داستان گروه آریان از آغاز تا فرجام؛ نگاهی به تاریخچه و انحلال

داستان گروه آریان از آغاز تا فرجام یکی از مهم‌ترین فصل‌های تاریخ موسیقی پاپ ایران است. این گروه که در سال ۱۳۷۸ با هدف نوسازی و جوان‌گرایی در موسیقی شکل گرفت، توانست در مدت کوتاهی محبوبیت بی‌نظیری کسب کند. آریان با ترکیب صداهای متنوع و نواهای مدرن، پلی میان نسل قدیم و جدید موسیقی زد و تأثیر عمیقی بر ذائقه شنیداری جوانان گذاشت.

مسیر این گروه پر فراز و نشیب بود و هرچند در ابتدا با استقبال گسترده‌ای روبرو شد، اما با موانع قانونی و ساختاری زیادی دست‌وپنج نرم کرد. بررسی دقیق این مسیر نشان می‌دهد که چگونه یک گروه موفق توانست به نمادی از مقاومت و هنر جوانانه تبدیل شود و در نهایت با تصمیمی دردناک اما اجتناب‌ناپذیر، به فعالیت گروهی خود پایان دهد.

تأسیس و تشکیل هسته اصلی گروه

گروه آریان در سال ۱۳۷۸ با حضور ده عضو تأسیس شد. در ابتدا، حضور چهره‌هایی مانند محمدرضا گلزار در این گروه توجه‌ها را به خود جلب کرد، اما او به زودی برای تمرکز بر سینما گروه را ترک کرد. هسته اصلی و پایدار گروه متشکل از پیام صالحی و علی پهلوان به عنوان خوانندگان و بنیانگذاران بود. این دو نفر مسئولیت اصلی آهنگسازی و سرودن ترانه‌ها را نیز بر عهده داشتند.

اعضای دیگر گروه شامل شراره فرنژاد (گیتار و همخوان)، علیرضا طباطبایی (درامز)، سیامک خواهانی (ویولن)، نینف امیرخاص (کیبورد و تنظیم) و خواهران کاشمری (ساناز و سحر) به عنوان همخوان بودند. این ترکیب هنری، پایه‌های یک گروه موسیقی حرفه‌ای و چندبعدی را بنا نهاد که توانایی اجرای سبک‌های مختلف را داشت.

موفقیت‌های اولیه و آلبوم‌های پرفروش

اولین آلبوم این گروه با نام «گل آفتابگردان» در سال ۱۳۷۹ منتشر شد و با استقبال بی‌سابقه‌ای مواجه گردید. طرفداران آریان در آن دوران حتی از بسیاری از خوانندگان فعلی بیشتر بودند. ویژگی متمایز گروه، استفاده از همخوان زن و ترانه‌های شاد عاشقانه بود که در فضای آن زمان موسیقی ایران، اقدامی جسورانه و نوین محسوب می‌شد.

سال بعد، آلبوم دوم با عنوان «و اما عشق» منتشر شد و بازار موسیقی را تسخیر کرد. این موفقیت‌های متوالی باعث شد آریان به نمادی از جوانی و انرژی مثبت تبدیل شود. مردم این گروه را تنها یک گروه موسیقی نمی‌دیدند، بلکه تصویری ایده‌آل از سبک زندگی جوانان ایرانی می‌دانستند. این محبوبیت بالا، البته چالش‌های جدیدی را نیز به همراه داشت.

چالش‌های مجوز و تغییرات مسیر

پس از موفقیت آلبوم دوم، فاصله زمانی تا انتشار آلبوم سوم («تا بی‌نهایت») حدود سه سال بود. این وقفه ناشی از مشکلات متعدد در زمینه دریافت مجوز و اختلافات با تهیه‌کننده گروه، محسن رجب‌پور، بود. با این حال، آلبوم سوم منتشر شد، هرچند که انتظارات اولیه را به طور کامل برآورده نکرد. اعضای گروه در این دوران به فکر گسترش فعالیت‌های خود به خارج از کشور بودند.

ایده همکاری با کریس د برگ، خواننده سرشناس ایرلندی، در همین دوران شکل گرفت. این همکاری می‌توانست پل ارتباطی مهمی برای موسیقی ایران باشد، اما دوباره موانع بوروکراتیک و سخت‌گیری‌های بیشتر در حوزه موسیقی پاپ پس از تغییر دولت، مانع از تحقق کامل این رویا شد. تنها نتیجه این همکاری، تک‌آهنگ «نوری تا ابدیت» بود که در آلبوم چهارم «بی‌تو با تو» (۱۳۸۷) منتشر شد.

افزایش رقبا و سخت‌گیری‌های بیشتر

در سال‌های بعد، تعداد خوانندگان پاپ به شکل چشمگیری افزایش یافت. با این حال، به دلایلی که هنوز کاملاً شفاف نیست، سخت‌گیری‌ها روی گروه آریان بسیار بیشتر از سایرین بود. آن‌ها کمتر مجوز کنسرت می‌گرفتند و فعالیت‌هایشان محدود به تهران و کیش شد. این فشارهای مستمر، انگیزه هنرمندان را کاهش داد و فضای فعالیت گروه را تنگ‌تر کرد.

با گذشت زمان، آریان به یک برند نوستالژیک تبدیل شد و بسیاری تصور می‌کردند که این گروه منحل شده است. پیام صالحی نیز در این دوران چند تک‌آهنگ انفرادی منتشر کرد که این گمانه‌زنی‌ها را تقویت می‌کرد. سرانجام در اوایل سال ۱۳۹۳، اعضای گروه تصمیم به انحلال رسمی آریان گرفتند.

“آریان برای باز شدن فضای موسیقی در ایران تلاش بسیاری کرد و به خاطر حرکتش در صف اول، ضربات بسیاری را متحمل شد.”

مصاحبه با علی پهلوان و دلایل انحلال

علی پهلوان، از اعضای اصلی گروه که در استرالیا زندگی می‌کند، در مصاحبه‌ای به بررسی دلایل این تصمیم پرداخت. او اشاره کرد که گروه آریان در طول ۱۵ سال فعالیت خود، بیش از ۵ میلیون نسخه آلبوم فروخت و بیش از ۴۰۰ اجرا در سراسر جهان داشت. نام این گروه در دایره‌المعارف موسیقیدانان جهان ثبت شد و حتی فصلی کامل در کتابی از دانشگاه لندن درباره موسیقی خاورمیانه به آن اختصاص یافت.

با این افتخارات بین‌المللی، در داخل ایران گروه آریان هرگز در صدا و سیما یا جشنواره‌های رسمی مورد توجه قرار نگرفت. علی پهلوان تأکید کرد که فیلتر شدن سایت گروه به مدت یک سال و تأخیر دو ساله در مجوز آلبوم آخر، راه‌های فعالیت را کاملاً بسته بود. آن‌ها احساس می‌کردند که ضربات وارده، انگیزه هنرمند را از بین می‌برد.