هشدار پزشکان: بیماریهای نوروزی و راهکارهای پیشگیری در تعطیلات

بیماریهای نوروزی یکی از دغدغههای همیشگی در ایام تعطیلات نوروز است. با توجه به تغییر در سبک زندگی، تغذیه و فعالیتهای بدنی در این دوره، افراد، بهویژه آنهایی که مستعد بیماریهای خاص هستند، باید مراقبت بیشتری از سلامت خود داشته باشند. متخصصان بر این باورند که ارتقای دانش بهداشت عمومی و رعایت توصیههای پزشکی، بهترین راهکار برای جلوگیری از بروز مشکلات سلامتی در این ایام است.
تعطیلات نوروز فرصتی برای دید و بازدید، سفر و استراحت است، اما این تغییرات ناگهانی در روال عادی زندگی میتواند زمینهساز بروز برخی بیماریها و مشکلات سلامتی شود. از مشکلات قلبی و عروقی گرفته تا مسمومیتهای غذایی و خطراتی که کودکان را تهدید میکند، همگی نیازمند توجه و رعایت نکات پیشگیرانه هستند. در این مقاله به بررسی هشدارهای پزشکان و راهکارهای عملی برای حفظ سلامتی در ایام نوروز میپردازیم.
توصیههای مهم برای بیماران قلبی در نوروز
دکتر بهنام پرهیزکار، متخصص قلب و عروق، بر اهمیت مشورت با پزشک معالج قبل از سفر برای بیماران قلبی تاکید میکند. وی توصیه میکند که این بیماران باید دستورات دارویی لازم را در طول سفر به دقت رعایت کنند. برای جلوگیری از ایجاد لخته خون در اندام تحتانی، بهویژه هنگام سفر با قطار یا اتومبیل، توصیه میشود که بیماران بهطور مرتب در راهرو قطار حرکت کنند یا با توقف خودرو، استراحت کوتاهی داشته باشند. در اتوبوس نیز، تکان دادن مداوم پاها میتواند مفید باشد. رعایت رژیم غذایی سالم، شامل پرهیز از غذاهای چرب و سنگین و مصرف بیشتر میوه، سبزیجات تازه، ماهی و روغنهای مایع، برای این بیماران حیاتی است. دکتر پرهیزکار همچنین تعطیلات نوروز را فرصتی مناسب برای ترک دخانیات میداند و همراه داشتن داروهای زیرزبانی نیتروگلیسیرین و آسپرین بچه را برای بیماران قلبی ضروری میشمارد.
مدیریت دیابت و پیشگیری از مشکلات آن در تعطیلات
دکتر اسدالله رجب، متخصص دیابت اطفال و رئیس انجمن دیابت کشور، به تغییرات تغذیهای و کاهش فعالیت بدنی در ایام تعطیلات اشاره میکند که میتواند منجر به بروز مشکلاتی برای بیماران دیابتی شود. وی تاکید میکند که اگر قند خون فرد در حد طبیعی و تحت کنترل باشد و دانش کافی در زمینه مدیریت دیابت وجود داشته باشد، میتوان از مواد غذایی معمول نیز استفاده کرد. برای بیماران دیابتی که قصد سفر دارند، همراه داشتن وسایل مورد نیاز از جمله انسولین یا داروی مصرفی، دستگاه قندخون، لانست، سرنگ، نوارهای تست قند خون و ادرار، آمپول گلوکاگون، مواد قندی سریعالجذب و الکل پزشکی یا دستمال مرطوب، الزامی است.
| نکته مهم برای بیماران دیابتی | اقدامات لازم |
|---|---|
| کنترل مداوم قند خون | استفاده از دستگاه قند خون همراه با باتری اضافه |
| حفظ انرژی | همراه داشتن مواد قندی سریعالجذب مانند آبنبات یا عسل |
| پیشگیری از عفونت | استفاده از الکل یا دستمال مرطوب برای ضدعفونی |
| مدیریت افت قند خون | همراه داشتن آمپول گلوکاگون در صورت تجویز پزشک |
پیشگیری از مسمومیتهای غذایی در نوروز
دکتر ربابه شیخ الاسلام، متخصص تغذیه، درباره شیوع مسمومیتهای غذایی در ایام نوروز هشدار میدهد. مصرف برخی فرآوردههای غذایی مانند تخم مرغهای آلوده، سوسیس و کالباس میتواند منجر به مسمومیت شود که علائم آن پس از ۱۲ تا ۲۴ ساعت با تب همراه است. وی تاکید میکند که مسمومیتهای غذایی در کودکان میتواند خطرناک باشد. مصرف آب سالم و نوشیدنیهای بدون گاز مانند دوغ، راه مناسبی برای حفظ سلامت در نوروز است. دکتر شیخ الاسلام توصیه میکند که در طول سفر، همراه داشتن آب آشامیدنی در بطری و تشویق همه همراهان به نوشیدن آن، برای جلوگیری از کمآبی و یبوست ضروری است. میوهها و سبزیجاتی مانند هویج، گوجه فرنگی و کرفس به دلیل داشتن آب، املاح و ویتامینها، گزینههای مناسبی برای مصرف در طول سفر هستند، به شرطی که قبل از سفر به خوبی شسته شده و در ظروف دربسته حمل شوند.
خطرات خفگی در کودکان و راهکارهای پیشگیرانه
دکتر عبدالحمید حسین نیا، متخصص گوش، حلق و بینی، به خطرات احتمالی مرتبط با مصرف غذاهای نوروزی اشاره میکند. گیر کردن تیغ ماهی در گلو، بهویژه از ماهیهای شمال که تیغهای ریزتری دارند، میتواند مشکلساز باشد. وی همچنین خوردن آجیل و تنقلات توسط کودکان خردسال و شیرخواران را تهدیدی جدی میداند. از آنجایی که سیستم محافظتی حنجره در این کودکان هنوز کامل نشده و فاقد دندان هستند، خوردن این مواد ممکن است منجر به ورود آنها به ریه (نای و نایژه) و بروز خطرات جدی مانند خفگی و عفونتهای ریوی شود. توصیه میشود از دادن آجیل و تنقلات ریز به کودکان خردسال خودداری شود و غذاهای آنها به قطعات کوچکتر تقسیم گردد.
📌 نکته مهم: در ایام نوروز، به دلیل تغییر در عادات غذایی و افزایش مصرف شیرینیجات و غذاهای پرچرب، افراد مستعد، بهویژه بیماران دیابتی و قلبی، باید مراقب سطح قند خون و فشار خون خود باشند و در صورت نیاز با پزشک مشورت کنند.
جمعبندی
بیماریهای نوروزی میتوانند تعطیلات شاد نوروز را تحتالشعاع قرار دهند. با رعایت توصیههای پزشکی در خصوص تغذیه سالم، نوشیدن آب کافی، مراقبت از بیماران خاص مانند افراد دیابتی و قلبی، و توجه ویژه به ایمنی کودکان، میتوان از بروز بسیاری از این مشکلات جلوگیری کرد. سفر ایمن و سلامتی در نوروز با آگاهی و پیشگیری حاصل میشود.





