتی که در سطح جهانی سرمایه‌گذاری هنگفتی را جذب می‌کند، در ایران به صورت مافیایی و پنهانی رشد کرده است.

اخبار غیررسمی از برگزاری شوهای زنده در کیش، هتل‌ها و برج‌های مسکونی شمال تهران، گواه این مدعاست. برگزارکنندگان این شوها، تلاش می‌کنند تا صنعت خود را زنده نگه دارند، چرا که برگزاری رسمی با محدودیت‌های فراوانی روبروست. کارگروه ساماندهی مد و لباس در وزارت ارشاد، با تمرکز بر تدوین آیین‌نامه و نظارت، به جای حمایت، به سدی برای برگزاری نمایش‌های زنده لباس تبدیل شده است. آیین‌نامه‌هایی که در سال ۸۷ تصویب شد، به جای رویکردهای حمایتی، بیشتر بر باید و نبایدهای غیرضروری تمرکز داشت.