طرز تهیه کیک اسفنجی بدون فر ؛ پف‌دار و نرم با پخت در قابلمه

برای تهیه کیک اسفنجی حتماً به فر یا توستر نیاز ندارید. با یک قابلمه ضخیم، شعله‌پخش‌کن و رعایت ترتیب مخلوط کردن مواد می‌توان کیکی نرم، سبک و پف‌دار روی اجاق آماده کرد. مهم‌ترین نکته این است که هوای ایجادشده در سفیده تخم‌مرغ هنگام اضافه کردن آرد از بین نرود.

مطالب مرتبط با «طرز تهیه کیک اسفنجی بدون فر»: «طرز تهیه کیک بدون همزن ؛ کیک ساده و نرم فقط با همزن دستی»

در این روش، کیک داخل قابلمه‌ای به قطر تقریبی ۲۰ سانتی‌متر پخته می‌شود. حرارت باید از ابتدا تا پایان ملایم باشد تا مرکز کیک فرصت پخت پیدا کند و کف آن نسوزد. تمام مواد را پیش از شروع کار اندازه‌گیری کنید؛ زیرا بعد از آماده شدن سفیده‌ها نباید مراحل را طولانی متوقف کنید.

طرز تهیه کیک اسفنجی بدون فر با مواد دقیق

مواد لازم برای کیک اسفنجی قابلمه‌ای

مراحل تهیه کیک اسفنجی بدون فر روی گاز

آماده کردن قابلمه و وسایل

۱. کف یک قابلمه ضخیم و سالم به قطر تقریبی ۲۰ سانتی‌متر کاغذ روغنی قرار دهید. کف و دیواره قابلمه را بسیار کم چرب کنید. چرب کردن زیاد دیواره می‌تواند مانع بالا رفتن منظم مایه کیک شود.

۲. شعله‌پخش‌کن را روی کوچک‌ترین شعله اجاق قرار دهید و قابلمه خالی را با در بسته، فقط ۸ تا ۱۰ دقیقه با حرارت کم گرم کنید. قابلمه نباید تفلون آسیب‌دیده یا بسیار نازک باشد. اگر درباره تحمل حرارت قابلمه مطمئن نیستید، از ظرف دیگری استفاده کنید.

۳. آرد، بیکینگ‌پودر و نمک را با هم مخلوط و دو مرتبه الک کنید. الک کردن به باز شدن گلوله‌های آرد و پخش یکنواخت بیکینگ‌پودر کمک می‌کند.

زدن سفیده و زرده تخم‌مرغ

۴. سفیده و زرده تخم‌مرغ‌ها را با دقت جدا کنید. ظرف سفیده باید کاملاً تمیز و خشک باشد و هیچ اثری از چربی یا زرده در آن باقی نماند.

۵. سفیده‌ها را ابتدا با دور متوسط همزن بزنید تا کف‌آلود شوند. سپس حدود نیمی از شکر را به‌تدریج اضافه کنید و هم زدن را ادامه دهید تا سفیده براق شود و با بالا آوردن پره همزن، نوک نسبتاً محکمی ایجاد کند. سفیده را بیش‌ازحد نزنید؛ سفیده خشک و دانه‌دانه به‌سختی با مواد دیگر مخلوط می‌شود.

۶. در ظرفی جداگانه، زرده‌ها را با باقی‌مانده شکر و وانیل بزنید تا روشن، غلیظ و کش‌دار شوند. شیر و روغن را اضافه کنید و فقط در حد یکدست شدن هم بزنید.

ترکیب کردن مایه بدون از بین رفتن پف

۷. یک‌سوم سفیده زده‌شده را به مخلوط زرده اضافه کنید و با لیسک به‌آرامی مخلوط کنید تا بافت زرده سبک‌تر شود.

۸. نیمی از مخلوط آرد را اضافه کنید و با حرکت دورانی لیسک از پایین ظرف به سمت بالا فولد کنید. باقی‌مانده سفیده و آرد را در دو مرحله دیگر اضافه کنید. بعد از دیده نشدن رگه‌های آرد، مخلوط کردن را متوقف کنید.

۹. هم زدن سریع و طولانی در این مرحله هوای سفیده را خارج می‌کند و کیک کم‌پف می‌شود. از همزن برقی برای مخلوط کردن آرد و سفیده استفاده نکنید.

پخت کیک اسفنجی در قابلمه

۱۰. مایه را بلافاصله داخل قابلمه گرم‌شده بریزید و سطح آن را با لیسک صاف کنید. قابلمه را فقط یک مرتبه و بسیار آرام روی سطح کار بگذارید تا حباب‌های بسیار درشت خارج شوند.

۱۱. در قابلمه را ببندید و آن را روی شعله‌پخش‌کن قرار دهید. کیک را با کمترین شعله قابل تنظیم حدود ۴۵ دقیقه بپزید. در ۴۰ دقیقه نخست در قابلمه را باز نکنید؛ ورود ناگهانی هوای سرد ممکن است باعث خوابیدن پف کیک شود.

۱۲. پس از ۴۵ دقیقه، خلال چوبی را در مرکز کیک فرو کنید. اگر خلال تمیز یا با چند خرده خشک بیرون آمد، کیک پخته است. اگر مایه خیس به خلال چسبید، پخت را ۵ تا ۱۰ دقیقه دیگر ادامه دهید.

۱۳. پس از خاموش کردن شعله، کیک را ۱۰ دقیقه داخل قابلمه و با در نیمه‌باز استراحت دهید. سپس کناره‌های آن را با کاردک نازک آزاد کنید و کیک را روی توری برگردانید. کاغذ روغنی را جدا کنید و اجازه دهید کیک پیش از برش کاملاً خنک شود.

اگر می‌خواهید روش‌های دیگر را مقایسه کنید، طرز تهیه کیک ساده اسفنجی با پف زیاد و کیک اسفنجی با اندازه‌گیری لیوان نیز در آرشیو پرشین‌وی موجود هستند.

فوت‌وفن پف کردن کیک اسفنجی بدون فر

• تخم‌مرغ‌ها را حدود ۳۰ دقیقه پیش از شروع کار از یخچال خارج کنید تا هم‌دمای محیط شوند.
• سفیده را در ظرف کاملاً خشک و بدون چربی بزنید.
• شکر را یکباره داخل سفیده نریزید و آن را به‌تدریج اضافه کنید.
• آرد را با لیسک و حرکت آرام از پایین به بالا مخلوط کنید.
• پس از آماده شدن مایه، آن را معطل نگذارید و سریع داخل قابلمه بریزید.
• در دقایق ابتدایی پخت، در قابلمه را باز نکنید.
• حرارت زیاد باعث سوختن کف کیک و خام ماندن مرکز آن می‌شود.
• کیک گرم را برش نزنید؛ بافت داخلی کیک هنگام خنک شدن تثبیت می‌شود.

چرا کیک اسفنجی قابلمه‌ای خراب می‌شود؟

آیا می‌توان کیک اسفنجی را داخل قالب و قابلمه بزرگ پخت؟

اگر نمی‌خواهید مایه با کف قابلمه تماس مستقیم داشته باشد، می‌توانید آن را داخل قالب فلزی ۱۸ تا ۲۰ سانتی‌متری بریزید. یک پایه کوتاه و مقاوم به حرارت داخل قابلمه بزرگ قرار دهید و قالب را روی آن بگذارید. در این روش نیز آب داخل قابلمه ریخته نمی‌شود و حرارت باید ملایم باشد.

قالب نباید با دیواره قابلمه تماس داشته باشد و در قابلمه باید بدون برخورد با سطح کیک بسته شود. این روش پخت را به فضای فر نزدیک‌تر می‌کند، اما ممکن است زمان پخت نسبت به روش مستقیم کمی افزایش یابد.

برای نسخه شکلاتی می‌توانید از دستور کیک شکلاتی بدون فر در قابلمه استفاده کنید. همچنین کیک دیگی بدون فر روش دیگری برای تهیه کیک روی اجاق است.

طعم‌دهنده و مواد جایگزین

• برای کیک پرتقالی، مقداری پوست پرتقال رنده‌شده بدون بخش سفید به زرده‌ها اضافه کنید.
• برای عطر زعفرانی، مقدار کمی زعفران دم‌کرده غلیظ را از میزان شیر دستور کم کنید.
• اگر شیر در دسترس نیست، می‌توان همان مقدار آب معمولی استفاده کرد؛ بافت و طعم نهایی کمی متفاوت می‌شود.
• روغن باید بدون بو باشد تا رایحه کیک تغییر نکند.
• افزودن مقدار زیادی میوه، مغز یا شکلات می‌تواند مایه سبک کیک را سنگین کند.

روش نگهداری کیک اسفنجی بدون فر

کیک ساده و بدون خامه را پس از خنک شدن کامل در ظرف دربسته قرار دهید. برای جلوگیری از خشک شدن، سطح برش‌خورده را نیز بپوشانید. اگر کیک با خامه، کرم، میوه تازه یا مواد زودفساد تزئین شده است، باید در یخچال نگهداری شود.

برای فریز کردن، کیک کاملاً خنک را به‌صورت کامل یا برش‌خورده در پوشش مناسب قرار دهید. هنگام مصرف، آن را در همان بسته‌بندی در دمای محیط یخ‌زدایی کنید تا رطوبت روی سطح کیک جمع نشود.

سؤالات متداول درباره کیک اسفنجی بدون فر

چرا کیک اسفنجی بدون فر پف نمی‌کند؟

معمولاً سفیده درست زده نشده یا هنگام ترکیب آرد، هوای مایه از بین رفته است.

آیا داخل قابلمه باید آب بریزیم؟

خیر؛ این کیک با حرارت خشک و ملایم پخته می‌شود و نیازی به آب ندارد.

می‌توان بدون شعله‌پخش‌کن کیک را پخت؟

امکان‌پذیر است، اما خطر سوختن کف کیک بیشتر می‌شود؛ شعله‌پخش‌کن نتیجه یکنواخت‌تری می‌دهد.

چرا داخل کیک خمیری مانده است؟

حرارت زیاد، زمان ناکافی یا باز کردن زودهنگام در قابلمه از علت‌های رایج هستند.

چطور بفهمیم کیک کاملاً پخته است؟

خلال چوبی را در مرکز کیک فرو کنید؛ باید تمیز یا با چند خرده خشک بیرون بیاید.

برای این دستور چه اندازه قابلمه‌ای مناسب است؟

قابلمه ضخیم با قطر تقریبی ۲۰ سانتی‌متر برای مقدار مواد این دستور مناسب است.

منابع:

BBC Good Food
As Easy As Apple Pie
Haniela’s
Ayesha’s Kitchen
U.S. Food and Drug Administration