شربت آموکسی‌سیلین برای چیست؟ فرق ۱۲۵ و ۲۵۰ و نحوه مصرف در کودکان
شربت آموکسی‌سیلین نوع مایع یک آنتی‌بیوتیک از خانوادهٔ پنی‌سیلین است. پزشک ممکن است آن را برای بعضی عفونت‌های باکتریایی مانند عفونت گوش میانی، گلودرد استرپتوکوکی یا برخی عفونت‌های تنفسی تجویز کند. این دارو روی ویروس‌های سرماخوردگی و آنفلوآنزا اثری ندارد. در این راهنمای پرشین‌وی می‌خوانید که عدد ۱۲۵ یا ۲۵۰ روی بطری چه معنایی دارد، دارو را چطور اندازه بگیرید و بعد از آماده‌کردن تا چه زمانی می‌توانید از همان بطری استفاده کنید.
شربت آموکسی‌سیلین برای کودکان در چه مواردی تجویز می‌شود؟
شکل مایع برای کودکان و کسانی که بلع کپسول برایشان دشوار است کاربرد دارد. پزشک با توجه به محل عفونت، شدت علائم و سابقهٔ مصرف آنتی‌بیوتیک تصمیم می‌گیرد آیا آموکسی‌سیلین مناسب است. گوش‌درد کودک، حتی همراه تب، به‌تنهایی دلیل شروع آنتی‌بیوتیک نیست. برای مثال، گوش‌درد پس از سرماخوردگی در کودکان می‌تواند به علت فشار و گرفتگی گوش باشد و معاینه برای تشخیص عفونت گوش میانی اهمیت دارد.
در گلودرد هم شدت درد یا دیدن لکه‌های سفید روی لوزه به‌تنهایی علت را روشن نمی‌کند. پزشک ممکن است برای تشخیص عفونت استرپتوکوکی آزمایش درخواست کند. آبریزش بینی، گرفتگی صدا و سرفه اغلب با عفونت ویروسی همراه‌اند. برای علائم سرماخوردگی معمولی، مراقبت از علائم و توجه به بدتر شدن وضعیت کودک اهمیت دارد. داروی باقیمانده از نسخهٔ قبلی را برای بیماری تازه مصرف نکنید. انتخاب درمان برای عفونت‌های گوناگون در راهنمای موارد مصرف آموکسی‌سیلین توضیح داده شده است.
فرق شربت آموکسی‌سیلین ۱۲۵ و ۲۵۰ چیست؟
عدد روی بطری معمولاً نشان می‌دهد پس از آماده شدن دارو، در هر ۵ میلی‌لیتر چه مقدار آموکسی‌سیلین وجود دارد. شربت ۲۵۰ در حجم مساوی، دو برابر شربت ۱۲۵ مادهٔ مؤثره دارد. برای همین، تکرار همان تعداد میلی‌لیتر با بطری جدید می‌تواند مقدار دارویی را که کودک دریافت می‌کند تغییر دهد. اگر نوشتهٔ روی نسخه با برچسب بطری فرق دارد، پیش از اولین نوبت از داروساز بخواهید هر دو را بررسی کند.
| غلظت روی بسته | مقدار آموکسی‌سیلین در هر ۵ میلی‌لیتر |
|---|---|
| ۱۲۵ میلی‌گرم در ۵ میلی‌لیتر | ۱۲۵ میلی‌گرم |
| ۲۵۰ میلی‌گرم در ۵ میلی‌لیتر | ۲۵۰ میلی‌گرم |
حجم نهایی بطری، مثلاً ۱۰۰ میلی‌لیتر، با غلظت دارو فرق دارد. دو بطری ممکن است پس از آماده‌سازی حجم یکسانی داشته باشند و مقدار متفاوتی آموکسی‌سیلین در هر نوبت بدهند. وزن کودک، نوع عفونت و در برخی موارد عملکرد کلیه در تجویز اثر دارند. از داروساز بخواهید غلظت، حجم هر نوبت به میلی‌لیتر و فاصلهٔ نوبت‌ها را روی برچسب بنویسد. نسخهٔ کودک دیگری یا دستور دفعهٔ قبل را مبنای اندازه‌گیری قرار ندهید.
طرز تهیه و نحوه مصرف شربت آموکسی‌سیلین
آنچه به آن شربت می‌گوییم معمولاً پودری است که با افزودن آب به سوسپانسیون خوراکی تبدیل می‌شود. بهتر است داروساز دارو را آماده کند. اگر لازم است در خانه آماده کنید، نوع و مقدار آب و ترتیب افزودن آن را از بروشور همان محصول یا داروساز بپرسید. بطری را طبق دستور تکان دهید تا پودر پخش شود. مقدار آب مورد نیاز ممکن است با برند، غلظت یا اندازهٔ بطری تغییر کند. اگر خط بطری مشخص نیست، آب بیش از حد اضافه شده یا بخشی از محتویات ریخته است، پیش از مصرف با داروساز تماس بگیرید.
چطور هر نوبت را درست اندازه بگیریم؟
- پیش از هر بار مصرف، در بطری را ببندید و آن را خوب تکان دهید تا ذرات پخش شوند.
- مقدار نوشته‌شده روی نسخه را با سرنگ خوراکی مدرج یا پیمانهٔ دارویی اندازه بگیرید. قاشق آشپزخانه اندازهٔ دقیقی ندارد.
- اگر عدد روی نسخه به میلی‌گرم است و سرنگ بر حسب میلی‌لیتر درجه‌بندی شده، حجم هر نوبت را از داروساز بپرسید.
- پس از مصرف، سرنگ را طبق دستور بشویید و در بطری را محکم ببندید. زمان نوبت‌ها را ثبت کنید تا دو نفر در خانه یک دوز را دوبار ندهند.
شربت را قبل از غذا بدهیم یا بعد از غذا؟
آموکسی‌سیلین ساده را معمولاً می‌توان با غذا یا بدون غذا مصرف کرد. اگر کودک پس از خوردن دارو احساس تهوع دارد، مصرف همراه غذا ممکن است کمک کند. اگر نام روی بسته شامل کلاوولانات یا اسید کلاوولانیک است، فرآورده ترکیبی است و دستور همان محصول را باید رعایت کنید. دربارهٔ تفاوت ترکیبات می‌توانید راهنمای موارد مصرف و عوارض کوآموکسی کلاو را بخوانید. اگر کودک دارو را بیرون ریخت یا بالا آورد، برای تکرار دوز از داروساز بپرسید و مقدار ازدست‌رفته را حدس نزنید.
اگر یک نوبت را فراموش کردیم چه کنیم؟
اگر هنوز تا نوبت بعدی فاصله دارید، راهنمای روی برچسب یا دستور داروساز را برای نوبت فراموش‌شده اجرا کنید. اگر به زمان نوبت بعد نزدیک است، معمولاً نوبت فراموش‌شده را رها می‌کنند و برنامهٔ عادی را ادامه می‌دهند. دو دوز را با هم ندهید. طول دورهٔ درمان را طبق نسخه رعایت کنید و با بهتر شدن علائم، زمان پایان را خودسرانه تغییر ندهید. اگر حال کودک پس از چند روز بهتر نشده یا زودتر از آن بدتر شده است، با پزشک تجویزکننده تماس بگیرید.
شربت آموکسی‌سیلین بعد از آماده شدن چند روز می‌ماند؟
تاریخ مصرف درج‌شده روی جعبه معمولاً برای فرآوردهٔ بازنشده است. پس از مخلوط شدن پودر با آب، دستور نگهداری و تاریخ دورریختن داروی آماده‌شده را از برچسب یا داروساز بگیرید. در برچسب برخی فرآورده‌های آموکسی‌سیلین، دورریختن باقیمانده پس از ۱۴ روز توصیه شده و نگهداری در یخچال ترجیح داده شده است. دستور همان بطری تعیین می‌کند دارو را کجا و تا چه زمانی نگه دارید. تاریخ آماده شدن را روی بطری یادداشت کنید و آن را دور از دید و دسترس کودکان بگذارید.
عوارض شربت آموکسی‌سیلین و علائم حساسیت
تهوع، اسهال و استفراغ از عوارض احتمالی‌اند. اگر اسهال شدید، آبکی یا خونی است، یا همراه تب، دل‌درد شدید یا نشانه‌های کم‌آبی رخ می‌دهد، ارزیابی پزشکی لازم است. اسهال مرتبط با آنتی‌بیوتیک گاهی پس از پایان مصرف هم ظاهر می‌شود. اگر کودک سابقهٔ حساسیت به پنی‌سیلین یا واکنش جدی به آنتی‌بیوتیک دارد، پیش از اولین نوبت آن را به پزشک یا داروساز بگویید.
تورم لب، زبان یا گلو، خس‌خس، دشواری تنفس یا بی‌حالی شدید پس از مصرف می‌تواند علامت واکنش حساسیتی شدید باشد. در این وضعیت دارو را دوباره ندهید و فوراً با اورژانس تماس بگیرید. برای بثورات تازه، به‌ویژه اگر گسترده باشد یا همراه تاول و زخم دهان دیده شود، سریع کمک پزشکی بگیرید.
سؤالات متداول درباره شربت آموکسی‌سیلین
آیا آموکسی‌سیلین تب کودک را پایین می‌آورد؟
این دارو تب‌بر نیست. اگر تب ناشی از عفونت باکتریایی حساس به دارو باشد، ممکن است با بهبود عفونت کمتر شود. تداوم تب یا بدحال‌تر شدن کودک نیاز به بررسی علت دارد.
می‌شود شربت ۲۵۰ را به‌جای ۱۲۵ داد؟
تغییر غلظت باید با تأیید پزشک یا داروساز و ثبت حجم صحیح هر نوبت انجام شود. یک پیمانه از شربت ۲۵۰ و یک پیمانهٔ هم‌اندازه از شربت ۱۲۵ مقدار متفاوتی آموکسی‌سیلین دارند.
منابع پزشکی NHS، MedlinePlus، DailyMed، Medicines for Children
