کاردستی چراغ راهنمایی با مقوا؛ آموزش ساده و تصویری
کاردستی چراغ راهنمایی را با یک تکه مقوا، سه دایره رنگی و کمی چسب بساز. قرمز را بالا، زرد را وسط و سبز را پایین بچسبان. بعد می‌توانی کنار آن یک خیابان کاغذی بگذاری و با ماشین اسباب‌بازی بازی کنی. در این آموزش پرشین‌وی، کار را آرام و قدم‌به‌قدم جلو می‌بریم. لازم نیست برق‌کشی بلد باشی یا وسیله خاصی بخری.
چراغ ما یک مدل کاغذی است. دایره‌هایش روشن و خاموش نمی‌شوند؛ فقط شکل چراغ را نشان می‌دهند. برای بازی، دو رنگ را با کارت سیاه می‌پوشانیم و یک رنگ را نشان می‌دهیم. این مدل برای بچه‌های دبستانی مناسب است. اگر بریدن مقوای سفت سخت بود، از بزرگ‌تر کمک بگیر و چسباندن و رنگ‌بندی را خودت انجام بده.
برای کاردستی چراغ راهنمایی چه وسایلی لازم داریم؟
اول وسایل را روی میز بچین. زیر دستت یک کاغذ باطله بگذار تا میز چسبی نشود. می‌توانی از مقوای یک جعبه تمیز هم استفاده کنی. اگر روی جعبه عکس یا نوشته دارد، آن قسمت را با کاغذ بپوشان. مقوا نباید آن‌قدر سفت باشد که نتوانی با قیچی مدرسه آن را ببری.
- یک مستطیل مقوای مشکی، حدود ۱۰ در ۲۶ سانتی‌متر
- یک مقوای زرد برای پشت کار، حدود ۱۲ در ۲۸ سانتی‌متر
- کاغذ قرمز، زرد و سبز برای سه دایره
- دو کارت مشکی، هر کدام حدود ۷ در ۷ سانتی‌متر، برای بازی
- چسب ماتیکی یا چسب مخصوص کاغذ
- مداد، خط‌کش و قیچی مدرسه با نوک گرد
- یک لیوان کوچک یا وسیله گرد برای کشیدن دایره
- ماشین اسباب‌بازی و کاغذ خاکستری، اگر دوست داری خیابان هم بسازی
این اندازه‌ها پیشنهادی‌اند. اگر می‌خواهی چراغ کوچک‌تر باشد، سه دایره را هم کوچک‌تر بکش. مهم این است که هر سه دایره روی مقوای مشکی جا شوند و بینشان فاصله بماند. برای شروع، دایره‌ای با پهنای حدود ۶ سانتی‌متر مناسب است. اول یک دایره آزمایشی بکش و اندازه‌اش را روی بدنه امتحان کن.
آموزش ساخت چراغ راهنمایی با مقوا، قدم‌به‌قدم
۱. بدنه مشکی را ببر
روی مقوای مشکی یک مستطیل بکش. برای صاف شدن خط‌ها از خط‌کش استفاده کن. دور مستطیل را آرام ببر. لازم نیست سریع کار کنی؛ اگر کاغذ را کمی بچرخانی، بریدن گوشه‌ها راحت‌تر می‌شود. تکه‌های اضافه را در یک جای مشخص جمع کن تا زیر وسایل نروند.
حالا مقوای مشکی را وسط مقوای زرد بگذار. باید دور تا دور آن کمی حاشیه زرد پیدا باشد. هنوز چسب نزن؛ اول نگاه کن که بدنه کج نباشد. اگر از شکل‌ها خوشت می‌آید، در آموزش کاردستی اشکال هندسی هم می‌توانی با مقوا کار کنی. بدنه چراغ ما مستطیل است و جای رنگ‌ها دایره.
۲. سه دایره هم‌اندازه بکش
لیوان کوچک را روی کاغذ قرمز بگذار. با یک دست نگهش دار و با دست دیگر دورش مداد بکش. لیوان را بردار؛ یک دایره داری! همین کار را روی کاغذ زرد و سبز تکرار کن. از همان لیوان استفاده کن تا هر سه دایره تقریباً هم‌اندازه باشند.
دور دایره‌ها را کمی بیرون از خط مداد ببر. اگر خط مداد روی کاغذ ماند، بعداً آن را پاک کن. برای پیچاندن قیچی عجله نکن؛ بهتر است کاغذ را با دست آزاد بچرخانی. دایره‌ها ممکن است کاملاً گرد نشوند و اشکالی هم ندارد. کاردستی دست‌ساز قرار نیست شبیه وسیله کارخانه‌ای باشد.
۳. جای قرمز، زرد و سبز را پیدا کن
مقوای مشکی را عمودی روبه‌رویت بگذار. سه دایره را بدون چسب روی آن بچین. قرمز بالا باشد، زرد وسط و سبز پایین. از بالا و پایین بدنه کمی فاصله بگذار. بین دو دایره هم به اندازه یک بند انگشت جا نگه دار تا رنگ‌ها به هم نچسبند.
یک بار با صدای بلند بگو: «بالا قرمز، وسط زرد، پایین سبز.» بعد از دوستت یا بزرگ‌تر بخواه چیدمان را نگاه کند. این جمله جای رنگ‌ها را می‌گوید، نه ترتیب روشن شدن چراغ واقعی را. اگر زرد و سبز را جابه‌جا گذاشتی، الان درستش کن؛ پیش از چسباندن، تغییر دادن خیلی راحت است.
۴. دایره‌ها را بچسبان
دایره قرمز را بردار و پشت آن کمی چسب بزن. دوباره در جای بالایی بگذار و آرام فشار بده. با انگشت تمیز از وسط دایره به سمت لبه‌ها بکش تا کاغذ صاف بماند. مقدار زیاد چسب، کاغذ را خیس و چروک می‌کند. یک لایه نازک کافی است.
دایره زرد و بعد دایره سبز را هم بچسبان. حالا پشت مستطیل مشکی چسب بزن و آن را روی زمینه زرد قرار بده. اگر چسب مایع استفاده کرده‌ای، طبق زمان روی بسته آن صبر کن. تا وقتی چسب خشک نشده، کار را زیاد جابه‌جا نکن. می‌توانی در این فاصله تکه‌های کاغذ روی میز را جمع کنی.
۵. پشت کار را مرتب کن
چراغ را برگردان و نام و کلاس خودت را پشت آن بنویس. لازم نیست جلوی چراغ را پر از نوشته کنی. اگر دوست داری، یک برچسب کوچک با عنوان «چراغ راهنمایی» روی حاشیه بگذار. دور دایره‌ها هم اکلیل یا دانه‌های ریز نچسبان؛ رنگ‌ها باید خوب دیده شوند و چیزی از کار جدا نشود.
مدل ساده همین‌جا تمام است. می‌توانی آن را روی میز بگذاری یا کنار نقاشی خیابان قرار بدهی. برای بردن به مدرسه، داخل پوشه بگذار تا گوشه‌هایش تا نخورند. اگر می‌خواهی آن را روی دیوار کلاس نصب کنی، جای مناسب را از معلم بپرس. چسب را مستقیم به دیوار نزن.
چطور رنگ چراغ را در بازی عوض کنیم؟
دو کارت مشکی را کنار دستت بگذار. وقتی می‌خواهی قرمز را نشان بدهی، یکی را روی زرد و دیگری را روی سبز بگذار. برای نشان دادن سبز، قرمز و زرد را بپوشان. کارت‌ها را نچسبان؛ باید بتوانی آن‌ها را برداری و جابه‌جا کنی. بهتر است این بازی را روی میز انجام بدهی تا کارت‌ها نیفتند.
اگر کارت مشکی نداری، روی دو تکه مقوای اضافه کاغذ مشکی بچسبان. کارت باید کمی از دایره بزرگ‌تر باشد. قبل از بازی، امتحان کن که تمام رنگ را می‌پوشاند. اگر یک گوشه قرمز از زیر کارت پیداست، کارت را صاف‌تر بگذار یا کمی بزرگ‌تر درست کن. این روش فقط یک بازی ساده است و به باتری یا لامپ نیاز ندارد.
رنگ‌های چراغ راهنمایی چه می‌گویند؟
این چراغ سه‌رنگ، شکل ساده چراغ مخصوص وسایل نقلیه را نشان می‌دهد. در جدول زیر، معنی رنگ‌ها را برای بازی با ماشین اسباب‌بازی می‌خوانی. چراغ واقعی جزئیات بیشتری دارد؛ اگر در خیابان پرسشی داشتی، از بزرگ‌تر همراهت بپرس. بازی روی میز جای یاد گرفتن عبور واقعی از خیابان را نمی‌گیرد.
| رنگ | معنی ساده برای ماشین | در بازی چه کنیم؟ |
|---|---|---|
| قرمز | ایست | ماشین اسباب‌بازی را نگه داریم. |
| زرد | هشدار برای توقف؛ وقت تندتر رفتن نیست. | ماشین را آهسته به حالت ایست ببریم. |
| سبز | عبور، اگر راه باز باشد. | ماشین را آرام در مسیر خالی حرکت بدهیم. |
چراغ ماشین با چراغ عابر پیاده فرق دارد
ما وقتی پیاده راه می‌رویم، عابر پیاده هستیم. نباید از روی سبز بودن چراغ ماشین‌ها تصمیم بگیریم که وارد خیابان شویم. در محل‌هایی که چراغ مخصوص عابر وجود دارد، باید به همان توجه کنیم. برای عبور واقعی، همراه بزرگ‌تر از محل مناسب بگذر، به اطراف نگاه کن و مطمئن شو خودروها ایستاده‌اند. هنگام عبور هم ندو.
بازی با کاردستی چراغ راهنمایی و ماشین اسباب‌بازی
یک خیابان کوچک روی میز بساز
یک نوار پهن از کاغذ خاکستری ببر و روی میز بگذار. این نوار، خیابان بازی توست. اگر دوست داشتی، چند خط سفید وسط آن بچسبان. یک خط کوتاه هم برای محل ایست ماشین بگذار. نیازی به چهارراه شلوغ و تعداد زیادی علامت نیست؛ برای شروع، یک مسیر صاف کافی است.
چراغ را کنار خیابان کاغذی بگذار. یک نفر مسئول کارت‌های مشکی باشد و نفر دیگر ماشین را حرکت بدهد. اول قرمز را نشان بدهید تا ماشین پشت خط بایستد. سپس سبز را نشان بدهید و ماشین را آرام جلو ببرید. برای تمرین زرد، ماشین را به حالت ایست بیاورید. این بازی، زمان‌بندی چراغ واقعی را بازسازی نمی‌کند؛ فقط معنی رنگ‌ها را مرور می‌کند.
جای خودتان را عوض کنید
بعد از یک دور، مسئول چراغ و مسئول ماشین جای خود را عوض کنند. اگر دوستت اشتباه کرد، رنگ را نشان بده و با یک جمله کوتاه توضیح بده. مثلاً بگو: «قرمز است؛ ماشین اینجا می‌ایستد.» لازم نیست کسی را از بازی بیرون کنید. دوباره امتحان کردن، بخشی از یاد گرفتن است.
برای یک بازی آرام دیگر، می‌توانی تابلوی پاکت‌دار استان‌ها را هم ببینی. در آن کار، کارت‌ها را داخل پاکت درست می‌گذاریم. اینجا کارت‌های مشکی را جابه‌جا می‌کنیم. هر دو بازی را می‌توانی چند بار با همان وسایل انجام بدهی.
اگر کاردستی خوب نشد، چطور درستش کنیم؟
دایره‌ها کج شده‌اند
اگر چسب هنوز خیس است، دایره را خیلی آرام جابه‌جا کن. وقتی چسب خشک شده، کاغذ را با زور نکن؛ ممکن است پاره شود. یک دایره تازه ببُر و روی همان قسمت بچسبان. برای بار بعد، پیش از چسباندن جای رنگ‌ها را با سه نقطه کوچک مدادی مشخص کن.
مقوا خم می‌شود
پشت کار یک تکه مقوای محکم‌تر بچسبان. اگر فقط کاغذ نازک داری، دو لایه را به هم بچسبان و صبر کن خشک شوند. مدل را از وسط نگیر و تکان نده؛ بهتر است دو طرفش را با دست نگه داری. برای بازی روی میز هم لازم نیست آن را دائم بلند کنی.
چسب از کنار دایره بیرون زده است
با کمک بزرگ‌تر، مقدار اضافه را با دستمال کمی نم‌دار بردار. کاغذ را زیاد خیس نکن. دفعه بعد چسب کمتری بزن و آن را تا لبه دایره نکش. اگر لکه کوچک ماند، نگران نباش؛ درست بودن رنگ‌ها و تلاش خودت از تمیزی کامل مهم‌تر است.
در کلاس درباره چراغ راهنمایی چه بگویم؟
کاردستی را نشان بده و بگو: «من چراغ راهنمایی را با مقوا ساخته‌ام. قرمز بالا، زرد وسط و سبز پایین است.» بعد کارت‌های مشکی را جابه‌جا کن و از دوستانت معنی رنگ را بپرس. در پایان هم بگو که این مدل کاغذی روشن نمی‌شود و برای بازی با ماشین اسباب‌بازی است.
اگر دوست داری یک جمله کوتاه هم بنویسی، از موضوع‌های ساده مثل «ماشین پشت چراغ قرمز ایستاد» شروع کن. در مطلب متن دیکته کلاس اول هم جمله‌های کوتاه برای تمرین نوشتن پیدا می‌کنی. واژه‌ای را که هنوز نخوانده‌ای، از معلم بپرس و لازم نیست جمله بلند حفظ کنی.
سوال‌های کوتاه درباره ساخت چراغ راهنمایی
اگر مقوای مشکی نداشته باشم چه کنم؟
روی مقوای معمولی کاغذ مشکی بچسبان یا آن را با رنگ مناسب کاغذ رنگ کن. اگر رنگ می‌زنی، پیش از چسباندن دایره‌ها صبر کن خشک شود. لازم نیست کاغذ رنگی تازه بخری؛ تکه‌های سالم باقی‌مانده هم به کارت می‌آیند.
می‌شود به جای کاغذ رنگی، دایره‌ها را رنگ کنم؟
بله. سه دایره روی کاغذ روشن بکش و آن‌ها را قرمز، زرد و سبز کن. با مداد رنگی یا ماژیک، کاغذ کمتر خیس می‌شود. برای تمرین یک کار ساده دیگر با کاغذ و رنگ، آموزش کاردستی جانوران کلاس اول را هم ببین.
آیا مدل باید حتماً پایه داشته باشد؟
نه. مدل تخت، ساده‌تر داخل کیف و پوشه جا می‌شود و روی میز هم می‌توانی با آن بازی کنی. برای این آموزش پایه لازم نداریم. اگر معلم مدل ایستاده خواست، پیش از ساخت از او درباره اندازه و شکل پایه بپرس.
با تکه‌های اضافه چه بسازم؟
تکه‌های تمیز را نگه دار. می‌توانی از آن‌ها برای خط‌های خیابان یا کارت کوچک نامت استفاده کنی. برای ایده‌های بیشتر، کاردستی روز کتاب را ببین؛ بعضی وسایل کاغذی با همین تکه‌های کوچک کامل می‌شوند.
منابع
- اداره ملی ایمنی ترافیک بزرگراه‌های آمریکا، NHTSA، Pedestrian Safety و راهنمای والدین کودکان دبستانی
- وزارت حمل‌ونقل بریتانیا، The Highway Code، بخش Light signals controlling traffic؛ برای معنی عمومی رنگ‌های چراغ وسایل نقلیه
