تعبیر خواب نردبان در منابع قدیمی اسلامی حالتهای مختلفی دارد. بالا رفتن از نردبان، پایین آمدن، دیدن نردبان چوبی، نردبان بلند، نردبان قدیمی یا افتادن از نردبان هر کدام جداگانه در متون تعبیر خواب آمدهاند.
تعبیر خواب نردبان
برای این موضوع، متن مستقیم در منتخب الکلام فی تفسیر الأحلام، کتابی منسوب به ابن سیرین، در تعطیر الأنام فی تعبیر المنام اثر عبدالغنی نابلسی و در الإشارات فی علم العبارات اثر ابن شاهین وجود دارد. ابن شاهین در همین بخش، دیدگاههایی از کرمانی، جابر مغربی و جعفر صادق نیز نقل کرده است.
تعبیر خواب نردبان در کتاب منسوب به ابن سیرین
در منتخب الکلام فی تفسیر الأحلام که به ابن سیرین منسوب است، درباره نردبان چوبی آمده که میتواند به مردی بلندمرتبه اما منافق اشاره داشته باشد.
در همان متن، بالا رفتن از نردبان چوبی در یک تعبیر با کمک گرفتن از افرادی که نفاق دارند ارتباط داده شده است.
برای نردبان، سفر نیز در این کتاب ذکر شده است. همچنین اگر کسی با نردبان بالا برود تا سخن فردی را بشنود، در متن برای او رسیدن به قدرت یا سلطه ذکر شده است.
در بخش دیگری از همین کتاب آمده است که دیدن نردبان افتاده روی زمین با بیماری ارتباط داده شده و اگر نردبان دوباره به حالت ایستاده و برپا دیده شود، به بهبود تعبیر شده است.
این مطالب متعلق به متن سنتی منسوب به ابن سیرین هستند و بهعنوان پیشبینی قطعی درباره سلامتی یا آینده در نظر گرفته نمیشوند.
تعبیر نردبان از نظر عبدالغنی نابلسی

عبدالغنی نابلسی بخشی مستقل با عنوان «سُلّم الصعود» دارد. او نردبان چوبی را در خواب با سختی، خستگی و سفر مرتبط کرده است.
نابلسی در همان بخش میگوید نردبان گاهی میتواند به سلامتی و رهایی از ناراحتی اشاره داشته باشد. او همچنین نردبان را با سفر و مردی بلندمرتبه مرتبط میکند.
در تعبیر دیگری از نابلسی، نردبانی که روی زمین افتاده باشد با بیماری ارتباط دارد و نردبان ایستاده و برپا برای شخص بیمار به بهبود تعبیر شده است.
بالا رفتن از نردبان جدید از نظر نابلسی
نابلسی برای نردبان جدید تعبیر مستقیمی دارد. اگر کسی در خواب ببیند از نردبانی تازه بالا میرود، او این خواب را با خیر و بالا رفتن جایگاه در امور دینی و دنیوی مرتبط میکند.
این تعبیر مشخصاً درباره بالا رفتن از نردبان جدید است.
بالا رفتن از نردبان قدیمی از نظر نابلسی

اگر نردبان قدیمی باشد، نابلسی تعبیر دیگری آورده است. او بالا رفتن از نردبان قدیمی را با خیر و رفعتی مرتبط میکند که از تجارت یا کارهای مشابه به دست میآید.
همچنین در متن او آمده است که اگر خواببیننده با کسی درگیر اختلاف یا خصومت باشد، بالا رفتن از نردبان قدیمی میتواند به موفقیت او در آن اختلاف تعبیر شود.
تعبیر خواب نردبان از نظر ابن شاهین
ابن شاهین یک فصل مستقل را به «نردبانها، بالا رفتن و پایین آمدن» اختصاص داده است.
او برای نردبان تعبیر یکسانی ارائه نمیکند و در متنش جنس نردبان و نوع حرکت روی آن بهصورت جداگانه آمده است.
تعبیر خواب بالا رفتن از نردبان گِلی
ابن شاهین میگوید اگر کسی ببیند از نردبانی ساختهشده از گِل بالا میرود، این خواب به خیر، صلاح و روزی حلال تعبیر میشود.
این تعبیر بهطور مشخص درباره نردبان گِلی است.
تعبیر خواب نردبان آجری و گچی
در متن ابن شاهین، بالا رفتن از نردبانی که از آجر و گچ ساخته شده باشد با فساد در دین ارتباط داده شده است.
این تعبیر در همان فصل و در کنار تعبیر جنسهای دیگر نردبان آمده است.
تعبیر خواب نردبان سنگی
ابن شاهین برای نردبان سنگی نیز تعبیر مستقیمی دارد. در نوشته او، بالا رفتن از نردبانی سنگی با سختی و قساوت قلب مرتبط شده است.
تعبیر خواب نردبان چوبی از نظر ابن شاهین
در همان متن، اگر نردبان از چوب باشد، ابن شاهین آن را با ضعف در دین مرتبط میکند.
ابن شاهین درباره شکستن نردبان چوبی نیز حالت جداگانهای آورده است که در ادامه به آن اشاره میشود.
تعبیر نردبان بلند از نظر کرمانی
ابن شاهین دیدگاهی از کرمانی درباره نردبان بلند نقل کرده است.
کرمانی میگوید اگر کسی از نردبانی بلند بالا برود و شایستگی ریاست و مقام را داشته باشد، به جایگاهی بلند میرسد.
اگر شخص شایستگی چنین مقامی را نداشته باشد، در این نقل برای او رسیدن خیر از طرف فردی صاحب قدرت یا مقام آمده است.
بالا رفتن و پایین آمدن مکرر از نردبان از نظر جابر مغربی
ابن شاهین از جابر مغربی نیز درباره نردبان نقل میکند.
جابر مغربی میگوید اگر کسی در خواب ببیند از نردبان بالا میرود، دوباره پایین میآید و این کار را چند بار تکرار میکند، برای کارهای مردم تلاش میکند و از این تلاش نتیجهای به دست میآورد.
دیدگاه منسوب به امام جعفر صادق درباره نردبان
در کتاب ابن شاهین، دیدگاهی نیز به جعفر صادق نسبت داده شده است.
در این نقل آمده است که دیدن نردبان برای اهل صلاح با پیروزی بر دشمنان ارتباط دارد.
برای اهل فساد، در همان نقل، نردبان با کمبود در دین و ارتکاب گناه ارتباط داده شده است.
این مطلب در الإشارات فی علم العبارات ابن شاهین به جعفر صادق نسبت داده شده و در این مقاله نیز با همین وضعیت انتساب نقل میشود.
بالا رفتن از نردبان در تعبیر ابن شاهین
ابن شاهین در تعبیر کلی بالا رفتن از نردبان نیز نوشته است که کسی که از نردبان بالا میرود میتواند به خیر و رفعت برسد؛ حتی از جایی که انتظار آن را ندارد.
برای بالا رفتن از نردبان قدیمی نیز در متن او تعبیر مستقلی آمده است. ابن شاهین میگوید این حالت میتواند با خیر در تجارت ارتباط داشته باشد.
اگر خواببیننده با کسی در اختلاف باشد، بالا رفتن از نردبان قدیمی در این متن با موفقیت بر طرف مقابل ارتباط داده شده است.
بالا رفتن پلهبهپله از نردبان
ابن شاهین برای کسی که پلهبهپله از نردبان بالا میرود نیز تعبیر مستقیمی دارد.
در نوشته او، این حالت با بالا رفتن تدریجی در ریاست و مقام ارتباط پیدا میکند. برای کسی که شایستگی آن را داشته باشد، ابن شاهین احتمال رسیدن به منصب خطابت را نیز ذکر میکند.
تعبیر خواب پایین آمدن از نردبان
ابن شاهین درباره پایین آمدن از نردبان یا پله نیز نوشته است.
او میگوید اگر شخصی صاحب مقام و قدرت باشد و در خواب از نردبان پایین بیاید، این خواب میتواند با پایین آمدن از جایگاهش ارتباط داشته باشد.
در متن او حالتهای دیگری نیز برای پایین آمدن آمده است که هر کدام به وضعیت شخص بستگی دارند.
پایین آمدن از نردبان قدیمی از نظر نابلسی
نابلسی برای پایین آمدن از نردبان قدیمی تعبیر مستقیمی دارد.
او این حالت را برای تاجر با کم شدن رونق تجارت و نرسیدن به سود مرتبط میکند.
ابن شاهین نیز در متن خود برای پایین آمدن پلهبهپله از نردبان قدیمی، کسادی تجارت را ذکر کرده است.
افتادن از نردبان آهنی
افتادن از نردبان آهنی هم در نوشته نابلسی و هم در کتاب ابن شاهین آمده است.
نابلسی مینویسد کسی که از نردبان آهنی سقوط کند، دچار سستی در دین میشود و از حالت پیشین خود بازمیگردد.
ابن شاهین نیز تعبیر نزدیک به همین مضمون را برای سقوط از نردبان آهنی آورده است.
شکستن نردبان چوبی در خواب
ابن شاهین میگوید اگر کسی روی نردبان چوبی باشد و نردبان زیر پای او بشکند، طرف مقابل یا دشمن او بر او غلبه میکند.
نابلسی نیز برای شکستن نردبان در حالی که شخص روی آن قرار دارد، تعبیری درباره موفق شدن طرف مقابل آورده است.
نصب کردن نردبان و پایین آمدن به جای آشنا
یکی دیگر از حالتهایی که ابن شاهین بهطور مستقیم نوشته، نصب کردن نردبان و پایین آمدن از آن به مکانی آشناست.
او این خواب را با رهایی از ترس و فریب مرتبط میکند.
نابلسی نیز حالت نزدیک به همین را آورده و کسی را که با نردبان به محل شناختهشده خود پایین میآید، از ترس و خطر در امان دانسته است.
نردبان افتاده روی زمین
در کتاب منسوب به ابن سیرین و همچنین در متن نابلسی، نردبان خوابیده روی زمین با بیماری ارتباط داده شده است.
نابلسی میگوید اگر همان نردبان به شکل قائم و برپا دیده شود، برای بیمار تعبیر به بهبود میشود.
اینها تعبیرهای سنتی منابع قدیمی هستند و نباید بهعنوان تشخیص پزشکی یا پیشبینی قطعی درباره سلامتی در نظر گرفته شوند.
نردبان در پژوهشهای علمی خواب
نردبان و راهپله در تحقیقات علمی درباره محتوای خواب نیز بررسی شدهاند، اما پژوهش علمی برای آنها تعبیر سنتی یا پیشگویی ارائه نمیکند.
در مطالعهای با عنوان Gravity Content in Dreams، پژوهشگران دانشگاه میلان-بیکوکا ۶۸۵ گزارش خواب از افراد ۱۰ تا ۳۲ ساله را بررسی کردند.
در این مطالعه، موضوعاتی مانند افتادن، پرواز، بالا رفتن، پایین آمدن، نردبان، راهپله و آسانسور در گروهی از محتوای مربوط به حرکت و جاذبه بررسی شدند.
در مجموع، ۳۸٫۱ درصد خوابهای بررسیشده دستکم یکی از این عناصر را داشتند. خودِ راهپله یا نردبان در ۵٫۴ درصد گزارشهای خواب ثبت شده بود و مجموعه «حرکت عمودی» شامل بالا رفتن، پایین آمدن و پله یا نردبان در ۱۶٫۴ درصد نمونه دیده شد.
این اعداد فقط مربوط به نمونه همان پژوهش هستند و به معنای آن نیستند که ۵٫۴ درصد همه مردم دنیا خواب نردبان میبینند.
حالتهای مستقیم تعبیر نردبان در منابع
| حالت خواب | تعبیر مستقیم منبع |
|---|---|
| بالا رفتن از نردبان جدید | نابلسی: خیر و رفعت در دین و دنیا |
| بالا رفتن از نردبان قدیمی | نابلسی و ابن شاهین: خیر و رفعت از تجارت |
| نردبان گِلی | ابن شاهین: خیر، صلاح و روزی حلال |
| نردبان سنگی | ابن شاهین: قساوت قلب |
| نردبان چوبی | ابن شاهین: ضعف دین؛ در کتاب منسوب به ابن سیرین و نابلسی نیز تعبیر مستقلی برای نردبان چوبی آمده است |
| نردبان بلند | کرمانی در نقل ابن شاهین: رسیدن به مقام بلند برای فرد شایسته آن، یا رسیدن خیر از صاحب قدرت |
| بالا و پایین رفتن مکرر | جابر مغربی در نقل ابن شاهین: تلاش در کار مردم و رسیدن به نتیجه |
| سقوط از نردبان آهنی | نابلسی و ابن شاهین: سستی در دین |
| شکستن نردبان چوبی | ابن شاهین: غلبه طرف مقابل |
| پایین آمدن از نردبان قدیمی | نابلسی و ابن شاهین: کاهش رونق تجارت |
| بالا رفتن پلهبهپله | ابن شاهین: بالا رفتن تدریجی در مقام |
اگر خواب نردبان دیدهاید، برای مراجعه به این تعبیرها ابتدا همان حالتی را پیدا کنید که واقعاً در خواب شما اتفاق افتاده است؛ مثلاً بالا رفتن از نردبان جدید، پایین آمدن از نردبان قدیمی، شکستن نردبان چوبی یا سقوط از نردبان آهنی. برای حالتهایی که متن مستقیم ندارند، در این مقاله تعبیر تازهای ساخته نشده است.
منابع خارجی:
منتخب الکلام فی تفسیر الأحلام – کتاب منسوب به ابن سیرین
تعطیر الأنام فی تعبیر المنام – عبدالغنی نابلسی، مدخل سُلّم الصعود
الإشارات فی علم العبارات – ابن شاهین، فصل رؤیای نردبانها و صعود و هبوط
الإشارات فی علم العبارات – متن قابل جستوجوی فصل نردبان و نقل کرمانی، جابر مغربی و جعفر صادق
Gravity Content in Dreams – University of Milan-Bicocca














































تعبیر خواب تبدیل شدن به حیوان ؛ معنی حیوان شدن، پرنده شدن و مسخ شدن در خواب
تعبیر خواب خمیازه کشیدن ؛ معنی خمیازه زیاد، گرفتن جلوی دهان و خمیازه در نماز
تعبیر خواب لرزیدن ؛ معنی لرزش دست، پا، سر و تمام بدن در خواب
تعبیر خواب دویدن ؛ معنی سریع دویدن، فرار و رسیدن به مقصد در خواب
تعبیر خواب سرفه کردن ؛ معنی سرفه شدید، خلط و سرفهای که بند نمیآید در خواب !
تعبیر خواب چهره ؛ دیدن صورت روشن، اخمو و تغییر چهره در خواب
تعبیر خواب خفگی ؛ معنی خفه شدن، تنگی نفس و گرفتگی گلو در خواب
تعبیر خواب نردبان ؛ بالا رفتن، پایین آمدن و شکستن نردبان در خواب
تعبیر خواب دست و پا بسته بودن ؛ معنی بسته شدن با طناب، قید و باز کردن گره
تعبیر خواب فلج شدن ؛ نتوانستن حرکت، فلج شدن دست و بیحرکت ماندن در خواب




نظرات