ایران باستان و اشکال خانواده ها و طرز زندگی آنها در جامعه

مشاهده : 655
ایران باستان و اشکال خانواده ها و طرز زندگی آنها در جامعه فرهنگ و هنر و شعر
ایران باستان و خانواده اشکال خانواده و جامعه در ایران باستان چگونه بود؟ آریایی ها از قرن هفتم و یا اواخر قرن هشتم قبل از میلاد وارد ایران شدند.به این ترتیب سرزمین ما مسکن اقوام زیادی از آریایی ها شد.درباره وقایع و نحوه زندگی مردم قبل از ورود آریایی ها اطلاعات زیادی وجود ندارد.همین قدر […]

ایران باستان و خانواده

اشکال خانواده و جامعه در ایران باستان چگونه بود؟

آریایی ها از قرن هفتم و یا اواخر قرن هشتم قبل از میلاد وارد ایران شدند.
به این ترتیب سرزمین ما مسکن اقوام زیادی از آریایی ها شد.
درباره وقایع و نحوه زندگی مردم قبل از ورود آریایی ها اطلاعات زیادی وجود ندارد.
همین قدر مشخص است که در هزاره های دور ساکنان سرزمین ما در تعداد زیادی از جوامع روستایی زندگی می
کردند و به دامپروری و کشاورزی می پرداختند.
چنان که گفته شد به دلیل نبود اسناد مکتوب اطلاعات چندانی از تمدن اقوام ساکن ایران، پیش از ورود آریایی
ها وجود ندارد.
بنابراین در این مقاله منظور از ایرانیان ساکنان سرزمین ایران پس از ورود آریایی ها است(dot)

تشکیلات اجتماعی ایرانیان باستان

در زمان های
بسیار قدیم ایرانیان تشکیلات دودمانی داشتند.
این تشکیلات دودمانی در دوران شاهنشاهی های ماد و پارس و پارت هم باقی بود.
تاجایی که ایرانیان حتی در اوج شکوه امپراتوری هخامنشی در زمان کوروش و داریوش باز هم تشکیلات دودمانی داشتند.

 براین اساس جامعه ایرانی به چهار قسمت تقسیم می شد

– خانه (مان)- ده (ویس)- طایفه (زنتو، زند)- کشور (دهیو) براساس همین تشکیلات دودمانی داریوش بزرگ در کتیبه مزار داریوش در نقش رستم خود را از حیث نسب (خانه) پسر ویشتاسب، از لحاظ دودمان هخامنشی، از جهت طایفه پارسی و
از لحاظ ملت آریایی می نامد(dot) بعد از تشکیل سلسله هخامنشیان، پارت ها سلسله اشکانی را تشکیل دادند و آنها
هم اصول و سنت های سیاسی عهد هخامنشی را حفظ کردند.
حتی در زمان آنها تشکیلات دودمانی قدیم جانی تازه گرفت.

در کتاب هایی که به زبان پهلوی است بارها از فرماندهان چهارگانه یعنی رییس خانه، رییس ده، رییس طایفه و
رییس کشور صحبت شده است.
البته رؤسای خانواده و دودمان همیشه پابرجا بودند ولی با این که رییس طایفه و رییس کشور اجزای اصلی تشکیلات
دودمانی بودند ولی وظیفه و اختیارات آنها معلوم نبود و دچار تغییر می شد.
به عنوان مثال در دوره هخامنشیان این دو رییس در مقابل قدرت محلی مقام قابل توجهی نداشتند و دولت جانشین
رییس طایفه و رییس کشور شد.
مقام رییس کشور در دست شاهنشاه قرار گرفت و شهربانان که نماینده شاه بودند جانشین رؤسای طایفه ها شدند.
البته شاهنشاهان باز هم از رؤسای دودمان های بزرگ بودند و این دودمان های بزرگ طبقه اشراف را تشکیل می
دادند(dot)
ایران در زمان هخامنشیان هفت دودمان ممتاز داشت که یکی از آنها نژاد سلطنتی بود.
تعداد خاندان های بزرگ در زمان اشکانیان هم ظاهراً هفت تا بوده است.
احتمال دارد که این عدد هفت یادگار سنن عهد هخامنشی باشد.
شاهنشاهان اشکانی هم مانند شاهان هخامنشی از رؤسای دودمان های بزرگ بودند.
قدرت این دودمان ها هم براساس مالکیت زمین بود که موروثی بود.
در دوره اشکانیان از میان هفت خاندان بزرگ، دو خاندان به نام های سورن و کارن بعد از دودمان شاهی
صاحب قدرت محسوب می شدند.
شغل موروثی سورن ها تاجگذاری سلاطین بود.

 ایران باستان و اشکال خانواده ها و طرز زندگی آنها در جامعه

ایران در زمان هخامنشیان هفت دودمان ممتاز داشت که یکی از آنها نژاد سلطنتی بود

 خانواده در ایران باستان

در زمان های بسیار قدیم
خانه یا خانواده ایرانی بر اقتدار پدر یا بزرگ تر خانواده بنا بود و اولاد تابع محض پدر بودند.
در آن دوران رییس خانواده در آن واحد قاضی و مجری آداب مذهبی و قربانی کردن بود زیرا به خاطر
سادگی آداب مذهبی، طبقه روحانیون وجود نداشتند.
یکی از تکالیف حتمی رییس خانواده این بود که مراقب اجاق خانواده باشد و نگذارد آتش آن خاموش شود.
اجاق خانواده در جایی معین واقع و مورد احترام بود.
بعدها طبقات به وجود آمدند که یکی از آنها روحانیون بودند.
براساس اوستا، این طبقات روحانیون، مردان جنگی و برزگران بودند.
در جامعه ایران باستان اگرچه زن اختیاراتی نسبت به شوهر نداشت ولی بانوی خانه محسوب می شد و چنین به
نظر می آید که مقام زن ها نزد ایرانیان بهتر از مقام آنها در نزد مردمان دیگر بوده است(dot)

ده (ویس) در ایران باستان
از چند خانواده تیره تشکیل می شد.
محل سکونت آنها ده بود که به آن ویس می گفتند.
رییس تیره را ویس پت (ویس بد) می نامیدند.
چنان که گفتیم سورن ها یکی از دودمان های بزرگ بودند.
آنها اتباع خود را برای جنگ با دشمنان شاه و حتی گاهی برای درافتادن با خود شاه مسلح می کردند.
مشهور است که در جنگ با کراسوس ویس بد سورن ها ده هزار سوار را که همه از بندگان او
بودند به جنگ برد.
به عبارتی در آن زمان کشاورزان برای این دودمان بزرگ به نوعی بنده محسوب می شدند(dot)
طایفه در ایران
باستان

از چند تیره، عشیره یا قبیله تشکیل می شد.
محل سکونت طایفه بلوک بود که در آن زمان به آن گئو می گفتند.
رییس قوم را دهیوپت می نامیدند.
دهیوپت ها در واقع امرا یا پادشاهان کوچکی بودند که در مقابل شاه بزرگ حالت دست نشاندگی داشتند.
آنها می بایست به شاه باج می دادند یا هدایایی به دربار می فرستادند و در موقع جنگ سپاهی برای
شاه تهیه می کردند.
اکثر پهلوانان داستان های قدیم ما ده یوپت هایی بودند که هر کدام حکومت ولایت یا ایالتی را داشتند و
این حکومت ولایت یا ایالت در خانواده آنها موروثی بود(dot)
کشور
چند عشیره، قوم یا مردمی را تشکیل می
دادند.
به محل سکنای آنها که که ولایت بود «ده یو» می گفتند(dot) از میان دولت های مشهور ایرانی، حکومت اشکانی
به دولت های آریایی باستانی شباهت بیشتری داشت.در تشکیلات دودمانی، رؤسای خانواده ها رییس تیره را انتخاب می کردند.
رؤسای تیره ها هم رییس قوم را انتخاب می کردند.
تعیین رییس قوم و ولایت در ابتدا انتخابی بود اما چون رؤسای قوم فرماندهی لشکر را در موقع جنگ به
عهده داشتند بعدها بر اختیارات خود افزودند ولی نه به اندازه ای که اختیارات رؤسای خانواده ها و رؤسای تیره
ها به کلی از بین برود.
وقتی یک نفر حکومت چند ولایت را به دست می آورد، او را شاه بزرگ می نامیدند.

از داستان های قدیمی برمی آید که در عهد باستان آریایی های شهری و ده نشین شده دولت هایی را
تشکیل داده بودند.
ظاهراً تعداد دولت هایی که آریایی ها در ابتدا تشکیل دادند دست کم به چهار دولت می رسیده است.
براساس داستان ها دو دولت را باید دولت جمشیدی ها و فریدونی ها بنامیم و دو دولت دیگر را منوچهری
ها و زابی ها(dot) جمشید خیلی قدیمی است.
بعضی عقیده دارند که جمشید داستانی مربوط به زمانی است که هنوز مردمان هندواروپایی از هم جدا نشده بودند ولی
به هر حال زمان حکومت او از زمانی که هندی و ایرانی ها با هم بوده اند پایین تر نمی
رود.
دولت فریدونی ها نیز مربوط به همین زمان است.
دولت منوچهری و زابی ها مربوط به دور هایی است که آریان های ایرانی در شمال شرقی فلات ایران مستقر
شده بودند و از سوی مردمی که دایم از طرف شمال به آنها حمله می کردند تحت فشار بودند.
به احتمال قوی این مردم مهاجم همان سکاها بوده اند.

۲۰ دات آی آر

2017-01-18 / گردآوری:
گزارش خطا در خبر
نظر خود را بنویسید - نظرات کاربران (۰)
فیلم پرشین وی
هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را هاتف اصفهانی | شعر زیبای سوی خود خوان یک رهم تا تحفه جان آرم تو را
هاتف اصفهانی شاعر توانا و مسلط به زبان فارسی و عربی بوده است وی از جمله شاعران نامی در سبک ترجیع‌بند و ترکیب‌بند می باشد.
سوژه های روز رو این جا ببینید !
فال روزانه
تعبیر خواب
۱۳ بدر در آذربایجان غربی چگونه است؟
توحی شیرازی | شعر زیبای بازی زلف تو امشب
روز جهانی انیمیشن در ۲۸ اکتبر
روز مادر | عجیب ترین مراسم های روز مادر در دنیا
احمد گلچین معانی | شعر زیبای نگهش سوی دگر بود و نگاهش کردم
جشن هالووین در ۳۱ اکتبر
مراسم عروس بران چگونه برگزار می شود؟
میلاد امام رضا (ع) | اشعار مربوط به آن روز
روز جهانی پسوریازیس در ۲۹ اکتبر
فریدونشهر | عروسی گرجی در این شهر چگونه برگزار می شود؟
جشن آبانگان در دهم آبان
مسعود سعد سلمان | شعر زیبای در بزم پادشا نگر این کاروبار گل
روز ملّی مبارزه با استکبار در ۱۳ آبان
آیین تولد فرزند در کردستان چگونه است؟
عید قربان | اشعار تبریک این روز بزرگ
فروغی بسطامی | شعر زیبای صف مژگان تو بشکست چنان دل‌ها را
روز جهانی پرتونگاری (رادیولوژی) در ۸ نوامبر
خراسان جنوبی | رمضانی‌خوانی رسم کهن خراسان جنوبی در رمضان
روز فرهنگ عمومی در ۱۴ آبان
بیدل دهلوی | شعر زیبای ای خیال قامتت آه ضعیفان را عصا
دامغان | جشنواره شیردوشان یا امامدر
کارو دردریان | شعر زیبای از بس کف دست بر جبین کوبیدم
گیلان | مراسم عروس فوشای چگونه برگزار می شود؟
مهدی اخوان ثالث | شعر زیبای منزلی در دوردست
مصر | فانوس رمضان سنت فاطمیان در این دیار
روز جهانی علم در ۱۰ نوامبر
عید غدیر | اشعار مربوط به آن (۴)
روز ملی کیفیت در ۱۸ آبان
ژاپن | جشن شکوفه های گیلاس در این کشور
روز جهانی ذات الریه در ۱۲ نوامبر
ایرج میرزا | شعر زیبای شکوه ی شاگرد
روز جهانی دیابت در ۱۴ نوامبر
دوره قاجار | مراسم جالب ازدواج بلوچ ها
قیصر امین پور | شعر زیبای این ترانه بوی نان نمی دهد
روز بزرگداشت سید محمدحسین طباطبایی در ۲۴ آبان
مریم حیدر زاده | شعر زیبای وقتی که چشات ابره
logo-samandehi