چرا زایمان زودرس اتفاق می افتد

پروسه یه بارداری کامل از ۳۷ الی ۴۱ هفته است و اگر علائم زایمان از ۳۷ هفته کمتر باشد به آن زایمان زودرس گفته می شود
زایمان زودرس دلایل متعددی دارد دو سوم موارد مرگ و میر در سال اول زندگی به علت زایمان زودرس می‌باشد.عوامل تاثیر
گذار بر زایمان زودرس می تواند سن کم و یا زیاد مادر ، کوتاه بودن قد مادر ، سوتغذیه و فقر،وضعیت بد جسمانی مادر و …
است در ادامه مطالب از پرشین وی دلایل و علائم زایمان زودرس را مرور خواهیم کرد

مطالب مرتبط با «زایمان زودرس»: «زایمان زودرس زن حامله به خاطر سگ خانگی در اصفهان» و «عواملی که منجر به زایمان زودرس می‌شود»

زایمان زودرس

زایمان یا خروج محصول حاملگی به دنبال نه ماه عملکردهای پیچیده و حساس در بدن مادر و جنین می‌باشد.
در مواردی، زایمان زودتر یا دیرتر از حد موعد اتفاق می‌افتد.
زایمان زودرس یا خروج جنین زودتر از زمان مقرر، به دلیل عدم تکامل محصول حاملگی می‌تواند منجر به مرگ و
یا مشکلات جدی برای آن شود.

بر این اساس، بهترین راه پیشگیری از بروز زایمان زودرس، شناخت علل و رفع آن‌ها می‌باشد.
بر این اساس، صحبت‌های دکتر «فرانک نظری» متخصص زنان و زایمان را می‌شنویم.
خانم دکتر لطفا بفرمایید چه زمانی به زایمان، «زایمان زودرس» می‌گویند؟ زایمان پره‌ترم یا زودرس (Preterm Labor): در حقیقت زایمان
قبل از ۳۷ هفته کامل حاملگی است.

دوسوم موارد مرگ و میر در سال اول زندگی به علت زایمان زودرس می‌باشد.
میزان مرگ و میر و موربیدیتی نوزادی، به طور عمده تحت تاثیر سن حاملگی و میزان بلوغ نوزاد و به
میزان کمتری تحت تاثیر وزن هنگام تولد قرار می‌گیرد.
نوزادانی که قبل از هفته ۲۴ به دنیا می‌آیند، احتمالا زنده نمی‌مانند و آن دسته از نوزادانی هم که زنده
می‌مانند احتمالا سالم نخواهند بود.

ناتوانی در تکامل ذهنی و سایکوموتور، عملکرد عصبی و حرکتی یا عملکرد حسی و ارتباطی، حدودا در نیمی از نوزادان
زنده مانده ایجاد می‌شود که باید به والدین در مورد این مسائل آگاهی داده شود.

علل زایمان پره‌ترم (زودرس)

طیف وسیعی از علل و عوامل دموگرافیک (جمعیت شناختی) در بروز زایمان پره‌ترم نقش دارند.
عوارض طبی و مامایی: بررسی‌های انجام شده درخصوص علل زایمان قبل از ۳۷ هفته گزارش داده‌اند که حدود نیمی از
این زایمان‌ها به دلیل فشار خون بالای حاملگی (پره‌اکلامپسی) و حدود یک چهارم به دلیل دیسترس جنینی و یک چهارم
آن‌ها به دلیل محدودیت رشد جنینی، کنده شدن جفت (دکولمان جفت) یا مرگ جنینی صورت گرفته بود و از سایر
علل، زایمان پره‌ترم خودبخودی (بایا بدون پارگی پیش از موعد پرده‌های جنینی) بود.

تهدید به سقط: خونریزی واژینال در ابتدای حاملگی با افزایش پیامدهای نامطلوب همراه است.
هم خونریزی خفیف (به صورت لکه‌بینی) و هم خونریزی شدید (مشابه خونریزی قاعدگی) با از دست رفتن حاملگی قبل از
هفته ۲۴ و زایمان زودرس و دکولمان جفت در ارتباط هستند.
عوامل مربوط به شیوه زندگی: سیگار کشیدن، افزایش ناکافی وزن مادر طی حاملگی مصرف داروهای غیرمجاز، در تولد نوزادانی با
وزن کم نقش مهمی دارد.

همچنین مادر به دلایل زیر می‌تواند به نوعی مسبب زایمان زودرس شود: سن کم یا زیاد مادر؛ فقر؛ کوتاهی قد؛
کمبود ویتامین C؛ شغل مادر (اگر همراه با راه رفتن یا ایستادن طولانی‌مدت باشد)؛ وضعیت‌های بد روحی و جسمی مربوط
به کارهای طاقت‌فرسا و ساعات طولانی کار.
گفته شده است که هم استرس و هم میزان زیاد کورتیزون سرم مادر، با زایمان پره‌ترم خود به خودی ارتباط
دارند.

استعمال دخانیات (سیگار) با افزایش خطر پارگی پیش از موعد پرده‌های جنینی (۵-۲ برابر) و افزایش خطر زایمان زودرس (۲-۲/۱
برابر) و افزایش خطر محددیت رشد جنین (۵/۳-۵/۱ برابر) همراه است.
عوامل ژنتیک: ماهیت مراجعه، خانوادگی و نژادی زایمان زودرس سبب شده تا «ژنتیک» به عنوان یکی از عوامل بروز زایمان
زودرس مطرح شود.

زایمان زودرس

کوریوآمینونیت (عفونت پرده‌ها و مایع آمینوتیک): عفونت پرده‌ها و مایع آمونیون که در اثر انواع مختلفی از میکروارگانیسم‌ها ایجاد می‌شود
به عنوان توجیه احتمالی برخی از موارد پارگی پرده‌ها و زایمان زودرس مطرح شده است.
بهترین کار جهت جلوگیری از بروز زایمان زودرس چیست؟ اولین گام در جلوگیری از بروز زایمان زودرس؛ شناسایی زودهنگام زنان
در معرض خطر است.

کدام گروه از زنان در معرض خطر زایمان زودرس قرار می‌گیرند؟ این احتمال در زنانی با شرایط زیر بالاتر است:
سابقه زایمان پره‌ترم: سابقه زایمان پره‌ترم، با بروز زایمان زودرس در حاملگی بعدی به شدت در ارتباط است.
خطر زایمان پره‌ترم مراجعه در زنانی که اولین زایمان آن‌ها بیش از موعد بود، در مقایسه با زنانی که اولین
نوزادان آنان در هنگام ترم (موعد) به دنیا آمده بودند، سه برابر افزایش پیدا کرده بود.

گرچه زنان دارای سابقه زایمان زودرس به طور بارز در معرض خطر ابتلا هستند؛ اما این زنان فقط ۱۰ درصد
از کل موارد زایمان‌های پره‌ترم (نارس) را تشکیل می‌دهند؛ یعنی ۹۰ درصد زایمان‌های نارس، براساس سابقه زایمان نارس، قابل پیش‌بینی
نیستند.

نارسایی سرویکس (نارسایی دهانه رحم): نوعی تشخیص بالینی است که با دیلاتاسیون (باز شدن) راجعه و بدون درد دهانه رحم
و خروج خود به خودی محصولات حاملگی در سه ماهه دوم حاملگی و در غیاب پارگی خود به خودی پرده‌های
جنینی، خونریزی یا عفونت رخ می‌دهد.

در حال حاضر کانون توجه به استفاده از سونوگرافی ترانس واژینال (سونوگرافی از راه ورود به دهانه واژن) برای کمک
به تشخیص نارسایی دهان رحم معطوف شده است.
ممکن است تعدادی از ویژگی‌های سرویکس (به طور عمده طول سرویکس) در اواسط سه ماهه دوم زایمان نارس را پیشگویی
کند.

عوامل تاثیر گذار زایمان زودرس

یکی دیگر از این ویژگی‌ها؛ «قیفی شدن» نام دارد که به معنای برآمده شدن پرده‌های جنینی به دورن منفذ داخلی
متسع همراه با بسته بودن منفذ خارجی سرویکس (دهانه رحم) است.
(کوتاه شدگی یا قیفی شدن سرویکس در سونوگرافی ترانس واژینال در پیشگویی زایمان نارس دخالت دارد).
گرچه علل نارسایی سرویکس مبهم است ولی صدمات قبلی دهانه رحم (بخصوص در جریان دیلاتاسیون و کورتاژ)، مخروط برداری، کوتریزه
کردن یا آمپوتاسیون سرویکس، ظاهرا در برخی از موارد دخالت دارند.
همچنین ممکن است در موارد دیگر نارسایی غیرطبیعی سرویکس (مثل آنچه به دنبال تماس با دی‌اتیل استیل بسترول (DES) در
داخل رحم رخ می‌دهد) در این زمینه نقش داشته باشد.

درمان نارسایی سرویکس «عمل سرکلاژ» است.
این کار به این منظور انجام می‌شود که دهانه رحم ضعیف و نارسا با تکنیک جراحی و با استفاده از
نواع خاصی از بخیه‌های Purse-String تقویت شود.
خونریزی و انقباضات رحمی و پارگی پرده‌های جنینی از موارد منع انجام عمل سرکلاژ می‌باشند باید قبل از انجام عمل
سرکلاژ به منظور تایید وجود جنین زنده و رد کردن ناهنجاری‌های عمده جنینی، سونوگرافی انجام شود و قبل از عمل
نیز نمونه‌برداری دهانه رحم از نظر عفونت‌های گنوره و کلامیدیا انجام شود.

در صورت مثبت بودن نتیجه و یا وجود سایر عفونت‌های آشکار، لازم است دمان صورت گیرد.
این جراحی پیشگیرانه عموما بین ۱۶-۱۲ هفته حاملگی صورت می‌گیرد و معمولا بعد از هفته ۲۳ حاملگی به سرکلاژ اقدام
نمی‌شود.

زایمان زودرس

در بررسی سونوگرافیکی دهانه رحم با پروب واژینال، در مواردی که طول سرویکس در هفته ۲۴ حاملگی از ۳۵ میلی‌متر
کوتاه‌تر شده باشد، افزایش میزان زایمان زودرس دیده می‌شود.
چنین به نظر می‌رسد که اندازه‌گیری طول سرویکس با استفاده از سونوگرافی، ممکن است سبب افزایش توانایی پزشکان برای پیشگویی
زایمان زودرس خود به خودی قبل از هفته ۳۵ در زنان پرخطر شود ولیکن در حال حاضر سونوگرافی روتین دهانه
رحم، هیچ نقشی در غربالگری زنان حامله طبیعی از نظر میزان خطر ندارد.

بیماری‌های پریودونتال (دهانی – دندانی): باکتری‌های دهانی با عفونت دستگاه تناسلی فوقانی زنان حاصله ارتباط دارند.
خطر زایمان پره‌ترم (نارس) در زنان مبتلا به پریودنتیت در مقایسه با گروه شاهد هفت برابر بیشتر بوده است.
در تمامی گروه‌های سنی حاملگی با بیماری‌های پریودونتال با افزایش زایمان پره‌ترم همراه بوده‌اند.
مسواک زدن و تمیز کردن دندان‌ها به اضافه درمان ضدمیکروبی و جرم‌گیری عمقی ریشه دندان‌ها در کاهش میزان بروز زایمان
پره‌ترم (زودرس) در قبل از هفته ۳۵ حاملگی به طور چشمگیری موثر بوده است .

بیشتر بدانید از علائم زایمان زودرس

علائمی که باید آن ها را جدی گرفت

برای اینکه از زایمان زودرس تا حد امکان جلوگیری کنید، شما باید علائم هشدار دهنده آن را شناخته و در صورت مشاهده این علائم سریع اقدام کرده و به ماما یا پزشک خود مراجعه کنید.

کمر درد، که معمولا در قسمت پایینی کمر دیده می شود. این دردها اغلب رفت و برگشتی است و به راحتی و با جابه جا شدن یا تغییر موقعیت از بین نمی رود.

بروز انقباض هایی هر ۱۰ دقیقه یا بیشتر.

گرفتگی عضلات شکم

نشت مایع کیسه آب

بروز علائمی شبیه آنفولانزا مانند تهوع، استفراغ یا اسهال که در صورت مشاهده آن ها حتی به طور خفیف، باید فوری با پزشک خود تماس بگیرید.

افزایش فشار در لگن

خونریزی

خطر زایمان کردن زودرس برای جنین

نوزادان نارس رشد آهسته تری از نوزادان معمولی داشته و بیشتر در معرض برخی خطرها مانند
اوتیسم، ناتوانی ذهنی، فلج مغزی، از دست دادن دید و شنوایی، مشکلات ریوی، خونریزی داخل مغزی، نکروز روده، عفونت های دوره نوزادی و زردی قرار دارند.

در مواردی، داروهایی می توانند زایمان زودرس را به عقب بیندازند و به جنین فرصت بیشتری
برای رشد دهد. چنانچه هر چه سریعتر تحت درمان قرار بگیرید ، بهتر جواب میبینید بنابراین
همیشه به علایم زایمان زودرس توجه داشته باشید. اگر هر یک از علایم زیر را مشاهده کردید به پزشک خود اطلاع دهید.

iranvij.ir / yjc