تازگی‌ها زود سیر می‌شوید؟ این یعنی خطر!

ممکن است برای برخی از افراد سیری زودرس در یک برهه از زمانی رخ دهد. این ممکن است از شروع و آغاز یک بیماری گوارشی باشد. ما در این مطلب از پرشین وی
قصد داریم، نکات مهم پیرامون دلایل سیری زودرس و بیماری های مرتبط با آن را مورد بررسی قرار دهیم. تا انتهای مطلب همراه ما باشید.

مطالب مرتبط با «سیری زودرس»: «اگر این نشانه‌ها را دارید ممکن است بدن‌تان زودتر از سن واقعی پیر شود» و «اگر همسرتان این نشانه های طلاق زودرس را دارد، جدایی بهتر است»

سیری زودرس

به گفته دكتر مجيد صمصامي، دبير علمي نخستين كنگره بين‌المللي سرطان‌هاي دستگاه گوارش در حال حاضر حدود 400 هزار نفر
از ايرانيان به سرطان مبتلا هستند و سالانه تقريبا 85 هزار نفر به اين تعداد اضافه مي‌شود.
آنچه اهميت موضوع را پررنگ مي‌كند ابتلاي تعداد زيادي از اين افراد به سرطان‌هاي دستگاه گوارش است.
دكتر محمداسماعيل اكبري، رئيس اين كنگره نيز نظري مشابه دارد و معتقد است حدود 25 درصد از سرطان‌هاي شايع
كشور به دستگاه گوارش مربوط مي‌شود كه در اين ميان سرطان معده در صدر قرار دارد.
بعد از آن هم سرطان‌هاي كلون، ركتوم و مري جزء 10 سرطان شايع ايران به حساب مي‌آيد.

همه اينها در حالي است كه اغلب افراد فكر مي‌كنند سرطان فقط براي ديگران پيش مي‌آيد و به همين
دليل نسبت به عوامل خطرساز آن بي‌اهميت هستند اما بايد بدانيد اين بيماري فقط به ژنتيك مربوط نمي‌شود بلكه افزايش
سن، الگوي غلط زندگي، تغذيه نامناسب و آلودگي‌هاي محيطي و شغلي همگي مي‌توانند شما را در خطر ابتلا به آن
قرار دهند بنابراين اگر مي‌خواهيد از سرطان در امان بمانيد حتما اين مقاله را بخوانيد تا با انواع سرطان‌هاي دستگاه
گوارش، علائم، عوامل خطر و راه‌هاي تشخيص، درمان و پيشگيري از آنها آشنا شويد.

سرطان چگونه آغاز مي‌شود؟!
سرطان‌ها همگي از يك اختلال در سلول‌هاي بدن آغاز مي‌شوند.
سلول‌ها در حالت طبيعي رشد مي‌كنند و تقسيم مي‌شوند سپس بسته به نياز بدن سلول‌هاي قديمي از بين مي‌روند و
سلول‌هاي جديد جايگزين آنها مي‌شوند اما گاهي اوقات اين روند دچار اختلال شده و خطر سرطان مطرح مي‌شود.
به اين ترتيب كه سلول‌هاي قديمي از بين نمي‌روند و سر جاي خود باقي مي‌مانند يا اينكه سلول‌هاي جديد زماني
تشكيل مي‌شوند كه بدن به آنها نيازي ندارد.
اين سلول‌هاي اضافه توده‌اي را تشكيل مي‌دهند كه تحت عنوان غده يا تومور شناخته مي‌شود.
تومورها ممكن است بدخيم يا خوش‌خيم باشند.

تومورهای خوش خیم

تومورهاي خوش‌خيم باعث سرطان نمي‌شوند و معمولا بعد از خارج شدن از بدن مجددا رشد نمي‌كنند.
همچنين به بافت‌هاي مجاور و بخش‌هاي ديگر بدن نفوذ نمي‌كنند اما تومورهاي بدخيم مي‌توانند به بافت‌هاي مجاورشان منتقل شوند.
سلول‌هاي سرطاني همچنين مي‌توانند از تومورهاي بدخيم جدا شده و وارد دستگاه لنفاوي يا جريان خون شوند و تومورهاي جديدي
را در اندام‌هاي ديگر ايجاد ‌كنند كه به اين حالت متاستاز گفته مي‌شود.

سرطان مري
وقتي غذا از گلو پايين نمي‌رود...

مري لوله‌اي 25 سانتي‌متري در قفسه سينه است كه غذا به‌وسيله آن از دهان به معده منتقل مي‌شود.
سرطان مري معمولا از سلول‌هاي لايه دروني مري آغاز مي‌شود و بعد به تدريج به داخل مري و بافت‌هاي اطراف
آن انتقال پيدا مي‌كند.

عوامل خطرساز: سن 65 سال يا بالاتر، مذكر بودن، استعمال دخانيات و مشروبات الكلي، برنامه غذايي نامناسب و مصرف
كم ميوه‌ و سبزي، كمبود آهن و ويتامين‌ها، مصرف زياد روغن جامد، شكر، نمك، ترشي، نوشابه گازدار و كنسروها، چاقي
مفرط، بازگشت اسيد معده يا ریفلاكس، مصرف نوشيدني‌هاي خيلي داغ و سابقه سرطان مري در خانواده.

علائم ابتلا: سرطان مري در مراحل اوليه معمولا علامتي ايجاد نمي‌كند اما پيشرفت آن به تدريج باعث مي‌شود غذا
در مري گير كند يا گاهي برگردد.
حتي بعد از مدتي نوشيدن مايعات نيز دشوار مي‌شود.

دلایل سیری زودرس

درد هنگام بلع غذا، احساس توده و برجستگي در گلو، درد در قفسه سينه و ناحيه پشت، كاهش وزن، سوزش
سر دل يا ترش كردن، گرفتگي صدا، سرفه مزمن و سكسكه همراه با استفراغ خون‌آلود نيز از علائم اين سرطان
محسوب مي‌شوند.

راه تشخيص: در ابتدا پزشك بيمار را معاينه کرده و در مورد سوابق سلامت شخصي و خانوادگي او سوال
مي‌كند سپس بسته به شرايط بيمار آزمايش خون، تست بلع باریوم (عكسبرداري از مري و معده بعد از نوشيدن محلول
حاجب)، آندوسكوپي و نمونه‌برداري درخواست مي‌شود.

راه درمان: بسته به اينكه سرطان در چه مرحله‌اي باشد مي‌توان از روش‌هاي جراحي، شيمي درماني و پرتودرماني استفاده
كرد.
جراحي معمولا در مراحل اوليه سرطان كاربرد دارد و در مراحل پيشرفته فقط براي كمك به عبور غذا انجام مي‌شود.
قرار دادن استنت در مري از طريق آندوسكپ نيز مي‌تواند باعث بهبود بلع شود.

راه پيشگيري: اجتناب از مصرف الكل، دخانيات، چاي داغ، ترشيجات و مواد غذايي چرب، پرنمك يا دودي شده، مصرف
فيبر كافي، سبزي و ميوه تازه، انجام معاينات دوره‌اي پزشكي و كاهش سطح استرس.

ارتباط سرطان روده باريك با سیری زودرس

مدام استفراغ مي‌كنيد و وزن‌تان كم شده؟!
روده باريك بين معده و روده بزرگ قرار دارد و طول آن حدود شش متر است.
وظيفه اصلي آن نيز هضم و جذب مواد غذايي است.
اين روده از سه بخش تشكيل شده است: دوازدهه، تهي روده و روده دراز.
سرطان روده كوچك انواع مختلفي دارد اما اغلب در دوازدهه ايجاد مي‌شود.

عوامل خطرساز: مذكر بودن، سن بالا، سابقه سرطان روده در خانواده، مصرف دخانيات و الكل، بيماري سلياك (حساسيت به
گلوتن موجود در گندم و جو)، بيماري كرون (نوعي بيماري التهابي روده)، سابقه سرطان روده بزرگ، رژيم غذايي نامناسب، مصرف
فيبر كم، مصرف بيش از اندازه قند و شكر و مواد غذايي پرنمك يا دودي شده.

سیری زودرس

علائم ابتلا سرطان روده باريك :

درد شكم همراه با تهوع، نفخ و كاهش اشتها از علائم اين سرطان است.
خستگي، كاهش وزن، كم‌خوني ناشي از فقر آهن، تهوع و استفراغ شديد به دليل انسداد در روده كوچك، مشاهده خون
در مدفوع يا استفراغ و زردي پوست نيز ممكن است نشان‌دهنده پيشرفت بيماري باشد.

راه تشخيص: بررسي عوامل ژنتيك و سابقه خانوادگي ابتلا به سرطان روده باريك، آزمايش خون و بررسي تعداد گلبول‌هاي
خوني براي تشخيص كم‌خوني، آندوسكوپي دستگاه گوارش، سي‌تي‌اسكن يا سونوگرافي ناحيه شكم، كولونوسكوپي و تست باريوم.

راه درمان: جهت درمان اين سرطان مي‌توان از روش‌هاي جراحي، پرتودرماني و شيمي‌درماني استفاده كرد.
در جراحي معمولا تومور و بخش سرطاني روده كوچك برداشته مي‌شود.

راه پيشگيري: اگر در خانواده‌تان سابقه اين سرطان وجود دارد حتما بايد تحت نظر پزشك قرار بگيريد و هر
چند وقت يك‌بار آزمايش‌های لازم را انجام دهيد.
همچنين اگر مبتلا به بيماري سلياك هستيد حتما بايد از رژيم غذايي فاقد گلوتن استفاده كنيد.
دوري از ساير عوامل خطرساز نيز احتمال ابتلا به اين سرطان را كاهش مي‌دهد.

سرطان لوزالمعده يا پانكراس

وقتي هضم غذا مختل مي‌شود...

لوزالمعده در بالاي معده قرار دارد و غدد مترشحه بيروني آن با توليد آنزيم‌هاي خاصي به هضم غذا كمك
مي‌كند.
اين عضو همچنين داراي غدد مترشحه داخلي است و با توليد هورمون‌هايي از جمله انسولين باعث كنترل قند خون مي‌شود.
سرطان لوزالمعده هم مي‌تواند مربوط به غدد مترشحه بيروني و هم غدد مترشحه دروني آن باشد.
درواقع حدود 95 درصد از سرطان‌هاي لوزالمعده از غدد مترشحه بيروني آغاز مي‌شود.
تومورهاي غدد مترشحه دروني در بيشتر موارد خوش‌خيم هستند.

عوامل خطرساز: سن بالاي 60 سال، مصرف دخانيات، ديابت، جنسيت مذكر، سابقه خانوادگي سرطان لوزالمعده يا سرطان تخمدان و
روده بزرگ، التهاب مزمن لوزالمعده و رژيم غذايي چرب.

علائم ابتلا: سرطان لوزالمعده‌ در مراحل اوليه هيچ علامتي از خود نشان نمي‌دهد اما در مراحل پيشرفته‌تر نشانه‌هايي چون
احساس درد در بخش فوقاني شكم يا پشت، زرد شدن پوست و چشم‌ها، تيره شدن ادرار، احساس ضعف، كاهش اشتها،
حالت تهوع، استفراغ و كاهش وزن ممكن است ديده شود.

سیری زودرس

راه تشخيص: بررسي سوابق پزشكي و خانوادگي، معاينه پوست و چشم‌ها از لحاظ علائم يرقان، لمس ناحيه شكم و
بررسي تغييرات نواحي نزديك به لوزالمعده، كبد و كيسه صفرا، آزمايش خون، ادرار و مدفوع، سونوگرافي و سي‌تي‌اسكن از لوزالمعده
و ديگر اندام‌ها و رگ‌هاي خوني درون شكم، بررسي آندوسكوپيك مجاري صفراوي و لوزالمعده و نمونه‌برداري.

راه درمان: سرطان لوزالمعده تنها در درجات اوليه و قبل از انتشار به بخش‌هاي ديگر بدن قابل درمان است.
با توجه به نوع و درجه سرطان مي‌توان از روش‌هاي جراحي، پرتودرماني و شيمي‌درماني يا تركيبي از آنها استفاده كرد.

راه پيشگيري: ترك دخانيات، پيروي از رژيم غذايي سالم و كم‌چرب، حفظ وزن مناسب، مصرف ميوه و سبزي تازه،
داشتن برنامه ورزشي منظم، كاهش مصرف گوشت قرمز و قند و شيريني و افزايش مصرف حبوبات، فيبر و غلات كامل.

 بیشتر بدانید از شايع‌ترين سرطان‌های دستگاه گوارش

سرطان معده

سرطان معده دومين سرطان شايع در مردان و چهارمين سرطان شايع در
زنان ايراني به حساب مي‌آيد.
اين بيماري معمولا از لايه مخاطي معده شروع مي‌شود و بعد به تدريج به لايه‌هاي ديگر سرایت مي‌كند.

عوامل خطرساز: تغذيه نامناسب، زياده‌روي در مصرف نمك، گوشت قرمز، مواد غذايي كنسروي و فرآوري شده، خوراكي‌هاي حاوي نيترات
و مواد نگهدارنده، فست‌فودها، مواد غذايي دودي شده، ذغالي و سرخ‌شده، خوراكي‌هاي كهنه، كمبود سلنيوم، ويتامين E و آنتي‌اكسيدان‌ها، استعمال
دخانيات و مواد مخدر، آلودگي‌هاي محيط زندگي، عفونت هليكوباكترپيلوري (عامل 10 درصد از زخم‌هاي معده و اثني‌عشر)، چاقي، سابقه خانوادگي
سرطان معده، استرس مزمن، زخم معده مقاوم به درمان، جنس مرد، سن بالاي 50 سال، كم‌خوني بدخيم، بعضي از انواع
پوليپ معده، عمل جراحي قبلي روي معده و بعضي مشاغل خاص مثل فلزكاري و جوشكاري همگي از عوامل مستعدكننده اين
سرطان محسوب مي‌شوند. سرطان معده همچنين در افراد با گروه خوني A شايع‌تر است.

علائم ابتلا: سرطان معده

علائم ابتلا: سرطان معده ابتدا فقط ممكن است باعث سوء‌هاضمه، حالت تهوع، درد خفيف معده، بي‌اشتهايي، سيري زودرس و
ترش كردن شود.
در مراحل پيشرفته نيز كاهش وزن، وجود خون در مدفوع و مدفوع سياه‌رنگ (ملنا) و در مراحل پيشرفته‌تر استفراغ خوني
بروز مي‌كند.

راه تشخيص: تشخيص سرطان معده معمولا از طريق آندوسكوپي، سي تي اسكن،‌ام آر‌اي و اولتراسونوگرافي به روش آندوسكوپي صورت
مي‌گيرد.

راه درمان: بسته به اينكه سرطان در چه مرحله‌اي باشد مي‌توان از روش‌هاي جراحي، شيمي‌درماني و پرتودرماني استفاده كرد.

راه پيشگيري: دوري از عوامل خطرساز و مصرف انواع غلات كامل، سبزيجات و ميوه‌جات تازه به‌خصوص مركبات به پيشگيري
از سرطان معده كمك مي‌كند.
همچنين از آنجايي كه یک درصد از مبتلايان به ميكروب هليكوباكتر پيلوري دچار سرطان معده مي‌شوند اگر در بستگان درجه
اول‌تان سرطان معده وجود دارد حتما بايد اين ميكروب را از بدن‌تان ريشه‌كن كنيد.
علاوه بر اين اگر زخم معده‌اي پس از سه ماه به درمان پاسخ ندهد بايد مورد بررسي بيشتري قرار گيرد
و در صورت لزوم جراحي شود.

سرطان كبد

بالاي شكم‌تان احساس سنگيني مي‌كنيد؟!

كبد بزرگ‌‌ترين ارگان شكم است و پشت دنده‌ها در سمت راست بدن
قرار دارد.
وظيفه اصلي آن نيز پاكسازي خون از مواد مضر است.
كبد همچنين با توليد صفرا و آنزيم‌هاي خاص به هضم غذا كمك مي‌كند.
اغلب سرطان‌‌‌هاي بدخيم كبد از سلول‌هاي هپاتوسيت كبد آغاز مي‌‌‌شود.
با اين حال بعضي تومورهاي كبد نيز خوش‌خيم هستند.

عوامل خطرساز: عفونت با ويروس هپاتيت B (HBV) يا ويروس هپاتيت C (HCV)، مصرف بيش از حد الكل، آفلاتوكسين
(ماده‌‌‌ سمي ‌توليد شده توسط انواع خاصي از كپك‌‌‌ها روي بادام‌زميني، ذرت و ساير حبوبات و دانه‌هاي كهنه و غير
بهداشتي)، بيماري ذخيره‌ای آهن (ذخيره بيش از حد آهن در كبد يا ساير اندام‌ها)، سيروز كبدي (آسيب ديدن سلول‌‌‌هاي كبد
و جايگزين شدن آنها به‌وسيله بافت جوشگاه)، چاقي و ديابت.

علائم ابتلا: سرطان كبد

علائم ابتلا: سرطان كبد معمولا در مراحل ابتدايي علامتي ندارد اما با پيشرفت به تدريج باعث علائمي چون درد
يا احساس توده و سنگيني در بخش بالايي شكم زير دنده‌هاي سمت راست يا نزديك به كتف راست، ورم و
نفخ شكم، كاهش اشتها و احساس سيري زودرس، كاهش وزن، احساس ضعف، حالت تهوع و استفراغ، تب، زرد شدن پوست
و چشم‌ها، مدفوع كمرنگ و ادرار تيره ناشي از يرقان مي‌شود.

راه تشخيص: بررسي و معاينه فيزيكي ناحيه شكم، كبد، طحال و ساير اندام‌هاي مجاور از لحاظ وجود توده يا
هرگونه تغيير در اندازه يا شكل اندام‌ها، معاينه چشم‌ها و پوست از لحاظ وجود علائم يرقان، آزمايش‌‌‌هاي خون، سي تي
اسكن، ‌ام آر آي، سونوگرافي و نمونه‌برداري.

راه درمان: بسته به پيشرفت بيماري و همچنين سن بيمار و وضعيت عمومي سلامتي‌اش مي‌توان از روش‌هاي جراحي، پيوند
كبد، تخريب بافت، امبوليزاسيون (رگ‌بندي)، دارو درماني، پرتودرماني، شيمي‌‌‌‌‌‌درماني يا تركيبي از آنها استفاده كرد.

راه پيشگيري: اجتناب از عوامل خطرساز سرطان، حفظ وزن مناسب، تغذيه سالم، خودداري از مصرف الكل، تزريق واكسن هپاتيت
B و استفاده از وسايل استريل شده و يك‌بار مصرف براي تزريق درون وريدي، سوراخ كردن، تاتو و....

سیری زودرس

سرطان مقعد

خانم‌ها در خطر بيشتري هستند!

مقعد بخشي عضلاني در انتهاي دستگاه گوارش است كه به دفع مواد زائد
از بدن كمك مي‌كند.
رشد غير عادي بافت‌هاي نرم جدار داخلي مقعد يا مجراي مقعد به تدريج تبديل به سرطان مي‌شود.
سرطان مقعد بسيار نادر است اما در زنان شيوع بيشتري نسبت به مردان دارد.

عوامل خطرساز: ويروس پاپيلوماي انساني (ويروس زگيل تناسلي يا HPV)، مقاربت از طريق مقعد، ضعف سيستم ايمني، مصرف دخانيات
و الكل، سن بالاي 50 سال، برنامه غذايي سرشار از چربي و مواد فرآوري شده، مصرف كم فيبر، چاقي، فعاليت
بدني كم، سابقه سرطان مقعد در خانواده، سندرم روده تحريك پذير، بيماري كرون، ورم مخاط روده بزرگ، ديابت نوع دو
و سابقه سرطان يا پوليپ روده.

علائم ابتلا سرطان مقعد :

علائم ابتلا: اين سرطان در مراحل اوليه ممكن است هيچ نشانه‌اي نداشته باشد.
خونريزي از مقعد، درد، ناراحتي، خارش و برجستگي‌هاي كوچك اطراف مقعد، درد زياد ناشي از گاز معده يا دل‌پيچه زياد،
احساس نفخ و پر بودن شكم، بي‌اختياري در دفع مدفوع، اسهال يا يبوست، تغيير در سايز يا شكل مدفوع (باريك
شدن)، ترشحات ژله‌اي مانند از مقعد، زخم‌هاي اطراف مقعد، تغيير در اشتها، كاهش وزن بي‌دليل، احساس كسالت يا خستگي نيز
از علائم شايع اين سرطان در مراحل پيشرفته‌تر است.

راه تشخيص: آزمايش خون، معاينه مقعد و روده بزرگ با كمك اسكوپ (لوله‌اي بلند و انعطاف‌پذير مجهز به دوربين)،
آندوسكوپي ماورای صوت، سي‌تي‌اسكن، ام‌آر آی لگني و نمونه‌برداري.

راه درمان: در بيشتر موارد براي درمان اين سرطان، تركيب راديوتراپي و شيمي‌درماني به كار مي‌رود.
براي درمان تومورهاي كوچك نيز از جراحي يا تركيب جراحي با شيمي‌درماني يا راديوتراپي استفاده مي‌شود.

راه پيشگيري: دوري از عوامل خطرساز از جمله رفتارهاي پرخطر جنسي، استفاده از وسايل محافظ مثل كاندوم، تزريق واكسن
گارداسيل (ضد ويروس زگيل تناسلي)، ترك دخانيات و الكل، پيروي از برنامه غذايي مناسب و مصرف ميوه و سبزي تازه،
داشتن فعاليت بدني و حفظ وزن مناسب.

مجله سیب سبز / سلامت