روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر ؛ این سازمان بشردوستانه چه کمکی به ما کرده است؟ + اهداف و اصول

روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر هر ساله در تاریخ ۸ می (۱۸ اردیبهشت) گرامی داشته می‌شود. این روز یادآور زحمات و فداکاری‌های بی‌وقفه داوطلبان و کارکنان این سازمان بشردوستانه در سراسر جهان است. صلیب سرخ و هلال احمر به عنوان بزرگترین شبکه بشردوستانی جهان، در بلایای طبیعی، جنگ‌ها، بحران‌های انسانی و بیماری‌های همه‌گیر، همواره در خط مقدم کمک به آسیب‌دیدگان حضور داشته است. اما این سازمان بزرگ چه اهدافی دارد؟ چه اصولی را دنبال می‌کند؟ و در ایران و جهان چه دستاوردهایی داشته است؟ در ادامه به این پرسش‌ها پاسخ خواهیم داد.

مطالب مرتبط با «روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر»: «فهرست کامل وسایل ضروری زائران پیاده‌روی اربعین از زبان معاون آموزش هلال احمر»

در تقویت جهانی، روز تولد آنری دونان، بنیانگذار کمیته بین‌المللی صلیب سرخ، به عنوان روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر نامگذاری شده است. آنری دونان که شاهد رنج‌های سربازان مجروح در نبرد سولفرینو بود، ایده ایجاد سازمانی بی‌طرف و بی‌نفع را برای کمک به مجروحان جنگی مطرح کرد. این ایده امروز به بزرگترین شبکه بشردوستانه جهان تبدیل شده است.

روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر؛ فرصتی برای آشنایی با بشردوستی

کمیته بین‌المللی صلیب سرخ (ICRC) در سال ۱۸۶۳ تأسیس شد و هدف آن حمایت از قربانیان درگیری‌های مسلحانه محدودیت‌های تحمیل شده توسط جنگ است. فدراسیون بین‌المللی صلیب سرخ و هلال احمر (IFRC) نیز در سال ۱۹۱۹ تأسیس شد و فعالیت خود را به سمت کمک در بلایای طبیعی و شرایط اضطراری غیر جنگی گسترش داد. در ایران نیز جمعیت هلال احمر با پیشینه‌ای دیرینه، به عنوان یکی از فعال‌ترین اعضای این شبکه در منطقه به شمار می‌رود.

اصول هفتگانه؛ شعارهایی که به آن‌ها عمل شده است

نهضت بین‌المللی صلیب سرخ و هلال احمر بر اساس هفت اصل اساسی فعالیت می‌کند. این اصول رهنمودی برای عملکرد داوطلبان و کارکنان این سازمان در سراسر جهان است. در ادامه هر یک از این اصول را توضیح می‌دهیم:

• انسانیت (Humanity): تخفیف آلام بشری در هر زمان و مکان، بدون تبعیض و با هدف احترام به زندگی و dignity انسان‌ها
• بی‌طرفی (Impartiality): کمک به تمامی نیازمندان بدون در نظر گرفتن ملیت، نژاد، مذهب، طبقه اجتماعی یا عقاید سیاسی
• بی‌غرضی (Neutrality): عدم شرکت در خصومت‌ها و خودداری از اقدامات سیاسی، مذهبی و قومی برای حفظ اعتماد طرفین درگیر
• استقلال (Independence): حفظ خودمختاری در عمل در حالی که از قوانین کشورها تبعیت می‌کند
• خدمات داوطلبانه (Voluntary Service): فعالیت بر اساس انگیزه‌های داوطلبانه و بدون انتظار پاداش مادی
• وحدت (Unity): وجود تنها یک جمعیت ملی صلیب سرخ یا هلال احمر در هر کشور
• جهان‌شمولی (Universality): برابری حقوق و مسئولیت‌های همه جمعیت‌های ملی در کمک به یکدیگر

روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر

نقش صلیب سرخ و هلال احمر در بحران‌های جهانی

در طول تاریخ، این سازمان بشردوستانه در بحران‌های بی‌شماری حضور فعال داشته است. از جنگ‌های جهانی اول و دوم گرفته تا بلایای طبیعی مانند زلزله، سیل، سونامی و طوفان‌های سهمگین. همچنین در همه‌گیری‌هایی مانند ایدز، ابولا و کرونا، داوطلبان صلیب سرخ و هلال احمر در خط مقدم مقابله با این بیماری‌ها حاضر بوده‌اند. کمک‌های غذایی، ایجاد پناهگاه‌های اضطراری، ارائه خدمات بهداشتی و درمانی، حمایت روانی و بازگرداندن اعضای جدا شده خانواده‌ها، بخشی از فعالیت‌های گسترده این سازمان است.

در سال‌های اخیر، جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران نیز در بحران‌های منطقه‌ای و بین‌المللی نقش فعالی داشته است. از اعزام تیم‌های پزشکی و امدادی به کشورهای آسیب‌دیده از بلایا گرفته تا میزبانی از کنفرانس‌های منطقه‌ای صلیب سرخ و هلال احمر، ایران همواره یکی از اعضای فعال و تأثیرگذار این نهضت جهانی بوده است.

خدمات داوطلبانه؛ نیروی محرکه بی‌ادعای صلیب سرخ و هلال احمر

یکی از ارکان اصلی و تمایزدهنده این سازمان، استفاده از خدمات داوطلبانه است. میلیون‌ها داوطلب در سراسر جهان بدون هیچ چشم‌داشتی، وقت و انرژی خود را صرف کمک به دیگران می‌کنند. در ایران نیز هزاران داوطلب هلال احمر در قالب طرح‌های مختلف مانند «نیکوکاری»، «همای رحمت»، «خادم یار» و «امداد‌گران نوروزی» به هموطنان خود خدمت می‌کنند. این داوطلبان در کنار آموزش‌های تخصصی امدادی، نقش مهمی در افزایش تاب‌آوری جامعه در برابر بلایا ایفا می‌کنند.

کمک‌های بشردوستانه در زمان بلایا؛ از زلزله تا سیل

هلال احمر ایران در بلایای طبیعی بزرگ مانند زلزله بم (۱۳۸۲)، زلزله آذربایجان شرقی (۱۳۹۱)، سیل‌های نوروز ۱۳۹۸ و سال‌های اخیر، و همچنین زلزله خوی (۱۴۰۱) حضور مؤثری داشته است. امدادرسانی سریع، اسکان اضطراری، توزیع اقلام زیستی، ارائه خدمات بهداشتی و درمانی، تغذیه و شیردهی مادران و کودکان، و حمایت‌های روانی از جمله خدماتی است که توسط نیروهای جمعیت هلال احمر در این بلایا ارائه شده است. این تجارب درخشان، جایگاه ایران را در میان جمعیت‌های ملی صلیب سرخ و هلال احمر جهان ارتقا بخشیده است.

آموزش همگانی و آماده‌سازی مردم؛ پیشگیری بهتر از درمان

جمعیت هلال احمر ایران علاوه بر امدادرسانی در بلایا، به آموزش همگانی و آماده‌سازی مردم نیز اهتمام ویژه‌ای دارد. برنامه‌های آموزش عمومی مانند «خانه آماده»، «مدرسه آماده»، «جامعه تاب‌آور» و «خانواده آماده در برابر زلزله» در سراسر کشور برگزار می‌شود. همچنین آموزش مهارت‌های اولیه امدادی و کمک‌های اولیه به دانش‌آموزان، کارگران، کارمندان و عموم مردم از دیگر فعالیت‌های پیشگیرانه این جمعیت است. این آموزش‌ها می‌تواند در زمان بروز حادثه، جان انسان‌ها را نجات دهد.

در روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر چه کنیم؟

این روز فرصت مغتنمی است تا هر کدام از ما سهمی در ترویج فرهنگ بشردوستی و حمایت از این سازمان داشته باشیم. راه‌های مختلفی برای این کار وجود دارد:

• عضویت و داوطلبی: با مراجعه به سایت جمعیت هلال احمر و ثبت‌نام در سامانه «داوطلب یار»، می‌توانید عضو خانواده بزرگ داوطلبان این جمعیت شوید.
• اهدای خون: سازمان انتقال خون ایران با همکاری هلال احمر، همواره به اهدای خون نیاز دارد. شما می‌توانید با اهدای خون، زندگی بیماران نیازمند را نجات دهید.
• حمایت مالی: کمک‌های مالی هر چند کوچک، می‌تواند در تهیه تجهیزات امدادی، ساخت پناهگاه و کمک به آسیب‌دیدگان بلایا مؤثر باشد.
• توزیع محتوای آموزشی: با به اشتراک گذاری مطالب آموزشی هلال احمر در مورد اصول ایمنی و کمک‌های اولیه در شبکه‌های اجتماعی، می‌توانید آگاهی عمومی را افزایش دهید.
• شرکت در دوره‌های آموزشی: گذراندن دوره‌های کمک‌های اولیه و امدادگری، مهارتی ارزشمند است که در مواقع ضروری می‌تواند به کار شما و دیگران بیاید.

سخن پایانی؛ بشردوستی بدون مرز

روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر یادآور این حقیقت است که در جهانی پر از تنش و بحران، هنوز انسان‌هایی هستند که بدون چشم‌داشت به نفع دیگران کار می‌کنند. داوطلبانی که در سیل، زلزله، جنگ و بیماری، آسایش خود را فدای نجات دیگران می‌کنند. این روز به ما می‌آموزد که بشردوستی مرز نمی‌شناسد و هر کسی می‌تواند سهمی در کاهش آلام بشری داشته باشد.

امیدواریم با گسترش فرهنگ بشردوستی و حمایت از نهادهایی مانند صلیب سرخ و هلال احمر، جهانی عادلانه‌تر و انسانی‌تر بسازیم. روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر بر تمامی داوطلبان، امدادگران و کارکنان خدوم این سازمان در سراسر جهان، به ویژه همکارانمان در جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران گرامی باد.